tag:blogger.com,1999:blog-19960447530668006522012-01-28T01:07:22.694-08:00Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.comBlogger1501100tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-25858706886301863432012-01-25T19:16:00.000-08:002012-01-25T19:16:12.253-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-NfFPeSb9EBI/TyDD79sL8YI/AAAAAAAABNU/bE6C3pTy5fY/s1600/silence.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="249" width="320" src="http://1.bp.blogspot.com/-NfFPeSb9EBI/TyDD79sL8YI/AAAAAAAABNU/bE6C3pTy5fY/s320/silence.jpg" /></a></div><br /><br /><br />ఎటు నించి ఎప్పుడొస్తావో <br />తెలీదు గాని<br />నువ్వొచ్చేటప్పుడు <br />కాసింత నిశ్శబ్దాన్ని పట్రా...<br /><br /><br />వొక నిరామయ నిరాలోచననీ పట్రా...<br /><br />1<br /><br />సతమతమయి వున్న గదిలో గాలినీ వెలుతురినీ నులిమేసిన ఇరుకు గోడల్లో లోపలంతా ఇంకిపోయిన ఎడారిలో <br /><br /><br />2<br /><br />రాలినపూల వొంటి మీద వూరేగుతున్న శబ్దాల రెపరెపల్లో నిప్పు పూలు పూసిన కన్రెప్పల్లో కాయలై కాసిన చూపుల్లో <br /><br />3 <br /><br />కలల్ని నిద్రపోనివ్వని కళ్ళల్లో నీడల్ని నెమరేసే నీళ్ళల్లో <br /><br />4 <br /><br />ఎటు నించి ఎప్పుడొస్తావో కానీ, <br /><br />నువ్వొచ్చేటప్పుడు <br /><br />చింతాకంత నిశ్శబ్దం<br />ఎంతో కొంత మౌనం!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-2585870688630186343?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-12762082113978316422012-01-22T14:56:00.000-08:002012-01-22T14:56:22.644-08:00(ఇది మిత్రుడు రవీ వీరెల్లి కవిత...<a href="http://www.newaavakaaya.com/index.php?option=com_content&view=article&id=625:em-raastaam&catid=40:selayeru-poetry">ఆవకాయ</a> నుంచి)<br /><br />వలసపోయిన పిట్టలతో మూగబోయిన చెట్టు తొర్రలో <br />దేనికదే ఒంటరిగా ఉన్న రెండు ముసలి ఆత్మలనడిగా. <br />మునిమాపువేళ దాటినా దయగలమారాజు దొరకని<br />బిచ్చగాని ఖాళీ సత్తుబొచ్చె తడిమా. <br />ఎప్పుడో కోసిన వరిమడిలో ఇంకా పరిగేరుకుంటున్న<br /><br />ఓ అవ్వ ఆరాటంలో వెదికా.<br /> <br />ఒక్కో మెట్టుకు పసుపు రాస్తూ ఏడు కొండలెక్కుతున్న<br /><br />ఓ కళ్ళూ కాళ్ళు లేని కబోది లోలోనికి పరకాయప్రవేశమూ చేసి చూసా. <br />పదాల కోసం నిఘంటువులు వెదకక్కరలేదు <br />మన పల్లెను ఓసారి కలెదిరిగిపోతే చాలురా<br /> <br />అని ఆర్తిగా నాన్న చెప్పిందీ... చేశా.<br /> <br />ఊహూ... ఆకారం లేని పదాలు. పద్యానికి పనికిరావు.<br /> <br />చివరాఖరికి <br />సిగరెట్ పొగల అంచుల్లో <br />వో ఆలోచన అస్తిపంజరం <br />ఉత్తుత్తి చర్మాన్ని కప్పుకుని <br />రంగులద్దిన పదాలను రక్తనాళాల్లో నింపుకుని <br />ఖరీదైన వో కాయితం పై ఒలికింది.<br /><br />ఏం రాస్తాం? <br /><br /><br /><br /><br /><br /><i>అఫ్సర్ గారి "కొన్ని పంక్తులు ఇలా కూడా..." చదివిన స్పూర్తి తో. అఫ్సర్ గారి కవితలు చదివాక చాలా రోజుల వరకు అవి మనల్ని వెంటాడుతూనే ఉంటాయి. అలాంటి నాకు నచ్చిన కవితల్లో ఒకటి "కొన్ని పంక్తులు ఇలా కూడా...". మొదటి నుంచి చివరి వరకు ఎంతో ఆర్ద్రంగా సాగిన ఆ కవిత చివరి పాదం చదివాక ఎవరైనా అలా కాసేపు ఓ అనిర్వచనీయమైన అనుభూతిలోకి వెళ్లి (ముసుగు తీసేసి) ఆలోచించాల్సిందే. </i><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-1276208211397831642?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-50938630660067204192012-01-18T06:23:00.000-08:002012-01-18T06:23:35.649-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://4.bp.blogspot.com/-fD77oPuxuT4/TxbVhpjh5yI/AAAAAAAABNE/Lz9taWZ_W-0/s1600/saigal.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="198" src="http://4.bp.blogspot.com/-fD77oPuxuT4/TxbVhpjh5yI/AAAAAAAABNE/Lz9taWZ_W-0/s320/saigal.jpg" /></a></div><br /><br /><br />కిటికీ తెరల కుచ్చుల్ని <br />పట్టుకు జీరాడుతుంది దిగులుగా నీ పాట<br />చిరుగాలి రెక్కల మీద<br />చిర్నవ్వు కదలికల కలల వీణ<br /><br />చిగురాకు కొనపై<br />మంచుబిందువు మరణవేదన<br />కాలం క్రూర శాసనానికి<br />కునారిల్లుతున్న కూజితం<br /><br />స్రవించే స్వరపేటికని <br />నిర్దాక్షిణ్యంగా తెంపేసి <br />కాలం మెడలో హారంగా అలంకరిస్తుంది జీవితం<br />సజీవ వేదనా స్రవంతిగా <br />ప్రవహిస్తూనే వుంటుంది నీ పాట.<br /><br />వీణ తీగల మీద కదలాడే వేళ్ళు<br />మెల్లిగా తెగిపోతాయి. <br />వేగంగా వీచే గాలిలోకి <br />భళ్ళున కూలిపోతుంది చెట్టు. <br /><br />బాధని స్వరాల సరంగా కూర్చి<br />లోకాన్ని ఊహల తోటల్లోకి నడిపించి <br />తను మాత్రం <br />కాలగర్భంలో వొత్తిగిలి పడుకుంటుంది. <br /><br />దిక్కుల్ని ధ్వనులతో బంధించి <br />వెన్నెల ధనస్సు సంధించి <br />చీకట్లను ధ్వంసం చేసి <br />కాంతి శిఖరాగ్రాన సిందూరమయి <br />పలకరిస్తాడు. <br /><br />అతనే వినిపించకపోయినా<br />అతని పాట వినిపిస్తుంది <br />మెల్లిగా కదిలి<br />తుపానయి చుట్టుముడుతుంది జ్ఞాపకంలా. <br /><br />నడుస్తున్న నిన్ను వెంటాడి వేధిస్తుంది<br />రాత్రిలోంచి రాలి పడ్డ స్వప్నంలా. <br /><br />("రక్తస్పర్శ" 1985) <br /><br /><i>ఇవాళ సైగల్ స్మృతిని మళ్ళీ తట్టి లేపిన చిత్రశిల్పి, మిత్రుడు అన్వర్ భాయికి కృతజ్ఞతలతో <br /></i><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-5093863066006720419?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com9tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-72565925096475965042012-01-14T13:04:00.000-08:002012-01-14T13:04:18.795-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://4.bp.blogspot.com/-PMQbtpZqyBA/TxHtFRHLpII/AAAAAAAABMk/mEjhaL8K0rE/s1600/kalipatnam.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="240" width="320" src="http://4.bp.blogspot.com/-PMQbtpZqyBA/TxHtFRHLpII/AAAAAAAABMk/mEjhaL8K0rE/s320/kalipatnam.jpg" /></a></div><br /><br /><br />ఇది రెండు పుష్కరాల కిందట బెజవాడ బందరు రోడ్డు మీద కారా మాస్టారూ...నేనూ!వొక సాయంకాలపు సుదీర్ఘ నడక తరవాత మా దండమూడి సీతారాం కెమెరా కంట్లో పడ్డాం. <br /><br />బెజవాడలో వున్న రోజుల్లో కూడా కాళీపట్నం రామారావు మాస్టారితో నేను కలిసిన సందర్భాలు చాలా తక్కువ. ఆయన్ని మొదటి సారి ఖమ్మంలో నేను ఇంటర్ సెలవుల్లో కలిశాను. అప్పుడే ఆంధ్రజ్యోతి వారపత్రికలో నా కథ అచ్చయ్యి వుండడం వల్ల ఆయన్ని కలవడానికి పాస్ పోర్టు దొరికినట్టయింది. "రా. నీ గురించి పురాణం గారు చెప్పారు," అన్నారాయన నన్ను కబుర్లకి పిలుస్తూ. <br /><br />ఆ తరవాత బెజవాడలో కాళీపట్నం గారిని తుమ్మల వేణుగోపాల రావు గారింట్లోనూ, పురాణం గారింట్లోనూ అనేక పర్యాయాలు కలిశాను, కానీ - ఆయనతో సుదీర్ఘ సంభాషణకి వేదిక అయ్యింది బెజవాడ బందరు రోడ్డు. "ఆంధ్రజ్యోతి" కార్యాలయం నించి బయటికి నడిచి, మేమిద్దరం బందరు రోడ్డుని ఈ చివర నించి ఆ చివర దాకా మా కాళ్లతో కొలిచినట్టే తిరిగాం. అప్పుడు కథారచన గురించీ, తన పరిచయాల గురించీ, తెలుగు కథలకి సంబంధించి తనకి వున్న ప్రణాళికల గురించి మాస్టారు చాలా విషయాలు చెప్పుకొచ్చారు. అవి అప్పటికి నాకు కొంత స్పూర్తినిచ్చాయి కానీ, ఆ తరవాత నేను అనుకోకుండా కవిత్వంలోకి దారి తప్పడం వల్ల అవన్నీ బూడిదలో పోసిన పన్నీరయ్యాయి!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-7256592509647596504?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com5tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-240691748111969552012-01-08T08:43:00.000-08:002012-01-08T08:44:31.529-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-FX3oi6SH3uw/TwnG1XvkIRI/AAAAAAAABMY/Dvk6FKdWBMI/s1600/nanduri.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="97" width="75" src="http://1.bp.blogspot.com/-FX3oi6SH3uw/TwnG1XvkIRI/AAAAAAAABMY/Dvk6FKdWBMI/s320/nanduri.jpg" /></a></div><br /><br /><br />మిత్రుడు వంశీ బ్లాగు<a href="http://janatenugu.blogspot.com/2012/01/blog-post_7140.html">లో</a> నండూరి రామ మోహన రావు గారి "లలిత పిన్ని" కథ ఇప్పుడే చదివాను. కథ బాగుంది. చాసో గారి "వాయులీనం" గుర్తుకొచ్చింది వొక్క సారిగా!<br /><br />కథలో వచన శైలి విషయంలో నండూరి గారికి ఎంత పట్టింపు వుండేదో స్పష్టంగా తెలుస్తుంది,ఇందులో ఆయన వాడిన పంక్చుయేషన్ మార్కులు వొక సారి గమనిస్తే! ఆయన దగ్గిర పనిచేసిన కాలంలో ఈ కామాలు, ఫుల్ స్టాపులు, హైఫెన్ ల గురించి చాలా సార్లు వినేవాణ్ని, మెత్తటి తిట్లూ తినేవాణ్ని. <br /><br />ఈ కథలో నాకు లలిత పిన్ని కంటే ఎక్కువగా నండూరి వారే కనిపించారు. లలిత పిన్ని మాదిరిగానే నండూరికి కూడా సంగీతం వొక అణగారిన లోలోపలి కోరికగానే వుండిపోయిందని చాలా సార్లు అనిపిస్తుంది. <br /><br />http://janatenugu.blogspot.com/2012/01/blog-post_7140.html<br /><br /><br />తా.క. : వంశీ, మీ బ్లాగులో కామెంట్ ఆప్షన్ లేదా, ఏమిటి? అందుకే, ఇది ఇక్కడ పోస్ట్ చేస్తున్నా.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-24069174811196955?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-23808473187260194682012-01-04T10:53:00.000-08:002012-01-04T10:53:52.310-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://4.bp.blogspot.com/-HJN_2LeDHfU/TwSgIeBYaUI/AAAAAAAABMM/6ZFoDCdabhA/s1600/arudra%2Bafsar.png" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="208" width="320" src="http://4.bp.blogspot.com/-HJN_2LeDHfU/TwSgIeBYaUI/AAAAAAAABMM/6ZFoDCdabhA/s320/arudra%2Bafsar.png" /></a></div><br /><br /><br />పాతికేళ్ళ కిందటి చిత్రం ఇది. <br /><br />నేను ఆంధ్రజ్యోతి దినపత్రికలో పని చేస్తున్న కాలంలో బెజవాడ ప్రెస్ క్లబ్ లో మహాకవి ఆరుద్ర సాహిత్య ప్రసంగం చేశారు. ఆ సభకి అధ్యక్షత వహించే అవకాశం అప్పుడు నాకు దొరికింది. ఆరుద్ర ఈ సభలో చేసిన ప్రసంగం ఎప్పటికీ మరచిపోలేను. తన బాల్యం, యవ్వనం తో మొదలుకొని, అప్పటికి తన సాహిత్య దృక్పథంలో వచ్చిన మార్పులన్నిటినీ ఆరుధ్ర పూసగుచ్చినట్టు వివరించారు. సభ తరవాత ప్రశ్నలూ- జవాబులలో కూడా ఆరుద్ర చాలా సేపు మాట్లాడారు.<br /><br /> "మీరు నిమ్మళంగా, నిశ్శబ్దంగా వున్నారు కానీ,నాతో తెగ మాట్లాడించారు." అని ఆ రోజు సభ తరవాత ఆరుద్ర నవ్వుతూ అన్నారు.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-2380847318726019468?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com3tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-13816552072896418562011-12-31T10:38:00.000-08:002011-12-31T10:38:10.638-08:00<b>పరిచయాలు అక్కర్లేని మన వాడు...అక్కడెక్కడి నించో...! </b><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://4.bp.blogspot.com/-zTwulexgAL8/Tv9VVotkN-I/AAAAAAAABL0/JnAGnZ9kbfA/s1600/afsarpala1.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="200" width="200" src="http://4.bp.blogspot.com/-zTwulexgAL8/Tv9VVotkN-I/AAAAAAAABL0/JnAGnZ9kbfA/s320/afsarpala1.jpg" /></a></div><br /><br /><br />చిత్రంగా మనం గదులు కట్టుకున్నట్టే<br />నదులకూ తాళాలు వేస్తాం కదా, <br />అన్నాడు అఫ్సర్ అప్పుడెప్పుడో పదిహేనేళ్ళ క్రితం తెనాలి ప్రయాణంలో....కృష్ణా నదిలో విజయవాడ నుంచి చెన్నై వెళ్ళే బకింగ్ హామ్ ప్రధాన కాల్వపై దుగ్గిరాల దగ్గిర లాకులను చూసి. <br />“ఆ తాళాల సందుల్లోంచి <br />నురగలు కక్కుతున్న నీళ్ళలో “ కన్నీళ్లను కూడా చూశాడు తను. <br /><br />అందుకే, గదుల గోడల్ని కూల్చేసి, ఇప్పుడు ప్రపంచం సరిహద్దుల్ని చిత్రంగా చెరిపేస్తున్నాడు అఫ్సర్. అచ్చమయిన తెలుగు బిడ్డడిగా పరదేశంలో మన మాతృభాషకి సమున్నత పట్టం కట్టాడు. మన భాషా సౌరభాల్ని దశదిశలా వ్యాపింపజేస్తున్నాడు. అమెరికాలోని టెక్సాస్ యూనివర్సిటీలో ఆచార్యునిగా తనవైన విజయ బావుటాల్ని ఎగరేస్తున్నాడు. చిన్నప్పుడు సంప్రదాయ బద్ధంగా అరబ్బీ, ఉర్దూ చదువుతూ ఆంగ్లంలో కవితలల్లుతూ తెలుగులోకి ట్రాన్స్ లేటయిన అఫ్సర్ ఇప్పుడు ఆసియన్ స్టడీస్ అధ్యాపకునిగా తెలుగు పలుకుబడికి అమెరికాలో పీఠం వెయ్యడం ఎంత గర్వకారణం! <br />సీనియర్ జర్నలిస్టుగా ఎప్పుడూ చెరో పక్క ఇద్దరు సహచరుల భుజాల మీద చెయ్యేసి, బెజవాడ వీధుల్లో నవ్వుతూ అలపురాని కబుర్లెన్నో చెప్పిన అఫ్సర్ ఒక్కసారిగా అందరినీ ఆశ్చర్యపరుస్తూ సప్తసముద్రాలూ దాటేశాడు. కవిగా మనకెంత దగ్గిరవాడో దూరమెళ్లినా స్నేహితుడిగా అంత ఆత్మీయుడు. సున్నిత మనస్కుడు. చలించే, చెమ్మగిలే గుణాలే అఫ్సర్ ని తాజాతాజాగా రీఛార్జ్ చేసే సాధనాలు. అల్లకల్లోల అంతర్లోకాలను చుట్టేసి ప్రతిభావంతంగా అనుభూతులను అక్షరబద్ధం చేసే అఫ్సర్ నిజానికి పరిచయం అక్కర్లేని కవి, సాహితీ విమర్శకుడు. ఇప్పుడేం చేస్తున్నారో తెలియని ఏ నలుగురి కోసమో ఈ కాస్తా...<br /><br />నిరంతర అధ్యయనశీలిగా, అంతర్జాతీయస్థాయి పరిశోధకునిగా, భాషావేత్తగా, వచన రచననూ కవితామయం చేసి అందంగా మనతో చదివించే అఫ్సర్ ఏకంగా టెక్సాస్ విశ్వవిద్యాలయంలో ఆప్షనల్ గా అవకాశమివ్వని ద్వితీయ భాషగా తెలుగుని కంపల్సరీ బోధనకు ప్రవేశపెట్టి వినుతికెక్కాడు. విస్తృత సాహితీ సేద్యం చేసే అఫ్సర్ ఏ అనుభవాన్నయినా కవిత్వంగా మలచుకునే పదసంపన్నుడు. ఎక్కడున్నా అస్తిత్వ అన్వేషణే వస్తువుగా ఆయన కవిత అలా అలా సాగిపోతూనే .....మనకి మరో “విశ్వకవి”ని చూపుతుందేమో వేచి చూద్దాం. బెజవాడ బుక్ ఫెస్టివల్ గుర్తుకు రాగానే ఏదో కోల్పోతున్న వెలితి భావనతో ఆంధ్ర భూమి “మెరుపు” కోసం ప్రత్యేకంగా తన అనుభూతుల్ని అక్షరీకరించాడు మన అఫ్సర్!<br /><b>- పాషా, ఆంధ్ర భూమి "మెరుపు", జనవరి 1, 2012. </b><br /><br /><br /><b>అక్షరాలు అలలై..ఎగసిపడింది కృష్ణమ్మ! </b><br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://4.bp.blogspot.com/-ex0WtvUJUO0/Tv9WUi-g_-I/AAAAAAAABMA/ufpgngk_rWU/s1600/book%2Bfestival.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="247" width="320" src="http://4.bp.blogspot.com/-ex0WtvUJUO0/Tv9WUi-g_-I/AAAAAAAABMA/ufpgngk_rWU/s320/book%2Bfestival.jpg" /></a></div><br /><br /><br />బెజవాడ అంటే బ్లేజ్ లాంటి ఎండలూ కాదు, లీలా మహల్ సినిమా కాదు, బీసెంట్ రోడ్డు షాపింగూ కాదు. చివరికి కృష్ణవేణి నడుమ్మీద వడ్డాణం లాంటి ప్రకాశం బ్యారేజి కూడా కాదు ఆ మాటకొస్తే!<br /><br /> బెజవాడ అంటే పుస్తకాలు, పుస్తకాలు, పుస్తకాలు. అంతే!<br /><br /> అటు అలంకార్ సెంటరు నుంచి ఇటు ఏలూరు రోడ్డు దాకా విస్తరించిన పుస్తకాల రోడ్డు. ఏం వున్నా, లేకపోయినా కానీ, ఆ పుస్తకాలూ, ఆ పుస్తకాల రోడ్డు లేని బెజవాడని అస్సలు వూహించలేను. <br /><br /> ఆ బీసెంటు రోడ్డుకీ, ఏలూరు రోడ్డుకీ, మోడర్న్ కేఫ్ కీ, ఇంకా కొన్ని అడుగులు వేస్తే, ఆకాశవాణికీ, ఆంధ్రజ్యోతి ఆఫీసుకీ మధ్య వొక లాంగ్ వాక్ కి వెళ్తే, వొకరిద్దరు గొప్ప రచయితలయినా వెతక్కపోయినా తామే గంధర్వుల్లా ఎదురు కావచ్చు. కొన్ని అపురూపమయిన క్షణాలు మీ గుండె జేబుల్లోకి అనుకోకుండా రాలిపడ వచ్చు. <br /> కానీ, ఇప్పుడు ఈ దృశ్యం మారిపోయింది, ఈ ఇరవయ్ మూడేళ్లుగా -<br /><br /> ప్రతి జనవరి నెలా వొక సాయంకాలం అలా స్టేడియం గ్రౌండ్స్ దాకా నడిచి వెళ్తే, ఆ అందమయిన దృశ్యాలన్నీ ఇప్పుడు వొకే దృశ్యం – అదే, పుస్తకాల పండగ-లో కలగలసిపోయి అనేక దీపకాంతుల దర్శనం వొక్కసారిగా అయ్యి, కళ్ళూ మనసూ జిగేల్మంటాయ్! <br /><br /> ఈ ఇరవై మూడేళ్లలో అన్నీ మారిపోయాయి. మనుషులు మారినట్టే, వీధులు మారిపోయినట్టే పుస్తకాలు మారిపోయాయ్! పుస్తకాల ముఖచిత్రాలు మారాయి, ధరలు మూడింతలు అయ్యాయి. పుస్తకం నల్ల పూస కాలేదు కానీ, పుస్తకం కొనాలంటే జేబు తడుముకునే పరిస్తితి వచ్చింది. ఎంతో ఇష్టపడి చదవాల్సిన పుస్తకం ధర బరువు వల్ల భారంగా మారుతోంది...అయినా, పుస్తకాలు కొనే అలవాటు తగ్గలేదు ఇప్పటికీ! దానికి కొండ గుర్తు: వొకప్పుడు పుస్తకాల పండక్కి వెళ్తే, వొక గంటలో రెండు రౌండ్లు కొట్టి చక్కా ఇంటికొచ్చేసేవాళ్లం. ఇప్పుడో? అది వొక పూట పని, సాలోచనగా అనుకుంటే వొక రోజు పని. <br /><br /> రాష్ట్రంలో ఎన్నో చోట్ల పుస్తకాలు పండగలు జరుగుతున్నాయి ఇప్పుడు. అన్ని చోట్లా అదే హడావుడి. దేశ విదేశాల పుస్తకాలు.కొత్త కొత్త పుస్తకాలు షాపులు. సాయంత్రపు సాహిత్య సాంస్కృతిక కచేరీల హోరు. <br /><br /> కానీ, అది బెజవాడకి మరీ లోకల్ పండగ. అసలు పుస్తకం అనే పదార్థానికి వొక రూపం ఇచ్చిన అమ్మ బెజవాడ. తెలుగు సంస్కృతిని వేలు పట్టి నడిపించిన పత్రికల బుడి బుడి నడకలు చూసిన బెజవాడ. ప్రసిద్ధ అక్షరజీవుల ఆత్మల్ని కలిపిన ఆధునిక బృందావని బెజవాడ. అట్లాంటి బెజవాడలో పుస్తకాల పండగ అంటే ....అది అందరి పండగ. బుద్ధిజీవుల హృదయస్పందనల్ని కలిపే పండగ. సహృదయ పఠితల మేధో సమాగమం. <br /><br /><br /><i> కొన్ని సంధ్యల్లో ఇక్కడ వందనం చేద్దాం, <br /> చేతులు గుండెల్లా జోడించి, మనసులోకి రెండు కళ్ళూ తెరిచి...<br /><br /> అక్షరాల్లో జీవిస్తున్న అపురూపమయిన వాళ్ళకి,<br /> చేతుల్లో పుస్తకాలుగా మాత్రమే మిగిలిపోయిన కీర్తి శేషులకి,<br /> జీవితాలకి అక్షర రూపాన్నిచ్చిన సౌందర్య మూర్తులకి, <br /> మనలోని నిరాకార ఆలోచనల్ని సాకారం చేసిన వాక్య శిల్పులకి,<br /> దారి తప్పిపోతున్న మానవీయ అనుభూతులకు చిరునామాలయిన ఆ సుపథికులకి. </i><br />•<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-1381655207289641856?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com5tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-22926499676530719082011-12-28T20:41:00.000-08:002011-12-28T20:41:28.043-08:00<i>ఎడోనిస్ కవితలు </i><br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-zVI-Ujmh89Y/TvlR6Me5D7I/AAAAAAAABLY/zMQkAYgO4oY/s1600/adonis1.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="225" src="http://1.bp.blogspot.com/-zVI-Ujmh89Y/TvlR6Me5D7I/AAAAAAAABLY/zMQkAYgO4oY/s320/adonis1.jpg" /></a></div><br /><br /><br /><b>ఇద్దరు కవులు</b><br /><br />వొక ప్రతిధ్వనికీ, ధ్వనికీ మధ్య ఇద్దరు కవులు. <br /><br />ముక్కలయిన చంద్రుడిలా మాట్లాడ్తాడు వొక కవి, <br /><br /><br />ఇంకొకడు <br />పిల్లాడిలా నిశ్శబ్దం, <br /><br />వో అగ్నిపర్వతం చేతుల్లో వూయలూగుతూ<br />నిద్రిస్తూ. <br /><br /><br /><b>అద్దంలో ఇరవయ్యో శతాబ్ది </b><br /><br /><br />శిశువు ముఖాన్ని ధరించిన<br />శవపేటిక <br />వొక కాకి గుండెల్లోంచి రాసిన<br />పుస్తకం<br /><br /><br /><br />పువ్వు చేతబట్టి <br />ముందుకు లంఘిస్తున్న మృగం <br /><br />వొక పిచ్చివాడి వూపిరిలోపల <br />శ్వాసిస్తున్న బండ రాయి <br /><br />అంతే.<br />ఇదే ఇరవయ్యో శతాబ్ది. <br /><br /><br /><br />(మొదటి కవిత : Two poets<br />రెండో కవిత: A mirror for the twentieth century)<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-2292649967653071908?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-38386946523545901702011-12-27T07:51:00.000-08:002011-12-27T08:21:01.672-08:00స్కైబాబా కొత్త కథా సంపుటి "అధూరే" కి ముందు మాట ఇది. "ఆంధ్రజ్యోతి" సాహిత్య అనుబంధం "వివిధ"లో కూడా ఇది అచ్చయ్యింది. <br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/-iFRtj9XF6TE/TvnozdzOwRI/AAAAAAAABLk/o_3U1tbq6k8/s1600/25-12-2011%2BAj%2BSkybaba1%2Bcopy.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="290" width="320" src="http://3.bp.blogspot.com/-iFRtj9XF6TE/TvnozdzOwRI/AAAAAAAABLk/o_3U1tbq6k8/s320/25-12-2011%2BAj%2BSkybaba1%2Bcopy.jpg" /></a></div><br /><br /><br /><i>There is always the other side, always.<br />-Jean Rhys</i><br /><br />సాధారణ తెలుగు కథ నించి తెలంగాణ కథని విడిగా ఎట్లా నిర్వచించుకోవాలనే సాంప్రదాయ విమర్శకుల సందిగ్థం తేలక ముందే, తెలంగాణ ముస్లిం కథకులు మరో కొత్త సవాలు మన ముందుకు తీసుకువస్తున్నారు. ఇప్పుడు ఇక తెలంగాణ కథని మాత్రమే కాకుండా, తెలంగాణ ముస్లిం కథని కూడా ఎట్లా విడిగా నిర్వచించుకోవాలో తేల్చుకోవాల్సిన అవసరం వస్తోంది. ఇది ఇప్పుడిప్పుడే తేలే సంగతి కాకపోవచ్చు, కానీ, ఈ చర్చ మొదలు కావాల్సిన అవసరం వుందని ఇటీవలి తెలంగాణ ముస్లిం కథలు వొత్తిడి పెడ్తున్నాయన్నది నిజం. అయితే, తెలంగాణ కథని నిర్వచించడం కంటే, తెలంగాణ ముస్లిం కథని నిర్వచించడం కష్ట తరం అన్న విషయాన్ని ముందుగా మనం గుర్తించాలి. తన లెజిటిమసీ కోసం తెలంగాణ కథకుల కంటే, తెలంగాణ ముస్లిం కథకులు ఎక్కువ సవాళ్లని ఎదుర్కోవాల్సి వుంటుందన్న సాహిత్య సామాజిక సాంస్కృతిక చేదు వాస్తవికతని కూడా మనం గుర్తించాలి. <br /><br />ఈ సంపుటిలోని కథల్ని పునకథనం చేసి, వాటిని చేతులారా ఖననం చెయ్యడం కంటే - ఈ కథల రక్తమాంసాల్లోంచి, స్కై బాబా మౌలికంగా ప్రతిపాదిస్తున్న ముస్లిం సాంస్కృతిక చర్చకి తలుపు తీసే ప్రయత్నం ఈ నాలుగు మాటలు. ముఖ్యంగా, మూడు ప్రధానమయిన అంశాల చుట్టూ ఈ చర్చ జరగాల్సి వుంది. అందులో మొదటిది: మెజారిటీ సాహిత్యం అంటూ వొకటి వున్నప్పుడు అది నిర్మించి పెట్టిన మూసల్లో మైనారిటీ భావన ప్రతిఫలనాలు ఎట్లా సాహిత్యమవుతాయి? వాటి ప్రాతినిధ్యాన్ని ఎట్లా చూడాలి? ; రెండోది: వొక స్థానిక అంశంగా తెలంగాణ, అందులో ముస్లింల పాత్ర,; మూడోది: కథా వస్తువు- శిల్ప పరిధుల్లో ఆ రెండు అంశాలు ఎట్లా కలిసి పనిచేస్తాయి? కథా వస్తువులోనూ, శిల్పంలోనూ స్కైబాబా ఈ కథల్లో చేస్తున్న ప్రయత్నానికి ఈ మూడు అంశాల చుట్టరికం వుంది. <br /><br />వాస్తవానికి సాహిత్య సంస్కృతిలో మెజారిటీ- మైనారిటీ అన్న భావన ఎలా పనిచేస్తుందో, దాని కదలికలు ఏమిటో ఇంకా మనకి వొక పూర్తి అవగాహన ఏర్పడలేదు. అసలు ఆ సామాజిక భావన సాహిత్యంలో నిజంగా పనిచేస్తుందా అన్న “సత్సంశయాలు” కూడా దురదృష్టవశాత్తూ కొందరిలో వున్నాయి. ఈ సత్సంశయాల మబ్బులు తొలగితే తప్ప, మెజారిటీ-మైనారిటీ అన్న భావన ఆచూకీ దొరకదు. సంవాద రూపంలో (discourse level) తెలుగు ముస్లిం రచయితలు తరవాతి దశలో మైనారిటీ అన్న “అధికారిక” భాషని వదిలించుకునే ప్రయత్నం చేసినా, సాంస్కృతిక రూపంగా మైనారిటీ అనే భావన పని చెయ్యక మానదు. సామాజికంగానే కాదు, సాంస్కృతికంగా కూడా అనేక విధాన నిర్ణయాలు ఈ చట్రంలోనే పని చేస్తాయి కనక. ఈ మైనారిటీ సాంస్కృతికత అనేది ఎట్లా నిర్మించబడుతుందో, ఎట్లా కొనసాగించబడుతుందో స్కైబాబా కథలకి ప్రధాన నేపధ్యం. <br /><br />మిగిలిన అస్తిత్వాల కంటే ముస్లిం అస్తిత్వానికి కొంత అదనపు చరిత్ర వుంది. అంతర్జాతీయ స్థాయిలోనూ, జాతీయ స్థాయిలోనూ అది ఇస్లామిక్ అస్తిత్వ సమస్య అయితే, ప్రాంతీయ స్థాయిలో అంటే తెలుగు రాజకీయాల పరిధిలో అది తెలంగాణ అస్తిత్వంతో , ఆ పైన తెలంగాణ ముస్లిం రాజకీయ వునికితో, కొంత గత అధికార రాజకీయాలతో ముడిపడిన అస్తిత్వ సమస్య. ఇది మూడంచెల అణచివేత కింద నలుగుతున్న అస్తిత్వం. ముస్లిం లకి సంబంధించిన ఏ చర్చ అయినా, ఇలాంటి మూడంచెల అణచివేత సవాళ్లని ఎదుర్కొక తప్పడం లేదు. సమకాలీన రాజకీయ చర్చల్లో, సాంస్కృతిక సంవాదాల్లో ముస్లింలు ఇప్పటికీ అన్ని విధాలా పరాయీ వాళ్ళే. ముఖ్యంగా, తెలుగు సాహిత్య సాంస్కృతికతలో ఇంకా వాళ్ళ వాటా వాళ్ళకి దక్కనిచ్చే స్థితి లేనే లేదు. తెలంగాణ ముస్లిం కథకులు – ఈ పుస్తకం విషయానికి వస్తే స్కైబాబా లాంటి వొక తెలంగాణా ముస్లిం రచయిత - సంప్రదాయ తెలుగు కథావిమర్శ ప్రమాణాల బెంచ్ మార్కు దృష్ట్యా చూస్తే, తనని తాను వొక మంచి వచన రచయితగానో, కథకుడిగానో నిలబెట్టుకోవడానికీ ఇప్పుడున్న పరిస్తితుల్లో నరక యాతన పడాల్సిందే- దీనికి బలమయిన కారణం మొత్తంగా తెలంగాణా కథా సాహిత్యమే అనుభవిస్తున్న రెండు రకాల పీడన: సాహిత్య సాంస్కృతిక చరిత్ర, కథా శిల్పం పేరిట కనిపించని సంకెలల అధిక బరువు. ఈ రెండు రకాల బరువుల కింద నలిగిపోతూ తెలంగాణ ముస్లిం కథ ఇంకా తన సాహిత్య ఉనికికి తగ్గట్టుగా విమర్శ సాధనాలు సమకూర్చుకోవాల్సి వుంది. ఈ రెండు రకాల పీడనల్ని శక్తి మేరా వుపయోగించే ప్రధాన స్రవంతి – అలాంటిది వొకటి వుందని భ్రమింపజేసే- తెలుగు కథా సాంస్కృతికత స్కైబాబా కథలకి అంత తేలికగా రాజముద్ర వెయ్యదన్నది నిజం. బహుశా, ఇది స్కై బాబా వొక్కడి సమస్య కాదు, ఎక్కువగా తెలంగాణ కథకులకు, అంత కంటే మరీ ఎక్కువగా తెలంగాణా ముస్లిం కథకులకు వర్తించే విషయం. <br /><br />ఈ నేపధ్యంలో స్కై బాబా కథా సంకలనం “అధూరే” వొక సాంస్కృతిక అస్తిత్వ ఘోష. సొంత గొంతు కోసం గొంతు చించుకునే ప్రయత్నం. ప్రధాన స్రవంతి రాజకీయ శిబిరాల పద్మవ్యూహంలోంచి సజీవంగా/ సశరీరంగా బయట పడాలన్న తీవ్ర వాంఛతో పెగలివస్తున్న కేక. ఆ కేక చరిత్రని వెతుక్కుంటూ, స్కైబాబా కథల్ని దగ్గిర పెట్టుకున్నప్పుడు, తెలంగాణా ముస్లిం కథ గురించి- కొంత దూరంగా -భవిష్యత్తులోకి ఆలోచించే ప్రయత్నం కూడా అవసరమే. <br />*<br />దృక్పథం వున్న ప్రతి రచయితా తన రచనలో కాలాన్ని పునర్నిర్మించుకుంటాడు. గతంలోకి వెళ్ళే ముందు ఆ గతం తన వర్తమానంలో, తన భవిష్యత్తులో ఎట్లా రూపాంతరం చెందుతుందో తరచి చూసుకుంటాడు. ఈ ధోరణి మైనారిటీ సాహిత్యంలో బలంగా కనిపిస్తుంది. మైనారిటీ సాహిత్యం అంటే కేవలం ముస్లిం సాహిత్యమే కాదు, ప్రధాన స్రవంతి-కేంద్రిత సాహిత్యంలో వోదగని ప్రతి ధోరణీ – ముఖ్యంగా స్త్రీ, దళిత, స్థానిక – సాహిత్యం కూడా. ఈ ధోరణి రచయితలు కాలాన్ని దర్శించే తీరు వాళ్ళు ఆధునికతని ఎట్లా నిర్వచించుకుంటారన్న పునాది మీద ఆధారపడి వుంటుంది. ఆధునికత చర్చలో కాలం పాత్రని తిరిగి నిర్వచిస్తూ, రచయితకి అది చరిత్రని సొంతం చేసుకునే (historical reclamation) ప్రక్రి య అంటాడు వాల్టర్ బెంజమిన్ “Thesis on the Philosophy of History” అనే ప్రసిద్ధ వ్యాసంలో(1968).<br /><br />వర్తమానంలో నిలబడి గతాన్ని, అది సృష్టించే మిధ్యావాస్తవికతని గుచ్చి గుచ్చి ప్రశ్నిస్తాడు ఈ చారిత్రక స్పృహ వున్న రచయిత. తన కాలంలో వున్న అన్ని గత వ్యక్తీకరణల్ని/ వాటి వర్తమాన వక్రీకరణల్ని విమర్శించడం ద్వారా మైనారిటీ రచయిత ఇంకో వర్తమానం నిర్మిస్తాడు. స్థానిక అస్తిత్వ పునర్నిర్మాణంలో ఇది చాలా అవసరమయిన సైద్ధాంతిక సాధనం. స్థానికతని సాహిత్యంలో బలమయిన భావనగా నిలబెడ్తున్న ఇప్పటి తెలంగాణ రచయితలు ముఖ్యంగా చేస్తున్న పని కూడా ఇదే. అయితే చరిత్ర మీద వున్నంత దృష్టి మనకి ఆ చరిత్రలో అంతర్భాగంగా పని చేసే ఈ కొత్త వాస్తవికత మీద కూడా వుంటే తెలంగాణ సాహిత్యం తొవ్వలే మారిపోతాయి. <br /><br />చాలా మంది తెలంగాణ కథకుల మాదిరిగానే, స్కైబాబా కథా గతం , వర్తమానం కేవలం గత, వర్తమాన సమస్య కాదు, కేవలం సాహిత్య సమస్యా కాదు. ఈ సమస్య లోతుల్లోకి వెళ్లడానికి కొంత గతంలోకి వెళ్ళక తప్పదు. కొన్ని అసాహిత్య/ సాహిత్యేతర విషయాలూ చర్చించక తప్పదు. ఆ గతంలో తెలంగాణ కథ ఏమిటో, అందులో తెలంగాణ ముస్లిం ఎవరో కొంత వెతుక్కోవాలి. <br /><br />పుట్టిన వెంటనే వలస వాద ఆధునికత చేత అపహరించబడిన శిశువు తెలుగు కథ. తెలుగు కథ పుట్టుకా పెరుగుదలా అంతా ఆ తరవాత వలస వాద పెంపుడు వారసత్వాల నించి మాత్రమే చూస్తూ వచ్చాం. ఆధునిక కథకి జన్మస్థలం కోస్తా తీరం వెంట చూపిస్తూ, ఆ స్థానికతలోని వలసవాద, లేదా ఆంగ్ల –కేంద్రిత మూలాల్లో తెలుగు కథని చరిత్రీకరించడంలోనే ఈ వారసత్వం దారి మళ్ళింది. తెల్ల వాళ్ళ పాద ధూళితో పావనం అయితే కానీ, మనకి సాంస్కృతిక చరిత్రా లేదు, సాహిత్య చరిత్రా లేకపోయింది. తెలుగు కథ ఇంగ్లీషు మూలాల్లోంచి పుట్టలేదనీ, దాని అసలు మూలం మన ఆదిమ సాహిత్య చరిత్రలో వుందని ఇప్పటికీ గుర్తించలేని స్థితిలోనే వున్నాం. దానికి ప్రధాన కారణం: బ్రిటిష్ ఆంధ్రా కథ వలసవాద ఆలోచనల్లోంచి, శిల్పంలోంచి నేరుగా దిగుమతి అయిన సరుకు. <br /><br />అలాంటి దిగుమతిని సరుకుని ధిక్కరించడంతో మొదలయ్యింది తెలంగాణ కథా చరిత్ర . ఇటీవలి కాలంలో ముస్లిం రచయితలు తిరిగి ఆ చరిత్రలోకి ప్రయాణిస్తూ, ఆ సాంస్కృతిక వాస్తవికతని ఆవిష్కరిస్తూ వుండడంతో ఈ ధిక్కారానికి శక్తి తొడయ్యింది. ఉర్దూ అనేది రాజభాష కాదనీ, అది ప్రజల భాష అన్న గుర్తింపు కలిగించడం ద్వారా మాత్రమే ఈ సాంస్కృతిక చరిత్రకి న్యాయం జరుగుతుంది. ఈ చరిత్ర పునర్నిర్మాణం ప్రక్రియలో భాగంగానే స్కైబాబా గాని, ఇతర తెలంగాణ ముస్లిం రచయితలు గాని ఉర్దూ పదాల ద్వారా ఇప్పటి దాకా అస్పృశ్యంగా మిగిలిపోయిన ముస్లిం సాంస్కృతిక భావనలని తిరిగి వెతుక్కుంటున్నారు. తమ జీవితాల్లోని ఈ ముస్లింతనాన్ని ఆవిష్కరించే ముందు దానిని కప్పేస్తున్న/ లేదా ఇతరేతర సాధనాలతో దానిని అవాస్తవీకరిస్తున్న చరిత్రని reclaim చేసుకోవాల్సిన అవసరం ముస్లిం రచయితలకు వుంది. స్కైబాబా కథల్లో ఈ అవసరం భాషతో మొదలై, సామాజిక ఉద్యమాల పునర్ నిర్వచనం దాకా కొనసాగుతుంది. తెలుగు కథల్ని ఉర్దూ పదాల మాలిన్యం నించి కాపాడాలనుకునే వృధా ప్రయత్నంలో సంస్కృత దాస్యానికయినా వెనకాడని నవీన సాంప్రదాయ వాదులకి ఈ కథలు చదివీ చదవక ముందే వొక పెద్ద సవాల్ అవుతాయి; ఈ “తెలుగుర్దూ” భాష లేదంటే తురకం వినినంతనే మన conditioned చెవులకి అపచారమనిపిస్తుంది. అధికారిక భాష అనేది మన ఆలోచనల్ని ఎట్లాంటి చట్రాల్లో బంధించి పెడుతుందో, అట్లాంటి చట్రాల్ని పగలగొట్టే పనితో ఈ కథకుడి యాత్ర మొదలవుతుంది. <br />*<br />ఈ కథల సంపుటికి స్కై పెట్టుకున్న పేరు “అధూరే” అంటే “పూర్తి కానివి” అని అర్థం. పేరుకి తగ్గట్టుగానే, ఈ సంపుటిలో చాలా మటుకు కథలు జీవితాన్ని అంటిపెట్టుకుని వుండే వొక పూర్తికాని తనాన్ని చెప్పుకుంటూ వెళ్తాయి. ఈ కథల్లోని కొన్ని జీవితానుభవాలు నిజంగా పూర్తయ్యాయా అన్న సందేహంలో ‘ముగుస్తాయి.’ ఒక ముగింపు రాహిత్యం ప్రతి కథనీ, ఆ కథలోని పాత్రల్నీ, వాటి అనుభవాల్నీ వెంటాడుతుంది. కథలన్నీ చదివాక రచయిత ఈ కథలు చెప్పడానికి వాడిన రెండు భాషలు కూడా ఆ అనుభవాల భాషని విప్పలేకపోయాయన్న క్షోభ మనకి మిగుల్తుంది. కథ మళ్ళీ మొదటికి – అంటే భాషకి- వచ్చినట్టు మనకి అర్థమవుతుంది. ఈ కథలు తెలుగు కథ స్థాయి నించి తెలంగాణ కథకీ, అటు తరవాత తెలంగాణ ముస్లిం కథకీ పరిణతి చెండానికి వెనక ఈ రెండు అంశాలు – సాధారణ భాష, అనుభవ వాహిక- బలమయిన పునాదులు. ఈ పునాదులు రెండూ అసంపూర్ణంగా మిగిలి వున్నాయన్న అస్తిత్వ క్షోభని శీర్షికే చెబ్తుంది. <br /><br />తెలంగాణ ముస్లిం అనుభవాన్ని తర్జుమా చేయగలిగే శక్తి ఈ సాధారణ భాషకి వుందా? అన్న శంకతో ఈ కథా రచయిత బయలుదేరుతాడు. ఇప్పటికే ఏర్పడి వున్న తెలుగు సాహిత్య భాష ఎంత వరకూ తెలంగాణ భాష అన్న సందేహమూ ఇందులో కలిసి వుంది. ఆ సాహిత్య భాష వైఫల్యాన్ని చెప్పాలన్న తపన శీర్షికలో వుంది, తరవాతి కథల్లో వర్ణనల్లోనూ, పాత్రల సంభాషణల్లోనూ అది కొనసాగి, పఠితని కాసేపు సందిగ్ధంలో పడవేస్తుంది. ఆ సందిగ్ధత అలవాటు పడిన కొద్ది సేపటికి ఇందులోని ముస్లిం జీవితం సందిగ్ధత రెండో దశకి తీసుకు వెళ్తుంది. మొత్తంగా తెలుగు ముస్లిం సాహిత్యం ముందు వున్న పెద్ద సాంస్కృతిక సమస్య – ఈ సందిగ్ధతతో సహా తన పాఠక వర్గాన్ని ఎట్లా సృష్టించుకోవాలా అన్నది. తెలుగు కథలకు ఇప్పటికే ఏర్పడి వున్న పాఠక వర్గం కాక, అదనంగా కొత్త పాఠకులని అందుకోవడానికి ఈ కథలు వుపయోగపడతాయి.<br /><br />కానీ, స్కై బాబా ఈ కథల్లో కొన్ని సాంస్కృతిక సంక్లిష్టతల్ని ఒక శిల్ప విధానంతో తేలికగానే నెగ్గుకొచ్చాడు. కథల్లోని ఒక వర్ణనా సారళ్యం, ఒక విధమయిన understatement వ్యూహం, సూటిగా అనుభవంలోకి తీసుకు వెళ్ళే నిర్మాణ సౌందర్యం, అన్నిటికీ మించి ఇంతకు ముందు ఎక్కడా చెప్పబడని తాజా తనం.... వుస్మానియా బిస్కట్ తో ఇరానీ చాయి తాగినట్టుగా అనిపిస్తాయి. మొదటి కథ నించి చివరి కథ దాకా వెళ్లడానికి పఠితకి కొంత వ్యవధి పట్టినా సరే, ముస్లిం అనుభవంలోని సాధారణ అంశాలు, వర్తమాన అంశాలుగా నిలిచే వాటిని కథావస్తువుగా తీసుకోవడం ద్వారా, ఆ అంశాలు ఎంతో కొంత ముస్లిమేతర సమూహాలకి కూడా సమస్యలే అయి వుండడం వల్ల ఇందులోని పాత్రలు మనకి పూర్తి అపరిచితంగా మిగిలిపోయే స్థితి నించి తప్పించుకున్నాయి. అందుకే, ఈ కథల్లోని వర్తమానం పఠితకి వొక తక్షణ వాస్తవికత. పైకి, నిర్దిష్ట ముస్లిం సమస్యలుగా కనిపించేవి – ముఖ్యంగా ముహబ్బత్ కథలో సౌందర్య భావన, “చోటి బహెన్” లో బుర్ఖా, ‘మజ్బూర్” కథలోని గరీబీ, కబూతర్ కథలో ఆడపిల్ల తల్లి వేదన - లాంటివి సాధారణ వర్తమాన అంశాలు. వాటితో మమేకం కావడానికి పఠితకి “ముస్లిం” అనుభవం గాని, ఆ భాష గాని ఆటంకం కావు. ఇక, “దస్తర్” “వతన్” లాంటి కథలు నిర్దిష్టంగా ముస్లిం అనుభవాలు. ఈ రెండు రకాల అనుభవాల మధ్య పఠితని నడిపించడంలో స్కైబాబా సఫలమయ్యాడు. ఆ నడకలోనే ఈ కథల్ని తెలంగాణ ముస్లిం కథగా మలిచిన నేర్పు కూడా వుంది. ఇక ‘జీవం” లాంటి కథలు కొంత ప్రయోగాత్మకత కూడా తోడయి, రచయితలోని అస్తిత్వ వేదనకి సంబంధించిన స్పష్టతని చెప్తాయి. <br /><br />ఈ కథల్లోని పాత్రలు మన మధ్యనే వుండి, మనకి తెలియకుండా మిగిలిపోతున్న వాళ్ళు. అనేక కారణాల వల్ల మన స్మృతిలోంచి జారిపోతున్న వాళ్ళు. “ముస్లిం’ అనే వర్గీకరణ కింద నలిగిపోతున్న వాళ్ళు. మతపరమయిన ఉనికీ, గుర్తింపూ ముస్లింలకి మాత్రమే పరిమితం కాకపోయినా, మన పక్కన ముస్లిం వున్నాడంటే “అమ్మో” కాస్త భయపడాలనో, జాగ్రత్తగా వుండాలనో అన్నట్టుగా అధికార రాజకీయ వ్యవస్థ వొక అసహజమయిన భయాన్ని నిర్మించింది. మిగిలిన ఈ కుల, మత అస్తిత్వాల్లోనూ లేని సమస్య ముస్లిం అనే వర్గీకరణ కింద సృష్టించబడింది. “దావా’ కథలో స్కైబాబా రాజ్యం సాధారణ స్థాయిలో ఎట్లా ప్రవర్తిస్తుందో చెప్పాడు కానీ, అది ముస్లిం పట్ల ఎట్లా ప్రవర్తిస్తుందో అన్న దాకా వెళ్ళలేదు. ఈ కథలో అట్లాంటి రాజకీయ కోణాలు అస్పృశ్యంగా వుండి పోయాయి. తనకి తెలియకుండానే, స్కైబాబా ఈ కథల్లో ముస్లిం సాంస్కృతికత మీద ఎక్కువ దృష్టి పెట్టినట్టుగా కనిపిస్తోంది. రోజు వారీ ముస్లిం బతుకు, అందులోని ‘దలిందరాగి’, ముస్లిం తల్లులూ, కొడుకులూ, కూతుళ్లూ, కొడళ్ళూ, మాయామయిపోతున్న ముస్లిం బహిరంగ సంస్కృతి, అనివార్యమవుతున్న వలసలూ వీటన్నిటి వెనకా వొక ముస్లిం అనుదిన సాంస్కృతిక వేదన వుంది. వొక విధంగా ముస్లిం ఫెమినిస్టు కోణాన్ని స్కై బాగా ప్రతిబింబించాడు. ఈ కథల్లో మిగతా వేరే కోణాలు వున్నప్పటికీ ఆ స్త్రీ స్వరంలోని తీవ్రతలో అవి కప్పడిపోయాయి. వొక పురుష రచయిత స్త్రీస్వరంతో అంత బలంగా మాట్లాడ్డం విశేషమే!<br /><br />కానీ, మొత్తంగా ఈ కొత్త తరం ముస్లిం వేదనల పునాది ఇటీవలి మత రాజకీయాలలో వుందన్నది నా అభిప్రాయం. ఆ కోణం లోపించడం వల్ల ఈ కథలు ముస్లిం అనుభవపు అర్థ వలయాన్ని మాత్రమే చూపించినట్టయింది, ఆ రకంగా చూస్తే ఇందులో వున్న ముస్లిం అనుభవం ‘అధూరా”గా మిగిలిపోయిందనీ అనిపిస్తుంది. ఆ కోణం వైపు కూడా దృష్టి పెట్టి, ముస్లిం రాజకీయ కథలు కూడా రాసి, ఆ వలయాన్ని పూర్తి చెయ్యాల్సిన బాధ్యత స్కైబాబా వొక్కడి మీదే కాదు, తెలుగు-తెలంగాణ ముస్లిం రచయితలందరి మీదా వుంది. <br />*<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-3838694652354590170?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-87405391273189736462011-12-22T14:27:00.000-08:002011-12-22T14:27:54.128-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/-F00BTYvDyeM/TvOur57-AFI/AAAAAAAABLM/TvcgbiuwX_I/s1600/saudi%2BPicasso.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="278" src="http://3.bp.blogspot.com/-F00BTYvDyeM/TvOur57-AFI/AAAAAAAABLM/TvcgbiuwX_I/s320/saudi%2BPicasso.jpg" /></a></div><br /><br /><br />- ఎవర్నువ్వు?<br />- ఇల్లూ వాకిలి లేని వో పిచ్చి మార్మికుడిని<br /> ఆకాశం నించి రాలి పడిన రాయిని, దెయ్యం రాయిని. <br /><br />- ఎవర్నువ్వు?<br /> నువ్వు నా శరీరంలోకి ప్రయాణించావా?<br />-అనేక సార్లు <br /><br />- అక్కడ నువ్వేం చూశావ్?<br />-నా మృత్యువుని. <br /><br />-అప్పుడు నా ముఖం తొడుక్కున్నావా?<br /> నా సూర్యుడిని నీడగా చూశావా<br /> నా నీడని సూర్యుడిగా చూశావా<br /> నా పక్క కిందకి తొంగి చూసి, నన్ను కనుక్కున్నావా?<br /><br />- నువ్వు నన్ను కనుక్కున్నావా?<br /><br />-అవును ఇద్దరం వొకరి కొకళ్లం ప్రతిబించుకున్నామా? <br /> వొక నిశ్చల నిశ్చితాన్ని వెతుక్కునామా?<br />-లేదు <br /><br />-నీ గాయాలన్నీ నయం చేశానా, లేదంటే <br /> నువ్వింకా ఆ భయంతోనే వుండిపోయావా?<br />-లేదు<br /><br />- పోనీ, నీకు నేను తెలుసా ఇప్పుడు?<br />-నీకు నేను తెలుసా?<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-8740539127318973646?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com7tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-39819818648510702212011-12-20T18:51:00.000-08:002011-12-20T18:55:25.356-08:00<i>ఇవాళ "నమస్తే తెలంగాణ" దిన పత్రిక సాహిత్య అనుబంధం "చెలిమె"లో ప్రముఖ కవి, నాన్-ఫిక్షన్ రచయిత, మిత్రుడు కందుకూరి రమేశ్ బాబు నాతో చేసిన "ఈ-ముఖాముఖీ" అచ్చయింది. అక్షరం మిత్రుల కోసం ఈ బ్లాగులో పెడుతున్నాను. </i><br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-qOiVBc8Alr8/TvFKl0TD3vI/AAAAAAAABLA/JoVsID0Lks0/s1600/afsar%2Binterview.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="182" src="http://2.bp.blogspot.com/-qOiVBc8Alr8/TvFKl0TD3vI/AAAAAAAABLA/JoVsID0Lks0/s320/afsar%2Binterview.jpg" /></a></div><br /><br /><br />అఫ్సర్ కవి, కథకుడు, విమర్శకుడు, పాత్రికేయుడే కాదు, ఇప్పుడాయన అంతర్జాతీయ స్థాయిలో ప్రశంసలు అందుకుంటున్న అధ్యాపకుడు. మన పల్లె బిడ్డే...కానీ ఇప్పుడు అమెరికాలోని టెక్సాస్ యూనివర్సిటీలో సాహిత్యం, సంస్కృతులను బోధిస్తున్న ఆసియన్ స్టడీస్ టీచర్. ‘అడవి, అగ్గి’ వంటి కథలు, ‘రక్తస్పర్శ’, ‘ఇవాళ’, ‘వలస’, ‘వూరి చివర’ వంటి కవితా సంపుటులు, ‘ఆదునికత-అత్యాధునికత’, ‘కథ-స్థానికత’ వంటి సిద్ధాంత వ్యాసాలు, ‘దక్షిణాసియాలో హిందూ ముస్లిం సాహిత్య కథనాలు’ వంటి పరిశోధనా పత్రాలు- ఇవన్నీ అఫ్సర్ అంటే ఏమిటో తెలియజెప్పే కొన్ని అక్షరశస్త్రాలు. చిత్రమేమిటంటే, ఆయన మనవాడే, మొదటి ప్రపంచంలోకి వెళ్లినా స్థానికుడే. నవ్వేకళ్ల ఆ మహమ్మద్ మన ఖమ్మం బిడ్డ, ‘కౌముది’ కొడుకు. చిన్ననాడు చందోబద్ధంగా పద్యాలు రాస్తుంటే, ‘‘నువ్వు తెలుగులో రాయడం ఏంట్రా తురకోడా?’’ అన్న స్నేహితుడి వెటకారం తొలి చురక.<br /><br />తర్వాత విద్యార్థిగా ఉన్నప్పటి క్రియాశీల రాజకీయాల పదును, అటు తర్వాత మిర్రర్, ఇల్లవూస్టేటెడ్ వీక్లీల్లో ఇంగ్లీషులో కవిత్వం రాసేంత ప్రీతి, అటు తర్వాత పాత్రికేయం, విమర్శ, సాహిత్య అనుబంధాల అనుబంధం, ఇప్పుడు అధ్యాపకత్వం. అది ఏ అనుభవమైనా గానీ దాన్ని కవిత్వంగా మలచుకునే లక్షణం- అదే అఫ్సర్-ఏ పని చేసినా జీవన మూలాల్లో వెలుతురు ప్రసరింపజేయడం...చీకటి కరేల్మని కదిలినట్టు వెలుతురు గుప్పిట విప్పడం...ఎక్కడైనా...అక్కడెక్కడున్నా...టెక్సాస్‌లో ఉన్నా... అస్తిత్వ అన్వేషణ...ఊరి చివరి నుంచైనా సరే గొంతు విప్పే తత్వం...ఎక్కడున్నా అడ్డా మీద నిలబడ్డమే అనగలగడం...వూరునూ, తల్లినీ మర్చిపోని ఆర్తి- అదే అఫ్సరసం. ఆయన వృత్తీ, ప్రవృత్తీ, దృక్పథాల అస్తిత్వ ఛాయల్ని పంచుకోవడానికి ఇ-మెయిల్ ఉత్తరాలతో జరిపిన ఆత్మీయ సంభాషణ ‘చెలిమి’కి ప్రత్యేకం.<br /><br /><b>అక్కడున్నపుడు ‘మీ ఊరేమిటి’ అంటే ఏం చెప్తారు?<br /></b>పెంచీ చదువు చెప్పించిన వూరు చింతకాని, ఖమ్మం జిల్లా. కని పెంచిన వూరు ఎప్పటికీ మారదు. మనమే బదిలీ అవుతూ వుంటాం, కొత్త బతుకుల్లోకి. వలస అనేది మనిషి జీవితానికి ఇరుసు. వలస అనేది ఎంత బలమయిన వాస్తవికతో ‘వలస’ (2000) కవిత్వంలో తెలుస్తుంది. వలస పోవడం అన్నది అనివార్య వాస్తవికత. వలస పోకపోతే కూడు లేదు. రెక్కల మీద బతికే వాళ్లకి మరీ- పట్టెడన్నం కోసం హైదరాబాద్ వలస వచ్చి, అడ్డాలో నిలబడ్డ కూలీలమే అందరం. నేను ఇంకాస్త ముందుకు వెళ్లి పెద్ద అడ్డాలో కడుపు పట్టుకుని నిలబడ్డా. అంతే! మారింది అడ్డా మాత్రమే. వూరూ మారదు. తల్లీ మారదు. అడ్డా మారినప్పుడల్లా బతుకు మారిందేమో చూసుకోవాలి.<br /><br /><b>కవిగా, విమర్శకుడిగా అఫ్సర్ అమెరికాలో.. ఏం పని <br />చేస్తున్నాడు?<br /></b>కవికి స్థల కాల పరిమితులు లేవు. ఏ స్థలాన్నయినా, కాలాన్ని అయినా తనదిగా మలుచుకోగలిగితేనే కవిత్వం. కానీ విమర్శకుడి పరిస్థితి వేరు. నిరంతర అధ్యయనం ప్లస్ ఆలోచన- అది జీవితమైనా, పుస్తకమైనా- విమర్శకు పదును పెడుతుంది. మనం వేరే సంస్కృతుల్ని చూసే అవకాశం వున్నప్పుడు ఈ ఆలోచన భిన్నంగా ఎదుగుతుంది. టెక్సాస్ యూనివర్సిటీ భిన్న సంస్కృతుల వేదిక. అలాంటి టెక్సాస్ యూనివర్సిటీలో పని చెయ్యడం గొప్ప అవకాశం. ఇది అనేక సంస్కృతుల కేంద్రం. ఎన్ని వాదాలున్నప్పటికీ, అభ్యుదయ భావాలని అంటి పెట్టుకుని వుండే వ్యక్తిత్వం ఈ యూనివర్సిటీది. అదొక కారణం నా లోపలి కవి ఇప్పటికీ బతికే వుండడానికి.<br /><br />అకడమిక్ గోరీలో పడిపోయాక కొన్నిసార్లు కేవలం అస్థిపంజరంగా మాత్రమే మిగిలిపోతాం. ఆ ప్రమాదం నుంచి నేను తప్పించుకున్నాను. ఏ అనుభవాన్ని అయినా కవిత్వంగా మలచుకునే లక్షణం నా లోపల వుందనుకుంటా. ఇక్కడ విమర్శకుడిగా నేను చేస్తున్న పని నాకు తృప్తిగా ఉంది. నేను చెప్పే కోర్సులు కూడా నా హృదయానికి దగ్గరగా వుండేవే కనుక వృత్తి రీత్యా ఇతర సంఘర్షణ లేమీ లేవు. కానీ, ఇది అనుక్షణిక సవాలు లాంటి వ్యవస్థ. వొక పట్టాన ప్రశాంతంగా ఉండనివ్వదు. ఇంకా ఇంకా నిన్ను నువ్వు వెతుక్కోమని, తవ్వుకోమని కొత్త కొత్త పనిముట్లను మన ముందు పెడ్తుంది. అమెరికన్ విద్యా వ్యవస్థలో ముఖ్యంగా నేర్చుకోవాల్సింది ఇక్కడి పరిశోధనా తీవ్రత. విమర్శనాత్మక ఆలోచన. స్కాలర్షిప్ పట్ల గౌరవం. టీచింగ్ అంటే విపరీతమైన తపన. ఇవి అన్నీ కవిగా, విమర్శకుడిగా, బుద్ధిజీవిగా నన్ను పదును పెట్టాయని గట్టిగా చెప్పగలను.<br /><br /><b>ఒక కవిగా మీ తాజా కవిత్వం, మీ కవితా పిపాస ఎట్లా వ్యక్తం అవుతున్నది? ఎటువంటి అంశాల చుట్టూ మీ హృదయం గింగిరాలు కొడుతున్నది?<br /></b>అస్తిత్వ అన్వేషణ ఇప్పటికీ నా కవిత్వ వస్తువు. అందులో భాగమే స్థానికత అనే భావన గురించి ఇటీవలి కాలంలో నేను చేస్తున్న ప్రతిపాదనలు. శరీరానికి, మనసుకీ, ఆలోచనలకీ ఇప్పటికే అలవాటు అయిన వొక స్థితికి దూరంగా వున్నప్పుడు ఆ స్థితిని కొంత విమర్శనాత్మకంగా, లోతుగా చూస్తాం. వూరు అదే. కానీ, మీరు హైదరాబాద్ వచ్చిన తరువాత ఆ వూరు అలాగే వుంటుందని నేను అనుకోను. కాకపోతే, నేను హైదరాబాద్ కన్నా కాస్త పెద్ద వూరికి వచ్చా. అప్పుడు ఆ వూరి గురించి మన ఆలోచనలు మారతాయి. ఉద్వేగాలు మారతాయి. ఈ కొత్త స్థితిని చెప్పడానికే నేను ‘ఊరి చివర’(2010) కవిత్వంలో ప్రయత్నించాను. అంతర్జాతీయ అస్తిత్వం అనేది ఎంత సాహసమో ఇప్పుడు రోజురోజుకి అర్థమవుతోంది. వొక్కోసారి అది దుస్సాహసం అని కూడా అనిపిస్తుంది. కానీ, తెగింపు లేకుండా జీవితం లేదు. తెగింపు నా బతుకు తత్వం కూడా. బరితెగింపు అంటే మళ్లీ నాకు నచ్చదు. పొట్ట పట్టుకుని వొక్కసారి వూరు విడిచి వచ్చిన వాడికి ఈ తెగింపు ఒక లెక్కకాదు. ఆకలి, దారిద్య్రం అనేది దానికదే వొక దేశం. ఆ దేశాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి ప్రయత్నిస్తున్నాను. ఇప్పుడు రాస్తున్న కవిత్వం అంతా ఈ ఆకలి దేశంలో సంచరిస్తున్న వొక స్థానికుడి ఘోష మాత్రమే.<br /><b><br />ప్రధానంగా మీ అధ్యయన అంశాలేమిటి? గతానికీ, ఇప్పటికీ వచ్చిన మార్పు ఏమైనా వున్నదా? ఈ మాట ఎందుకంటే, సుదూరాల నించి మళ్లీ మనకి మాతృకగా వున్న అంశాలను బేరీజు వేసుకుంటూ ఎదగడం; ప్రపంచ పౌరుడిగా ఉంటూ స్వీయ అస్తిత్వాన్ని నొక్కి చెప్పగలిగే అవకాశం రావడం అరుదైనది కదా! అటువంటి అదృష్టవంతుల్లో మీరొకరని అడగడం.....?<br /></b>నేను ప్రధానంగా మైనారిటీ అస్తిత్వ సాహిత్యం-సంస్కృతి మీద దృష్టి పెడ్తున్నాను. మైనారిటీ అంటే ముస్లిం అని కాదు. ప్రపంచ సాహిత్య దృష్టి నించి చూసినప్పుడు మార్జిన్స్(అంచుల) నుంచి వస్తున్న సాహిత్యం అంతా మైనారిటీ సాహిత్యమే. దళితులు, ముస్లింలు అణచివేతకి గురవుతున్న అందరి సాహిత్యం. కానీ, స్థూలంగా మైనారిటీ అస్తిత్వ ఉద్యమాలు నాకు కేంద్ర బిందువు. గతంలోనూ, ఇప్పుడూ వచ్చిన మార్పు ప్రధానంగా కొత్త విమర్శ సాధనాలు సమకూర్చుకోవడం. తెలుగు స్థానికతని, ప్రపంచ స్థానికతతో పోల్చుకొని చూసుకోగలగడం- సరిహద్దులు చెరిగిపోతున్న కాలంలో స్థానికత- అంతర్జాతీయతల మధ్య సంభాషణ అత్యవసరం అనుకుంటున్నాను. అయితే మీరన్నట్టు ఇదంతా తిరిగి స్వీయ అస్తిత్వ వ్యక్తీకరణ కోసమే. <br /><br /><b>ఎనభై, తొంభై దశకాల్లో సీరియస్ సాహిత్య విమర్శకుడిగా వుంటూ మీరు అధ్యయనం చేసి, అనుభవించిన పలవరించిన అంశాలు- విమర్శకూ, వాదనకూ పెట్టిన అంశాలు-ఆ క్రమంలో వ్యక్తమైన ఆలోచనలూ-అక్కడి నించి వెనుదిరిగి చూస్తే ఆ మార్పు ఎట్లా అనిపిస్తుంది?</b><br />1992లో ‘ఆధునికత- అత్యాధునికత’ విమర్శ వ్యాసాల్లో మొదటిసారిగా అస్తిత్వవాదాల్ని సిద్దాంతీకరించినప్పుడు అది చర్చనీయాంశమయ్యింది. అప్పటికే స్థిరపడి వున్న ప్రధాన స్రవంతి ధోరణుల నుంచి ప్రతిఘటన ఎదురయ్యింది. ఇప్పుడు ఆ అస్తిత్వ వాదాలే ప్రధాన స్రవంతి అయ్యాయి. అప్పుడు ప్రతిఘటించిన చాలామందే ఇప్పుడు వాటిని తలకెత్తుకునే స్థితి ఏర్పడింది. అప్పుడూ ఇప్పుడూ నాకు అర్థమయ్యింది వొక్కటే. రాజకీయ ఎత్తుగడలు వేరు, రాజకీయ దృక్పథం వేరు. సాహిత్యంలో రాజకీయ కోణం ఇంకా బలంగా వ్యక్తం కావాలన్నది నా స్థిరమైన అభివూపాయం. నేను మొదటి నించీ చేస్తున్న వాదం అదే. ఇప్పటికీ అదే అంటాను. సాహిత్యం నా దృష్టిలో అత్యంత బలమైన రాజకీయ ప్రకటన. ఎనభై, తొంభైల తెలుగు సాహిత్యం మనకి నేర్పిన పాఠం ఇదే.<br /><br /><b>ఇక్కడి రాజకీయ, సామాజిక, సాంస్కృతిక అంశాలు-ముఖ్యంగా తెలంగాణ అస్తిత్వ పోరు పతాక స్థాయికి వెళ్లిన తరుణంలో మొదటి ప్రపంచంలో వుంటూ మూడో ప్రపంచంలో ఈ మలి తెలంగాణ వర్తమాన ఉద్యమ స్రవంతిని ఎట్లా పరిశీలిస్తున్నరు?<br /></b>ముందు ఆ మొదటి ప్రపంచం, మూడో ప్రపంచం అనే భావనకి ఇప్పుడు అర్థం లేదనుకుంటా. ఇంకెక్కడి మొదటి ప్రపంచం? వర్తమాన రాజకీయార్థిక కోణం నుంచి చూస్తే, అది అస్తవ్యస్తమయ్యింది. ఇక తెలంగాణ అస్తిత్వ పోరు కేవలం తెలంగాణ సరిహద్దులకే పరిమితం కాదు. ప్రపంచంలో తెలంగాణ వాళ్లు ఏ మూల వున్నా అక్కడ తెలంగాణ ఉద్యమం వుండి తీరుతుంది. అమెరికాలో దాదాపు అన్ని పెద్ద నగరాల్లో తెలంగాణ ఉద్యమ సంఘీభావం జోరుగా వుంది. అక్కడ జరుగుతున్న నిరసనలన్నీ ఇక్కడా జరుగుతున్నవి. ఇక్కడా రచయితలు సంఘటితమవుతున్నారు. కాబట్టి, ఒక రచయితగా నేను కేవలం పరిశీలకుడిని కాను. ఈ ఉద్యమంలో భాగస్వామిని. ఆనాటి తెలంగాణ పోరాటం కంటే ఈనాటి తెలంగాణ పోరాటానికి అంతర్జాతీయత ఎక్కువ ఉంది. ప్రపంచ సంఘీభావం కూడా ఎక్కువ వున్నది.<br /><br /><b>మీరు అమెరికాలో చేపట్టిన పనులు, వాటి విజయాలు చెప్పండి?<br /></b>ఇక్కడ నా పని మూడు రకాలుగా సాగుతుంది. వృత్తి, ప్రవృత్తి, దృక్పథం మూడింటిని కలిపే అధ్యాపకత్వం. ఆస్టిన్ టెక్సాస్ యూనివర్సిటీలో నేను చెప్పే వివిధ సాహిత్య సాంస్కృతిక కోర్సులు ఇదెలా సాధ్యమో చెప్తాయి. దళిత సాహిత్యం- సంస్కృతి మీద నేను మొదటిసారి కోర్సు రూపొందించి, పాఠాలు చెప్పాను. అట్లాగే, దక్షిణాసియా సాహిత్యం-సినిమాలు, ముస్లిం సాహిత్యం, ఆధునిక భారతీయ సాహిత్యం అస్తిత్వాలు, ఇవి నేను రూపొందించిన కోర్సులు. ఇవి బాగా విజయం సాధించిన కోర్సులు కూడా. మొదపూట్టి అయిదేళ్లు అయినా ఈ కోర్సులకు విద్యార్థులు ఇప్పటికీ వెయిటింగ్ లిస్ట్‌లో వుండడం విశేషం. ఈ కోర్సుల స్ఫూర్తితో కొంతమంది విద్యార్థులు తెలుగు సాహిత్య పరిశోధన వైపు మళ్లుతున్నారు. ఇక భాషా పరంగా, ఇక్కడి తెలుగు భాష కోర్సు అమెరికాలోనే పెద్దది. ఏటా నలభైమంది ఈ కోర్సుల నించి గ్రాడ్యుయేట్ అవుతున్నారు.<br /><br />పరిశోధన, విమర్శ పరంగా సాహిత్య అనువాదాలు, వాటిమీద విమర్శ ప్రధానమయిన పని. ఈ రంగంలో తెలుగు సాహిత్యానికి వీలయినంత ప్రాధాన్యం ఇస్తాను. తెలుగు నించి తగినన్ని అనువాదాలు లేనప్పుడు నేనే సొంతంగా అనువాదాలు చేసుకొని, ఈ విమర్శ వైపు దృష్టి పెడతున్నాను. అయితే, సాహిత్య పరిధులని దాటి సాంస్కృతిక అధ్యయనం వైపు మళ్లడం చాలా అవసరం అని నాకు అనిపిస్తోంది. ఇప్పటికే ఈ విషయం మీద నేను రాసిన రచనలు వివిధ అంతర్జాతీయ పత్రికలలో, సంపుటాలలో అచ్చయ్యాయి. ప్రస్తుతం దళిత, ముస్లిం కవిత్వాల అనువాదాల పనిలో వున్నాను. అమెరికాలోని వివిధ భాషా సాహిత్య సంఘాలలో వున్నాను. కవిత్వ పఠనాలలో పాల్గొంటున్నాను. కవిగా- ఇక్కడికి వచ్చాక ఒక కవిత్వ సంపుటి వేశాను. వొక కవిత్వ సంకలనం ‘అనేక’ సంపాదకత్వం వహించాను. తెలుగు ముస్లిం సాహిత్యం అంతా కొన్ని సంకలనాలుగా తీసుకురావాలన్న ఆలోచన వుంది.<br /><br /><b>ఆస్టిన్ టెక్సాస్ విశ్వవిద్యాలయంలో ఆసియన్ స్టడీస్‌కి వున్న ప్రాధాన్యం? అక్కడి మీ పాత్ర గురించి చెప్పండి?<br /></b>అమెరికాలోని అతి పెద్ద ఆసియన్ స్టడీస్ విభాగం టెక్సాస్ యూనివర్సిటీది. ఇది ఇప్పటికే హిందీ-ఉర్దూకి పెద్ద కేంద్రం. ఇప్పుడు ఇదే తెలుగుకు పెద్ద కేంద్రంగా మారుతోంది. ఈ శాఖలో ఆసియా సాహిత్యం, మతం, సంస్కృతికి సంబంధించిన కోర్సులు, పరిశోధనలు జరుగుతున్నాయి. వీటిలో కూడా ఇండియా, చైనా, జపాన్‌లది పెద్ద పీట. నేను చెప్పే కోర్సులు మొత్తంగా ఆసియా సాహిత్య సాంస్కృతిక అంశాలకే సంబంధించినవి. నాకు ఇష్టమైన అంశాలు స్థూలంగా- మైనారిటీ మతాల ఉనికి, సాహిత్యం, సంస్కృతి. ఈ పరిధిలో నవల, కథ, కవిత్వం- ఇవి నేను ప్రధానంగా పాఠాలు చెప్పే రంగాలు. ఏమరీ, యేల్, విస్కాన్సిన్, డ్యూక్ తదితర పెద్ద విశ్వవిద్యాలయా లో ఈ అంశాల మీద ప్రసంగాలు కూడా చేశాను. ముస్లిం మౌఖిక కథనాల మీద నా మౌలిక పరిశోధనకి అమెరికన్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఫెల్లోగా ప్రకటించింది. ఈ కథనాలు ఇపుడు పుస్తక రూపంలో రాబోతున్నాయి. అరబ్-కేంవూదిత కోణాలని స్థానిక ఇస్లాం, ముస్లిం సాంస్కృతిక ఉనికి ఏ విధంగా సవాల్ చేస్తుందో చెప్పడం నా అధ్యయనంలో ప్రధాన అంశం. వివిధ కోణాల నుంచి అంటే - మత కథనాలు, సాహిత్య కథనాల ఆధారంగా నేను ఈ అంశం చుట్టూ నా వాదన పెడుతున్నాను. నేను చెప్పే కోర్సులు కూడా అంతిమంగా ఆ చర్చ వైపు వెళ్తాయి.<br /><br /><b>అన్నట్టూ అక్కడి మీ పరిచయాలూ, నెట్‌వర్క్స్?<br /></b>ఆంవూధాలో వుండగా, గుగీ, వోలె సోయింకా, గేరీ సై్నదర్ లాంటి రచయితల్ని కలవగలమా అన్న కల ఉండేది. ఆ కల కొంతలో కొంత అయినా ఇక్కడ నిజమవుతుంది. వివిధ యూనివర్సిటీలకీ, సదస్సులకీ వెళ్లినప్పుడు అట్లాంటి వారితో గడిపే అవకాశాలు బాగా దొరుకుతున్నాయి. సరే, నా నెట్‌వర్క్ అంటారా? నేను అనేక రకాల చర్చా గ్రూపులలో భాగస్వామిని. కానీ టీచింగ్, రచనా వ్యాసంగం వల్ల వీటికి పెద్ద సమయం పెట్టలేకపోతున్నా. చివరికి మిగిలేది కాగితం మీది అక్షరమే అన్న భావం కూడా లోపల బలంగా వుందనుకోండి.<br /><br /><b>సంస్కృతి, భాషల ఆధ్యయనంలో సినిమా కూడా బలమైన సాధనం అని మీరు భావిస్తున్నట్టుగా మీ యాక్టివీటిస్‌ను బట్టి తెలుస్తోంది?<br /></b>అవును, సంస్కృతిలో బలమైన భాగం సినిమా, థియేటర్, ప్రజా సంస్కృతి. నేను చెప్పే కోర్సులలో ఇవి మూడూ ముఖ్యమయిన భాగం. సినిమాలుగా మారిన నవలల మీద రెగ్యులర్‌గా వొక కోర్సు చెప్తున్నా. ఆ మూడు వాహికలు మూడు భిన్న భాషలు, వాటి మధ్య సంబంధాన్ని చూసినపుడు ఆధునికత ఎట్లా మారిందో తెలుస్తుంది.<br /><br /><b>గ్లోబలైజేషన్ మిమ్మల్ని జీవన మూలాలకు అంటి పెట్టుకునేలా చేసింది. అదే రీతిలో అంతర్జాతీయ సమాజంలో ఆత్మీయమైన అంశాలను భోదించే అధ్యాపకుడినీ చేసిందీ అంటే మీరు ఒప్పుకుంటారా?<br /></b>జీవన మూలాల అన్వేషణే గ్లోబలైజేషన్ నెగెటివ్ ప్రభావాల నుంచి మనల్ని కాపాడుతుంది. గ్లోబలైజేషన్‌కి సమాధానం భిన్న స్థానికతల అన్వేషణలో వుందని నాకు గట్టి నమ్మకం. ‘కథ-స్థానికత’(2010) వ్యాసాలలో నేను చెప్పాలనుకుంది అదే. రచయితగా నా వ్యక్తిత్వానికి కొనసాగింపే నా అధ్యాపకత్వం, నా పరిశోధనా. అది మీరు, చాలామంది మిత్రులు- అక్కడా-ఇక్కడా స్పష్టంగా గుర్తించడం నాకు సంతోషం.<br /><b>ఒకనాడు ఇంగ్లీష్ కవిత్వం రాసిన మీరు మళ్లీ ఇప్పుడు ఇంగ్లీషులో రచనా వ్యాసంగం వైపు ఎక్కువగా దృష్టి పెడుతున్నారు. ఈ మార్పు మీకెలా అనిపిస్తోంది?</b><br /><br />అవును, నా రచనా వ్యాసంగం ఇంగ్లీష్ కవిత్వంతో మొదలయ్యింది. తెలుగులోకి నేను ఆలస్యంగా అడుగు పెట్టాను. వొక రకంగా తెలుగులో రాయడం అనుకోకుండా జరిగింది. నిస్సిమ్ ఏజెకీల్, కమలాదాస్, రామనుజన్ లాంటివారి ఇంగ్లీష్ రచనల్నీ తెలుగులోకి అనువదించాలన్న ఆలోచనల్తో తెలుగులోకి మళ్లాను. అప్పటికే నా ఇంగ్లీష్ కవిత్వం అచ్చయింది. డిగ్రీలో నా మేజర్ ఇంగ్లీష్ సాహిత్యం. కాలేజీలో మంచి అధ్యాపకుల వల్ల, మంచి స్నేహితుల వల్ల ఇంగ్లీష్ అంటే బలమైన ఇష్టం ఏర్పడింది. శివాడ్డి గారు ఇప్పటికీ అంటారు. అట్లా ఇంగ్లీష్‌లో కొనసాగి వుంటే అద్భుతంగా ఉండేది అని! ఇంగ్లీష్‌లో అయినా, తెలుగులో అయినా నాకు మొదట్లో ఛందోబద్ద పద్యాలు రాసే అలవాటు ఉండేది. ఒకసారి తెలుగులో పద్యం రాస్తే ‘‘నువ్వు తెలుగులో రాయడం ఏంట్రా తురకోడా?’’ అని వొక చిన్ననాటి స్నేహితుడి వెటకారం తెలుగులోకి గట్టిగా తోసింది. ఆ మిత్రుడి వెటకారం నా తెలుగు కవిత్వానికి బలాన్నిచ్చింది, వొక పొగరు నిచ్చింది. ఆ మిత్రుడి వెటకారమే లేకపోతే ఇవాళ నా కవిత్వమూ లేదు. విమర్శా లేదు. ఇక ఇప్పుడు తిరిగి ఇంగ్లీషులోకి రావడం అవసరం అయ్యింది. అంతే! ఇక్కడి నా కోర్సులలో ఎంతో కొంత తెలుగు సాహిత్యం ఉపయోగించాలన్న తపనతో కొన్ని అనువాదాలు చెయ్యడం మొదలుపెట్టాను.<br /><br /><b>పాఠకుడితో సంభాషించడం అలవడిన మీకు విద్యార్థులకు కమ్యూనికేట్ చెయ్యడం ఎట్లా ఉంది?<br /></b>అది కొంచెం కష్టమైన మార్పు. కానీ, మనం అంతా మౌఖిక సంప్రదాయం నించి వచ్చిన వాళ్లం, పల్లెల నించి వచ్చిన వాళ్లం. పాటలూ, కథల నుంచి వచ్చి వాళ్లం. మనకి పాఠకుల కంటే ముందు తెలిసేది శ్రోతలే. పాఠకుడు మనకు రెండో దశ. కాబట్టి ముందు దేన్నయినా ‘మాట’లో ఎట్లా పెట్టాలన్నది మనకు కొంత అనుభవం ఉంటుంది. తరువాతి కాలంలో నేను విద్యార్థి రాజకీయాలలో క్రియశీలంగా పనిచేశాను. <br /><br />పొట్టకూటి కోసం ట్యూషన్లు చెప్పుకున్నాను. ఇవన్నీ గొప్ప అనుభవాలు. ఆ అనుభవాలలో ‘పా లేడు కదా! ఒక పల్లె నుంచి వచ్చిన విద్యార్థిగా విద్యార్థుల సంఘర్షణ ఏమిటో నాకు అర్థమవుతుంది. వాళ్ల బాషా సాంస్కృతిక సమస్యలు సహానుభూతితో వినగలను, అర్థం చేసుకోగలను. లెక్చరు దంచడం కంటే ఇది కష్టమైన ప్రక్రియ అని నా నమ్మకం. ఇక్కడి విద్యార్థులు నాకు రాసే కామెంట్లలో ఎక్కువగా వాళ్లు నా వ్యక్తిత్వం గురించి రాస్తారు. కమ్యూనికేషన్ అనేది మన వ్యక్తిత్వానికి కొనసాగింపు మాత్రమే అనుకుంటాను.<br />.<b>ఇది మొదటి ప్రపంచానికి.... మూడో ప్రపంచపు కొన్ని పార్శాలను అందజేయ గలగడమా... కొంచెం వివరించండి!</b><br /><br />‘నేనే వొక మూడో ప్రపంచాన్ని...’ అనే కవిత నా ‘వలస’ పుస్తకంలో వుంటుంది. మొదటి ప్రపంచమే కాదు. ఏ ప్రపంచమైనా బాగా అర్థం కావాలంటే, మూడో ప్రపంచ కోణమే ఉపయోగపడుతుంది. ఇండియా నుంచో, లాటిన్ అమెరికానించో, ఆఫ్రికా నించో, మధ్య ఆసియా నించో వచ్చిన వాళ్లు అమెరికాని, యూరప్‌ని బాగా అర్థం చేసుకోగలరు. అందుకే, ఇక్కడ బాగా పేరున్న అధ్యాపకులు ముఖ్యంగా ఆ దేశాల నించి వచ్చిన వాళ్లు లేదా ఆ అంశాలని బోధించేవాళ్లు పరిశోధించే వాళ్లు అందుకే స్థానికత కంటే గొప్ప కొలమానం ఇంకోటి లేదని వాదిస్తాను. స్థానికతని చూసే నిశిత దృష్టి వున్నపుడు గ్లోబు మన గుప్పిట్లో ఉసిరికాయ.<br /><i>-అమెరికాలో ఉన్న అఫ్సర్‌తో.. కందుకూరి రమేష్ బాబు</i><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-3981981864851070221?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com14tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-56014681871067270102011-12-19T16:23:00.000-08:002011-12-19T16:23:06.327-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-YXz3hM-pCmY/Tu_VVzMkx-I/AAAAAAAABK0/kHB5y_QoYEc/s1600/Adonis_poems-226x300.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="300" width="226" src="http://1.bp.blogspot.com/-YXz3hM-pCmY/Tu_VVzMkx-I/AAAAAAAABK0/kHB5y_QoYEc/s320/Adonis_poems-226x300.jpg" /></a></div><br /><br /><br />నేనొక అద్దానయ్యాను<br />అన్నీ నాలో ప్రతిబింబిస్తున్నాయి <br /><br />నీ జ్వాలలో నేను<br />ఆ నీటినీ, ఆ మొక్కనే మార్చేశాను. <br /><br />శబ్దం రూపునీ<br />పిలుపునీ మార్చేశాను <br /><br />నిన్ను రెండు గా చూడడం మొదలెట్టా <br />నిన్ను నిన్నుగా<br />నా ఈ కంటిలో ఈదుతున్న ముత్యంగా <br /><br />ఆ నీరూ నేనూ ప్రేమలో పడ్డాం <br /><br />అటు తరవాత <br />నీరు నా లోపలి నించే పుట్టింది. <br /><br /><br />ఎంచక్కా మేం కవలలమయ్యాం<br /><br /><i>మూలం: ఎడోనిస్ (ఆరబిక్ కవి) </i><br /><br />ఇప్పుడు ఎనిమిది పదుల వయసు దాటిన ఎడోనిస్ మొన్న నోబెల్ సాహిత్య ప్రైజ్ కి చివరి దాకా వచ్చాడు; అది కొద్దిలో తప్పిపోయింది. అప్పుడు చాలా మంది కవిత్వాభిమానులు నోబెల్ వొక మంచి గౌరవాన్ని కోల్పోయిందని అన్నారు. ఎడోనిస్ అసలు పేరు అలీ అహ్మద్ సయ్యద్ అస్బర్. ఆ పేరుతో కవిత్వం పంపితే అన్ని పత్రికలూ తిప్పికొట్టడంతో అతను ఎడోనిస్ అనే కలం పేరుతో రాయడం మొదలెట్టాడు. ఆధునిక అరబిక్ కవిత్వంలో వొక నవీన సూఫీ యుగానికి నాంది పలికిన వాడు ఎడోనిస్.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-5601468187106727010?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-16620204313966346532011-12-15T08:11:00.000-08:002011-12-15T08:15:10.591-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-UWS_W97tHJA/TuocIcSgNDI/AAAAAAAABKk/1Lr5nLZmrso/s1600/chia%2Btao.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="285" src="http://2.bp.blogspot.com/-UWS_W97tHJA/TuocIcSgNDI/AAAAAAAABKk/1Lr5nLZmrso/s320/chia%2Btao.jpg" /></a></div><br /><br /><br />వచ్చే సెమిస్టరు నేను ఆసియా భక్తి కవిత్వం మీద వొక కొత్త సెమినార్ కోర్సు చెప్పబోతున్నాను. అందులో భాగంగా చైనా, జపాన్ బౌద్ధ కవిత్వం చదువుతున్నా ఈ మధ్య. <br /><br />కవిత్వం ఏం చెయ్యాలి? కవిత్వం చేసే పని ఎట్లా వుండాలి? అనేవి రెండు పెద్ద ప్రశ్నలు. వాటికి ఎవరి దగ్గిర వున్న సమాధానాలయినా అవి పూర్తి సమాధానాలు అయి వుంటాయని నేను అనుకొను. కానీ, ఏదో వొక సమాధానం రాబట్టుకొని తీరాలన్న మొండితనం కవికి వుండాలి, పఠితకీ వుండాలి. లేకపోతే, ఇద్దరి అన్వేషణా అధ్వాన్నపుటడవుల్లోకి జారిపోతుంది. <br /><br />నా మటుకు నాకు ఈ బౌద్ధ కవిత్వ యాత్ర వొక కొత్త అనుభూతి. కొత్త దారి. <br />తెలియదు, ఈ దారిలో నేను ఎటు మళ్లుతానో? <br /><br />ఈ కవితలో ఈ చైనా కవి అనేక శతాబ్దాల కిందట వీడుకోలు చెప్పింది నాకేనా?<br /><br /><br /><b>చలి రాత్రి వొక వీడుకోలు </b><br /><br />ఆ మొదటి మలుపు దీపం చూడూ, <br />అటుగా ఆ వూరి వంతెన మీంచి నేరుగా వెళ్ళు. <br /><br /><br />ఏటి మీద మొగ్గలు ముద్దలుగా <br />రాలిపడుతుంటాయి, కరగని మంచు. <br /><br /><br />ఇంత చలిలో - మరీ కురచని ఈ పగళ్లలో- <br />నువ్వు వెళ్లిపోవడం దిగులుగా వుంది. <br /><br /><br />ఈ కొండలేమో అంతులేనివి,<br />మరి, నువ్వు అందుకోవాల్సిన బాట మరీ దూరం! <br /><br /><br /><i>(మూలం: chia tao 779-843)</i><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-1662020431396634653?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com10tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-31898119554190758682011-12-08T18:52:00.000-08:002011-12-08T18:52:59.162-08:001<br />ఆ ఎప్పుడు ఎప్పటిదో తెలిస్తే ఇంకేం లే?<br /><br />....లాగే...లాగే.. లాగా అన్నది సరేలే!<br /><br />2 <br /><br />రోజులు అంకెల మొహాలు వేలాడదీసుకొని <br /><br />అప్పుడప్పుడూ నిన్నమొన్నటి చొక్కాలా గోడకి <br /><br />వే<br />లా<br />డు<br />తూ. <br /><br /><br /><br />3<br />చెప్పేందుకు కొత్తదేమీ లేదు ఖాయంగా<br /><br />రొటీన్ కోరుకుతూనే వుంది గాయంగా. <br /><br />4<br /><br />వైణికుడు వొకే దుక్ఖంలో దూకి <br /><br />మరేదో రాగంలో తేలిపోతూ. <br /><br /><br />ఎప్పటికప్పుడు ఏమీ తెలియకుండానే! <br /><br />5<br />అలా వున్నామో ఎప్పటిలాగా <br /><br />ఎలా వున్నామో అప్పటిలాగా <br /><br />అలా ఎలా వున్నామో అప్పటి ఎప్పటిలాగా. <br /><br />6<br /><br />గది మూల వొదిగిపోయాయి అన్నీ<br /><br />పుస్తకాలూ సంగీతం పెట్టెలూ ఇష్టాలూ <br /><br />కాసిని ప్రేమలూ కొన్ని మోహాలూ ఇంకా కొన్ని అహాలూ! <br /><br />7<br /><br />ఈ పొద్దయినా <br />వొక్క <br />దులుపు దులపరా!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-3189811955419075868?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com10tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-43486256429729368432011-12-02T16:21:00.000-08:002011-12-02T16:21:32.835-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-Q6xkKMKG5KM/Ttlrfbksf5I/AAAAAAAABKY/PJfBQJRDrQM/s1600/dscn7088_day_into_night_4316.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="319" width="320" src="http://1.bp.blogspot.com/-Q6xkKMKG5KM/Ttlrfbksf5I/AAAAAAAABKY/PJfBQJRDrQM/s320/dscn7088_day_into_night_4316.jpg" /></a></div><br /><br />నిద్రలో <br />కల తెగిపోతూ వుండొచ్చు <br /><br />కలలో <br />నిద్ర తేలిపోతూ వుండొచ్చు <br /><br />కలత నిద్ర <br />అక్కడయినా, ఇక్కడయినా! <br /><br />అటు నువ్వు చంద్రుణ్ణి కప్పుకుంటావు<br />ఇటు నేను సూర్యుడి కంటి కింద నలిగిపోతూ వుంటాను <br /><br />ఎంత కవిత్వమయినా<br />పగలెప్పుడూ వెన్నెల కాదు,<br /><br />రాత్రి ఎప్పుడూ సూర్యుడిది కాదు.<br /><br /><br />కలలు కనే వేళలు మారిపోయాయి మనకి,<br />అంతే!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-4348625642972936843?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com7tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-61584520195176568802011-11-06T07:51:00.000-08:002011-11-06T07:51:39.660-08:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://4.bp.blogspot.com/-tAOAPsjaDj0/Tras7r8lX5I/AAAAAAAABJ8/b2rvypJgoxU/s1600/Bhupen%2BHazarika-my%2Bdrawing.JPG" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="220" width="151" src="http://4.bp.blogspot.com/-tAOAPsjaDj0/Tras7r8lX5I/AAAAAAAABJ8/b2rvypJgoxU/s320/Bhupen%2BHazarika-my%2Bdrawing.JPG" /></a></div><br /><br /><br />వణుకుతూ ప్రవహించే గొంతు నీది; జ్వరపడిన పిల్లాడిలాగా<br />దుప్పట్లో మునగదీసుకునే కలత నది. <br /> <br />కడుపుతో వున్న వొక మబ్బు తునకని నేల మీదికి దింపి,<br />చిట్లిపోతున్న దాని నరం మీద కమానుతో <br /><br />తటిల్లున మెరిసే మెరుపు నువ్వు; దిగులు పడిన గోదారయి,<br />మౌనంలోకి ముడుచుకుపోయే ఆమెలాగా. <br /><br />చిదిమిపోతూ నీటి బుగ్గ గొంతులో చివరి సారి<br />తడబడిన జీవన జ్వర వాంఛ నీ పదాల రాపిడిలో. <br /><br />2 <br />వొక మేఘ ఘర్జననీ<br />ఇంకో గుండె పగులునీ కలిపి పాడిన లోపలి పెను వాన <br /><br />కురుస్తూ వుంది రాత్రి వెలుగుని తోడు పెట్టుకొని<br />పగలు చీకటిని కడుపులో దాచుకొని,<br /><br />బండ రాళ్ళ నగరం వొంటి మీద. <br /><br />3 <br />రాయడానికేమీ లేదు,గుండె కూని రాగం ఆగేంత వరకూ. <br />భయమో ఏమో తెలియని రైలు దూసుకుపోతున్నట్టే, సొరంగంలోంచి. <br /><br />4<br />ప్రాణం వుగ్గబట్టుకున్నానా, వొళ్ళు పిడికిలిలో దాచుకున్నానా, <br />పాట ఆపకు, నా చీకటి పరుగు ఆగేంత దాకా, నా జహాపనా!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-6158452019517656880?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com9tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-41277165569406167072011-11-03T10:25:00.000-07:002011-11-03T10:27:22.906-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-3CYA59ss1FI/TrLOTLchzmI/AAAAAAAABJw/KjRayyXO-vE/s1600/tulasi1.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="239" src="http://2.bp.blogspot.com/-3CYA59ss1FI/TrLOTLchzmI/AAAAAAAABJw/KjRayyXO-vE/s320/tulasi1.jpg" /></a></div> (<i>చిత్రం: మహిమాన్విత)</i><br /><br />వొకే వొక్క బుడగలో బుడుంగుమని మునగా లేం, తేలా లేం<br />అయితే కానివ్వు<br />బుడగలో పుట్టుకా <br />బుడగలో చావూ <br />అన్నీటినీ లోపలికి లాక్కు వెళ్ళే అక్షయ సముద్రం అదే! <br /><br />వొక్కో సారి ఆశ్చర్యమూ లేదు విడ్డూరమూ కాదు <br />మాయా కాదు మంత్రమూ కాదు. <br />అంతా సచ్ ముచ్ సచ్...<br /><br />2<br /><br />ఇవాళ వొక బుడగలోంచి కళ్ళు తెరిచి చూశాను <br />చిన్న చిన్న నదులు చిట్టి కప్పల్లా ఎగిరెగిరి పడ్తున్నాయి. <br /><br />ఇవాళ కళ్ళలోంచి వొక నీటి దీపం వెలిగించి చూశాను <br />కొన్ని వందల చీకటి గోళాలు గోలీ కాయల్లా దొర్లి పోతున్నాయి <br /><br />ఏమీ తేడా కానలేను, మిత్రుడా!<br />నువ్వు ముడుచుకుపో నీ నీడలోనే!<br /><br />3<br /><br />గది దాటి వచ్చి చూస్తే ఆ నాలుగు దారులూ <br />నాలుగు ఖండాలుగా ఎటో ఎగిరిపోయాయి <br /><br />గోడ పగలగొట్టి నడిచోస్తే ఆ పది మందీ <br />పాతిక దారుల్లో తప్పిపోయారు <br /><br />ఏమీ కారణం చెప్పలేను, మిత్రుడా!<br />గదికీ లోకానికీ కటీఫ్! <br /><br />4 <br /><br />ఎన్ని సార్లు గీసినా ఏకాంత చిత్రం <br />నువ్వు <br />గీసి చెరిపెయ్యలేని పసితనపు బొమ్మే నయం! <br /><br />బొమ్మ ఇప్పటికీ దృశ్యమే. <br /><br />పసితనమే అదృశ్యమయ్యింది.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-4127716556940616707?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-4221492022659725502011-11-01T11:45:00.000-07:002011-11-01T11:46:00.002-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-h-cRENZ5_Tc/TrA-T_jopII/AAAAAAAABJk/-JBT7lyHeKg/s1600/arts-pic.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="286" width="320" src="http://2.bp.blogspot.com/-h-cRENZ5_Tc/TrA-T_jopII/AAAAAAAABJk/-JBT7lyHeKg/s320/arts-pic.jpg" /></a></div><br /><br /><br /><i>(ఇది హైదరబాద్ నించి యూనివర్సిటీ ఆఫ్ టెక్సస్ లొ చదువుకోవడానికి వచ్చిన ఒక అండర్ గ్రాడుయేట్ విద్యార్థి...నా తెలుగు క్లాస్ కోసం అసైన్మెంటులొ భాగంగా అమ్మానాన్నలకి రాసిన ఒక ఉత్తరం...ఈ విద్యార్థి నేను చెప్పే "దక్షిణాసియా సాహిత్యం-సినిమా" "భారతీయ సాహిత్యం-ఆధునికత" కోర్సులలో కూడా వున్నాడు.ఇందులొ ఆలోచించాల్సిన విషయాలు వున్నాయని నాకు అనిపించింది...చదివి చూడండి) </i><br /><br />"నేను చూసిన అన్ని కాలెజీల కన్నా, యూనివర్సిటీ ఆఫ్ టెక్సాస్ బాగుంతుంది. ఇక్కడ చేరడం, ఇక్కడ తెలుగు కోర్సులు, భారతీయ సాహిత్యం, సినిమా కోర్సులు కూడా వుండడం నిజంగా నా అద్రుష్టం...మీకు ఉత్తరం రాయటానికి ఒక బలమయిన కారణం వుంది. మీకు చెప్పినట్టు నేను ఇక్కడ ఇంజనీరింగ్ చదవడం లేదు. ఫిల్మ్ స్టడీస్ చేస్తున్నాను. నాకు కళలంటే ప్రాణం. ఇంజనీర్ అయితే, జీవితాన్ని తిరగేసి చూస్తే బాధ తప్ప ఏమీ మిగలదు అనుకుంటున్నా. అందుకే నా మేజర్లు మార్చాను. నేను మంచి సాహిత్యం చదువుతున్నాను. మంచి సినిమాలు ఎలా తీయాలో, వాటికి స్క్రిప్టు ఎలా రాయాలో నేర్చుకుంటున్నాను...నన్ను మీరు అర్థం చేసుకుంటారని నా ఆశ. కాని, ఏ రంగంలో వున్నా నేను మీకు మంచి పేరు తెచ్చి పెట్టగలనన్న నమ్మకం నాకు వుంది. ఆ నమ్మకం నాకు ఇక్కడి అధ్యాపకులు ఇస్తున్నారు...ఇక్కడి నా తోటి విద్యార్థులు ఇస్తున్నారు...చదువు అంటే ఇంజనీరింగ్ మాత్రమే కాదు అని గట్టిగా నమ్ముతున్నా..."<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-422149202265972550?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com6tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-68167161092363507352011-10-27T08:30:00.000-07:002011-10-27T08:30:46.972-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-NNReSH45VeM/Tql4iUEB32I/AAAAAAAABJY/t_QvahvVi_E/s1600/rafi1.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="139" src="http://2.bp.blogspot.com/-NNReSH45VeM/Tql4iUEB32I/AAAAAAAABJY/t_QvahvVi_E/s320/rafi1.jpg" /></a></div><br /><br /><br />చూస్తూ వుండు<br /><br />ఏదో వొక ఎదురు చూపు<br />కళ్ళలో వరద గూడెయ్యనీ.<br /><br /><br />దిగులు <br />పడీ పడీ అలసిపోయాను ఇంక.<br /><br />రాలిపోలేదులే,<br />దిక్కుల అంచు మీద నెల వంక. <br /><br /><br />చూస్తూనే <br />వుండు <br />ఎదురుగా<br />ఆకాశం ఎదురుపడే దాక. <br /><br /><br />అంతు లేని సంధ్యలో అయినా,<br />చంద్రుడిని వెలి వేసే చీకట్లోనయినా. <br /><br />*<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-6816716109236350735?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-2288463507055012792011-10-16T20:08:00.000-07:002011-10-16T20:08:46.219-07:00యూనివర్సిటీ ఆఫ్ టెక్సాస్ లో తెలుగు ఇక శాశ్వత కోర్సుగా రూపు దిద్దుకుంటున్నది.<br />వివరాలకు చూడండి: <a href="http://www.eenadu.net/Storiesinner.aspx?qry=htm%2Fstory2">ఈనాడు</a><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-228846350705501279?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com9tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-37579327613853281822011-10-10T19:53:00.000-07:002011-10-10T19:53:27.655-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/-I17A77P_aVY/TpOu2NnJvFI/AAAAAAAABJM/Bss0CnDAnac/s1600/insight.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="320" src="http://3.bp.blogspot.com/-I17A77P_aVY/TpOu2NnJvFI/AAAAAAAABJM/Bss0CnDAnac/s320/insight.jpg" /></a></div><br /><br /><br /><i>భాషని వాయిద్యాల సమాధిలో కప్పెయ్యకుండా<br /> అక్షరాల్ని అక్షరాలుగా<br /> పదాల్ని పదాలుగా<br /> పదాల్ని భావాలుగా<br /> భావాన్ని అనుభూతిగా<br /> చెవుల్లోకీ, గుండెల్లోకి వొంపిన వాడా<br /> గజల్ నిదానపు నడకల్ని<br /> మృదువయిన దాని పరిమళాన్ని<br /> అందంగా మా దాకా తెచ్చిన వాడా...<br />నీ పాట నా లోపలే వుంది,<br />మృత్యువుకి చిక్కకుండా...</i><br /><br />వెంటనే ఈ నాలుగు ముక్కలూ రాశాను కానీ, జగజిత్ మరణం వల్ల నాలోపలి ముసురుని నేను సరిగ్గా భాషలోకి బట్వాడా చెయ్యలేకపోయానన్నది నిజం. <br /><br />విపరీతమయిన కోర్సు పని,బాకీ పడిన అనేక రచనల కంచెలో, కాన్ఫెరెన్సుల తిరుగుళ్లలో కొన్ని రోజులుగా ముఖ పుస్తకానికీ, బ్లాగ్లోకానికీ దూరంగా వున్నా. ఏదో వొక స్వయం నిర్మిత ద్వీపంలో వొంటరిగా బతుకుతున్న భావన.<br /><br />ఇవాళ పొద్దున జగజిత్ మరణం ఆ నిశ్శబ్దం మీద నిప్పు కణిక అయ్యింది. ఏకాకి ద్వీపంలో వొక సెగ. వొంటి మీది నించి వొక జ్వర ప్రకంపన. <br /><br />అతని వెంట నా కొన్ని జ్నాపకాల తూనీగలు దిగులు దిగులుగా నడిచి వెళ్లిపోయాయి. నిజానికి నన్ను ఈ సుతి మెత్తని స్వరంలోకి, అనిర్వచనీయమయిన దుఖ్ఖపు తీగలోకి నెమ్మదిగా ప్రవహించేట్టు చేసిన కవి నిదా ఫాజ్లి.<br /><br />కవికీ గాయకుడికీ వొక ఆత్మ బంధుత్వమే వుంటుంది. ఫాజ్లి జగజిత్ కోసం రాశాడో, జగజిత్ ఫాజ్లి కోసం పాడాడో నాకు ఇప్పటికీ తెలియదు. ఫాజ్లి కవిత్వంలోని దిగులు జీర కోసమే జగజిత్ గొంతు పుట్టిందని అనిపిస్తుంది చాలా సార్లు. <br /><br />అసలే ఘజల్ వొక మాయామోహం! <br /><br />వొక్క సారి ఆ మాయామోహంలోకి అడుగు పెట్టాక వెనకడుగు లేదు. ఇక ఆ ప్రపంచంలో నిదా ఫాజ్లి అనే కవిని కలిశాక ఆ స్నేహ మోహం వూపిరాడనివ్వదు.నిద్రలోనూ అతని పంక్తులు, వాటిని స్వరానువాదం చేసిన జగజిత్ ఆలాపన వెంటాడతాయి.<br /><br />విషాదాన్ని ఎంత అందంగా చెక్కుతాడో ఈ కవి, ఆ విషాదంలోని శిల్పాన్ని అంత అందంగా, అంత స్వాంతనగా మనసు చెవిలోకి వొంపుతాడు జగజిత్. <br /><br />ఇవాళ జగజిత్ నిష్క్రమణతో నా లోపలి ఆ వొక్క జీవన రాగమూ తెగిపోయినట్టనిపించింది.<br /><br />నిదా ఫాజ్లి మాటల్లోనే జగజిత్ కి నా అల్విదా...<br /><br /><b>వొకే విషాదం</b><br /><br />సమాధి ఎవరిదయితేనేం?<br />చేతులు మోడ్చి<br />ఎవరి కోసం ఫతేహా చదివితేనేం?!<br /><br />విడివిడిగా ఇక్కడ ఫతేహాలు చదువుతున్నాం కానీ, <br />ఏ సమాధిలో అయినా<br />వొక విషాదమే కదా, అలా కునుకు తీస్తోంది!<br />- ఏ తల్లి కన్నబిడ్డో,<br />ఏ అన్న ముద్దుల చెల్లెలో,<br />ఏ ప్రేయసి సగం దేహమో. <br /><br />ఏదో వొక సమాధి మీద <br />ఫాతెహా చదివి వెళ్ళి పో..ఈ పూటకి!<br />*<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-3757932761385328182?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-14105651449723058622011-09-11T20:02:00.000-07:002011-09-11T20:02:06.871-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-Nty-7hmWg-0/Tm12GieHxfI/AAAAAAAABJE/jrK7cS8uE-U/s1600/nanduri.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="97" width="75" src="http://1.bp.blogspot.com/-Nty-7hmWg-0/Tm12GieHxfI/AAAAAAAABJE/jrK7cS8uE-U/s320/nanduri.jpg" /></a></div><br /><br /><br />“నేనొక ancient mariner ని” <br />అన్నారు నండూరి వొక రోజు రాత్రి పురాణం గారి ఇంటి మేడ మీద ‘సాక్షి’ క్లబ్ సమావేశం తరవాత ఇద్దరం బెజవాడ బందరు రోడ్డు మీదకి నడుచుకుంటూ వెళ్తున్నప్పుడు. <br /> తనకి ఎంతో ఇష్టమయిన ఆంగ్ల కవి కొల్రీడ్జ్ పద్యం Ancient Mariner లోని కొన్ని పాదాల్ని ఆయన ఆ రాత్రి అలా అప్పజెప్పేయడం ఈ పూటకీ వొక తాజా పరిమళం లాంటి జ్నాపకం. <br />With throats unslaked, with black lips baked,<br />We could nor laugh nor wail;<br />Through utter drought all dumb we stood!<br /> ఆ పద్య పాదాలు ఆయన వొణికే స్వరంలో కొత్త మెరుపు తీగలవ్వడం గుర్తుకొస్తోంది. ఆ పద్యాన్ని అంతా తెలుగు చెయ్యమని ఆయన చాలా సార్లు అడిగేవారు, నాకు కూడా కొల్రీడ్జ్ అంటే వెర్రి ప్రేమ అని తెలిసినప్పుడు- కానీ, ఈ పద్యం చదివినప్పుడల్లా నాకు నండూరి నిండు జీవన యాత్ర భిన్న సందర్భాల్లోంచి భిన్న స్వరాలతో వినిపిస్తుంది. నండూరి వ్యక్తిత్వాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి కావలసిన కొన్ని తలుపులు ఈ పద్యంలోంచి తెరుచుకుంటాయి. ఆయన ఈ పద్యాన్ని వూరికే ఇష్టపడలేదని, ఇందులో ఆయనలోని కవీ, తాత్వికుడూ, రచయితా ముప్పేటగా కలిసి వున్నారని ఆయన ఎనిమిది పదుల నిర్విరామ జీవన యాత్రని తలచుకుంటే అర్ధమవుతుంది. కొల్రీడ్జ్ రాసిన ఈ పద్యం ఆధునికతకి మొదటి సంకేతమని ఆంగ్ల సాహిత్య విమర్శకులు అంటారు, కానీ- అంత కంటే ఎక్కువగా అది కొల్రీడ్జ్ కవిలోని ఉద్వేగ పూరితమయిన వ్యక్తిత్వం, దాన్ని నిరంతరం నియంత్రిస్తూ వుండే అతని పురా- ఆధునిక తాత్వికతల అంతస్సంఘర్షణల ఆత్మకథనం. <br /> ఈ పద్యం నాకు వినిపించినప్పుడు కూడా నండూరి ఆ అంతస్సంఘర్షణల ఆత్మకథనాన్ని చెప్తున్నారని అనిపించింది. నండూరికి ఎలియట్ చెప్పే objective correlative అంటే చాలా ఇష్టం. అంటే, వొక విషయాన్ని చెప్పడానికి బయటి సాధనాల్ని వాడుకోవడం! నండూరికి ఇది సాహిత్యంలోంచి వ్యక్తిత్వంలోకి ప్రవహించింది. చాలా సందర్భాల్లో నండూరి తన వ్యక్తిత్వంలోని లోపలి వొత్తిడిని చెప్పడానికి కొన్ని సాహిత్య/ సంగీత సాధనాలని వెతుక్కోవడం నాకు ప్రత్యక్ష అనుభవం. ఈ సందర్భంలో పైన చెప్పిన కొల్రిడ్జ్ కవిత దీనికి వొక ఉదాహరణ మాత్రమే. పందొమిదేళ్ళ వయసులో నేను ఆయన దగ్గిర ఉపసంపాదకుడిగా చేరాను. అంటే, వొక వ్యక్తిగా నాదయిన దారిని వెతుక్కునే వయసులో నేను ఆయన నీడలోకి వచ్చానని అనుకోవాలి. <br /> తొలినాటి నించే రోజు వారీ వార్తా పత్రిక పనులతో పాటు నాకు అదనంగా సాహిత్య రచనల బాధ్యతలు అప్పజెప్పారు. ఇద్దరికీ సాహిత్యం ప్రధానమయిన మనోవ్యాపారం కాబట్టి, దీంతో ఆయనతో నా అనుబంధం మరింత బలపడింది. అప్పుడు సాహిత్య పేజీ అంటే ఆదివారం అనుబంధంలో పావు పేజీ మాత్రమే. ఆదివారం అనుబంధం మార్చాలన్న ఆలోచన అప్పుడే ఆయనకు మొదలయ్యింది. అదే అదనుగా తీసుకొని నేను కాస్త ధైర్యం కూడదీసుకొని సాహిత్యం పూర్తి పేజీ చేద్దాం అని మెత్తగా మొరాయించడం మొదలెట్టాను. “వారానికి వొక నిండు పేజీ సాహిత్యమా? అబ్బే...అంత మ్యాటర్ దొరకదు” అన్నారు ఆయన. “నేను తీసుకు రాగలను” అని చెప్పి, కొత్త శీర్షికల చిట్టా విప్పాను. “కానీ, నీకు రోజూ వుండే పనిలో ఆ పేజీకి అంత సమయం పెట్టలేవు” అన్నారు. “అది నా పని. ఒక ప్రయత్నం చేస్తాను” అనేశాను, కానీ – తీరా మొదలు పెట్టాక కానీ తెలియలేదు అది ఎంత పనో! ప్రతి శుక్రవారం నేను ఆ పేజీ కోసం సేకరించిన రచనలు ఆయన చూసే వారు. చూసిన ప్రతి సారీ ఆయనకి కొన్ని బలమయిన ఇష్టాలూ, అయిష్టాలూ వుండేవి.ఆయన స్వతహాగా చాలా మొహమాటస్తుడు. కానీ, రచనల ఎంపిక విషయం వచ్చేసరికి ఆ మొహమాటం వుండేది కాదు. ప్రతి రచనా ఇద్దరం కలిసి మళ్ళీ చదివే వాళ్ళం. ప్రతి వాక్యం పట్టి పట్టి చదివే వాళ్ళం. ఆ చదివే క్రమంలో ఆయన్ని చాలా దగ్గిరగా అర్థం చేసుకునే వీలు దొరికేది. శనివారం నేను పేజీ పెట్టి ఆయన దగ్గిరకి తీసుకువెళ్ళాక, ఆయన ముఖం వొక కొత్త కాంతితో వెలిగిపోయేది. దినపత్రిక సంపాదకత్వం అనేక బాధ్యతల భారమయిన సంకెల. కానీ, ఆ సాహిత్య పేజీ ఆ భారమయిన సంకెళ్ళనుంచి ఆయనకి బోలెడంత స్వేచ్ఛని ఇచ్చేదని ఇప్పటికీ అనిపిస్తుంది. ఆయన లోపలి మనిషి ప్రాణం ఆ సాహిత్య చిలకలో వుందని అనిపించేది. ఆయన ప్రధానంగా సాహిత్య జీవి. అంతకంటే మించి, ఆ జీవి వొక స్వేచ్చా జీవి!<br /> ఆయన ఆలోచనలకూ, ఆయన వ్యక్తిత్వానికీ మధ్య ఎడం నాకు ఎప్పుడూ కనిపించలేదు. నా పట్ల ఆయన తొలినాళ్లలో తీసుకున్న శ్రద్ధని మరచిపోతే జీవితం నన్ను క్షమించదు. వొక రచయితగా కేవలం ప్రాచీన తెలుగు సాహిత్యం, ఇంగ్లీషు సాహిత్యం, కొద్దిపాటి మార్క్సిస్టు తత్వ శాస్త్ర పరిచయానికే పరిమితమయిపోయిన కాలంలో నాకు ఆయన సార్త్రని, ఇతర తత్వవేత్తలనీ పరిచయం చేశారు. ఆ తత్వశాస్త్ర పుస్తకాలు ఇచ్చి వారానికి ‘ఇంత చదువు’ అని షెడ్యూల్ పెట్టే వారు. చదివాక, వాటి గురించి ప్రశ్నలు అడిగే వారు. ఆఫీస్ కి వస్తే క్షణం తీరిక వుండేది కాదు ఆయనకి- కానీ, ఎన్ని పనుల్లో వున్నా రోజులో ఏదో వొక సారి నన్ను పిలిచి, నేను చదివే పుస్తకాల గురించి తప్పక అడిగే వారు. సగం ఇంటి అద్దెకీ, ఇంకో సగం భోజనానికి మాత్రమే బొటాబోటీగా సరిపోయే జీతం వచ్చే కాలంలో, కనీసం వొకట్రెండు ఇంగ్లీషు పుస్తకాలు కొనుక్కోవడానికి వీలుగా నాకు అదనపు డబ్బు వచ్చే ఏర్పాటు చేసే వారు. <br /> అవి ఆయన ఆంధ్రజ్యోతి వారపత్రికలో “విశ్వ దర్శనం” రాస్తున్న రోజులు. మార్క్సు తరవాత ఇంకా వేరే సామాజిక/ జీవన వ్యాఖ్యానాలు చదవాలా అన్న సందిగ్ధం నన్ను పీడిస్తున్న కాలం అది. ఆయన చెప్తూ వుంటే, విశ్వదర్శనం శీర్షిక వ్యాసాలు కొన్ని సార్లు నేను రాసేవాణ్ణి. ఆ సందర్భాలలో మధ్యలో ఆయన కాసేపు విరామం తీసుకుంటూ, ఆ తత్వవేత్తల గురించి చెప్పే వారు. ముఖ్యంగా వాటి సాహిత్య మూలాలు చెప్పే వారు. ఆయన చెప్పిన వొక మాట ఎప్పుడూ నాకు గుర్తుంతుంది: “సాహిత్యం, ఫిలాసఫీ రెండూ వొక దానికి ఇంకోటి సంపూర్ణత్వాన్ని ఇస్తాయి. వొకటి లేకుండా ఇంకోటి అసంపూర్ణం. అందుకే, ఫిలాసఫీ చదువుకున్న రచయితలు, కవులు రాసే రచనలు చాలా భిన్నంగా, కొత్తగా కళకళలాడుతూ వుంటాయి.” <br /> విశ్వదర్శనం ద్వారా ఆయన చేస్తున్న పని ఏమిటో నాకు చాలా ఆలస్యంగా బోధ పడింది. ఆయనకి బాగా నచ్చిన తాత్వికుడు సార్త్ర. ఇప్పటికీ “విశ్వ దర్శనం” వ్యాసాలన్నీ ముందు పెట్టుకుని చదివితే, సార్త్ర పట్ల ఆయన ప్రేమ తెలిసిపోతూ వుంటుంది. గ్రీక్ తత్వవేత్తలతో మొదలయిన విశ్వ దర్శనం సార్త్రతో ముగుస్తుంది. నిజానికి ఈ ముగింపు యాదృచ్ఛికం కానే కాదు. అది ఆయన ఇష్టపూర్వకంగా ఇచ్చిన ముగింపు. అదే వ్యాసంలో నండూరి సాహిత్య వ్యక్తిత్వం కూడా కనిపిస్తుంది. బహుశా, ఈ వ్యాసంలో ఇచ్చినన్ని సాహిత్య ఉదాహరణలు ఆయన ఇంకే వ్యాసంలోనూ ఇవ్వలేదు. అస్తిత్వ వాదం అర్థమయితే తత్వ శాస్త్రం చాలా మటుకు అర్థమయినట్టేనని ఆయన ఆ వ్యాసం రాసిన తరవాత నాతో వొక సారి అన్నారు. ఈ వ్యాసం కంటే ముందే, ఆయన ఈ వ్యాసంలో పేర్కొన్న రచయితలూ, రచనల గురించి ముఖ్యంగా , హామ్లేట్, ఎలియట్, రాబర్ట్ బర్న్స్, దాస్తావస్కీ, చెకోవ్, గోర్కీ ల గురించి విడివిడిగా నాతో వ్యాసాలు రాయించడం నాకు అద్భుతమయిన శిక్షణ. ఆ వ్యాసాల కోసం నేను ఆయా రచనలు చదవడం వొక ఎత్తు. చదివాక వాటి గురించి ఆయనతో మాట్లాడడం ఇంకో ఎత్తు. మరీ ముఖ్యంగా ఆంటన్ చెకోవ్ మీద ఆయన సూచన మీద నేను రాసిన వ్యాసం “ఆశా వైణికుడు ఆంటన్ చెకొవ్” మా మధ్య సాహిత్య బంధుత్వాన్ని మరింత పెంచింది. ఆ వ్యాసం చదివాక “ చెకోవ్ ఆశావాది అంటావా?” అంటూ వొక ప్రశ్న లేవనెత్తారు. “నిరాశ గురించి చెప్పడం అంటే ఆశని పునర్నిర్మించుకోవడం, నిరాశని వినిర్మించుకోవడం కాదా?!” అని అనగానే ఆ రోజుకి మంచి తాయిలం దొరికిన పసిపిల్లాడిలా ఆయన ఎంత సంబరపడ్డారో చెప్పలేను. ఆ రోజు నేను ఆయనకి గుర్తు చేసిన చెకోవ్ అన్న వాక్యం “And yet, always, every movement of the day and night my soul has been filled with such marvelous hopes and visions, I can see happiness, Amia, I can see it coming…” అంత బలమయిన వాక్యం రాసిన చెకోవ్ ని నిరాశావాది అని ఎలా అనగలం? (ఈ వాక్యం తరవాత ఆయన సార్త్ర వ్యాసంలో సందర్భోచితంగా ఉపయోగించుకున్నారు కూడా) <br /> సాహిత్యాన్ని భిన్నంగా చదవడం నండూరికి చాలా ఇష్టమయిన ప్రక్రియ. ఒక పుస్తకమో, కవితో చదివాక ఆయన అడిగే ప్రశ్నలు చాలా ఆసక్తిగా వుండేవి. కొన్ని ప్రశ్నలు చాలా అమాయకంగా, చిలిపిగా కూడా వుండేవి. కానీ, ఆయనలోని పఠిత నాకు ఎప్పుడూ విస్మయం కలిగించే వాడు. ఆ భిన్నమయిన పఠన పద్ధతి తత్వశాస్త్ర అధ్యయనం వల్లనే సాధ్యమయిందని ఆయనే చాలా సార్లు చెప్పే వారు. వాచకాన్ని ప్రశ్నించడం, అందులోని భిన్న స్వరాల వెతుకులాట అనేది మనకి 1990 తరవాత బాగా ప్రాచుర్యంలోకి వచ్చిన ధోరణి. కానీ, ఆ రోజుల్లో నండూరి ఎలియట్ కవిత్వవిమర్శ వ్యాసాలని బాగా ఇష్టపడే వారు. ఎలియట్ సాహిత్య విమర్శలో ఈ రెండు ధోరణులు బలంగా కనిపించడం వొక కారణం. అసలు ఎలియట్ కవిత్వం అంతా భిన్న స్వరాల కోరస్ అని ఆయన వొక సారి మాటల సందర్భంలో అనడం నాకు బాగా గుర్తు. పుస్తకం చదివేటప్పుడు ఆ చదవడంలో వుండే ఉద్వేగాన్ని కాపాడుకుంటూనే, ఆ పుస్తకంలోని విషయాల్ని విబేధించాలని ఆయన అనే వారు. అదే సహృదయత అనీ అనేవారు. ఆయన దగ్గిర వున్న కాలంలో చదువు వొక వ్యసనం అయ్యింది నాకు, ఎందుకంటే – కలిసిన వెంటనే ఆయన అడిగే ప్రశ్న” ఏం చదువుతున్నావ్?” అని- ఆ ప్రశ్నకి సరయిన సమాధానం ఇవ్వలేకపోతే, మా సంభాషణ అక్కడితో ఆగిపోయేది. ఆ సంబాషణ కొనసాగించాలన్న ఉత్సాహంతో నేను ఏదో వొకటి చదువుతూ వుండే వాణ్ని. కానీ, ఆయనతో వచ్చిన చిక్కేమిటంటే, “నేను టాగోర్ కవిత్వం చదువుతున్నాను,” అంటే వెంటనే ఆయన రూటు మార్చి, ‘అబ్బే, టాగోర్ వ్యాసాలు చదువు!’ అనేసేవారు. మరో సారి నేను టాగోర్ వ్యాసాలు చదువుతున్నాను అంటే,”అబ్బే, ఆయన కథలు చదువు!” అనే వారు. ఈ రకమయిన పరీక్షా విధానం వల్ల నేను పనికట్టుకుని కొన్ని పుస్తకాలు చదవాల్సి వచ్చింది. <br /> పఠనంలో భిన్నత్వం అనేది అసలు రచనల ఎంపికతో మొదలవ్వాలన్నది ఆయన ఉద్దేశం. కృష్ణశాస్త్రి అనగానే అందరూ పోలోమని ఆయన కవిత్వం చదువుతారు, కానీ, అసలు కృష్ణ శాస్త్రి వ్యాసాల్లో వున్నాడు అనే వారు. అలాగే, వొక్కో రచయిత వొక్కో రకమయిన భిన్నమయిన ప్రక్రియలో రహస్యంగా దాక్కుంటాడు అనే వారు. శ్రీశ్రీని వచనంలో చదవాలనీ, ఎలియట్ ని విమర్శ వ్యాసాల్లో చదవాలనీ, కీట్స్ ని ఉత్తరాల్లో చదవాలనీ అలా ఆయన భిన్నమయిన దారుల్ని చూపించే వారు. ఆఫీసుకి రాగానే, రోజు వారీ రాజకీయ వ్యాసాల, వార్తల మధ్య కప్పడిపోయే ఆయన ఆత్మ ఇంత శుభ్రంగా ఎలా వుందా అని రోజూ ఆశ్చర్యపోయేవాణ్ని. ఆయన చేతుల్లో ఆ రోజు ఏ పుస్తకం వుందా అని పరీక్షగా చూసే వాణ్ని. <br /> కవిత్వం , పాటలు అంటే ఆయనకి ప్రత్యేకమయిన ఇష్టం. ఆయన ఎక్కువగా ఫిక్షన్/ నాన్ ఫిక్షన్ చదివే వారు. కానీ, కబుర్లలో కవిత్వం, పాటల గురించి చాలా ఇష్టంగా మాట్లాడే వారు. “ఎందుకంటే నేను విఫలమయిన కవిని కనుక!’ అనే వారు. నిత్య సంభాషణల్లో, తన వ్యాసాల్లో కూడా కవిత్వ పాదాల్ని చక్కగా ఉపయోగించుకునే వారు. ఒక్కో సారి, కొన్ని పద్య పదాలు వినిపించి, అసలు దాని అర్థం ఏమిటి అని అడిగే వారు. అసలు అర్థం ఆయనకు తెలుసు, భిన్నమయిన అర్థాలు వినాలని ఆయన తపన, సరదా. సైగల్ పాటలలోని సాహిత్యం మా ఇద్దరి మధ్యా మరో వంతెన. (ఆయన సైగల్ పాటలు బాగా పాడేవారు ) ఒక సారి ఆఫీసుకి రాగానే నన్ను పిలిచి, వొక పాటలో ‘కాహె కొ రార్ మచాయీ ” అనే పాటలో , అది “కాహెకొ ” అని ఎందుకు, “క్యోం?” ఎందుకు అనలేదు అంటూ ఆయన ఆ పాట మొత్తం వినిపించారు. నిజానికి, ఆ పాట మొత్తం శిష్ట వ్యావహారికంలో వుంటుంది, ఆ వొక్క పదం మాత్రం జానపదం. ఆ వొక్క పదం సైగల్ గొంతులో మరీ అద్భుతంగా వుంటుంది. నండూరి పాడినప్పుడు అది ఆయన ‘సన్నిధాన దివ్య స్థలాన’ మరింత మధురంగా వినిపించింది నాకు. <br /> కవిత్వం, పాటల మీద ఆ ప్రేమే ఆయన చేత మహాసంకల్పం సంకలనం వెయ్యడానికి దారి తీసిందనుకుంటా. ఇంద్రగంటి శ్రీకాంత శర్మ గారితో కలిసి 1940 -1975 మధ్య వచ్చిన వచన కవిత్వం సంకలనంగా 1975 చివరలో వచ్చింది. ఈ సంకలనం కృష్ణ శాస్త్రి తో మొదలై, చెరబండ రాజు కవితతో ముగుస్తుంది. ఈ సంకలనంలోని కవితలు చదువుతున్నప్పుడూ, దీనికి నండూరి రాసిన ముందు మాట చదువుతున్నప్పుడూ అస్తిత్వ వాదం, సార్త్ర ఆలోచనా విధానం ఆయన పైన ఎంత బలమయిన ముద్ర వేసాయో ఇంకో సారి అర్థమవుతుంది. ‘సమకాలిక జీవితం పట్ల ఆధునిక దృక్పథాల సంకీర్ణతని ప్రతిబింబించడం” ఈ సంకలనం ఉద్దేశం అని ఆయన రాసిన వాక్యాలు మొత్తంగా ఆయన దృష్టి ఎక్కడ నిలిచి వుందో చెప్తాయి. నిజానికి ఈ ముందు మాటలో సార్త్ర అడుగడుగునా తారస పడ్తాడు. మొత్తంగా సార్త్ర దృష్టి ఎంతసేపటికీ మనిషి అస్తిత్వ స్థితి మీద! ఈ సంకలనంలో ఏ కవిత చదివినా ఆ ఆధునిక మానవుడి స్థితే అద్దంలో చూపించినట్టుగా కనిపిస్తుంది. కానీ, అంత కంటే ముఖ్యంగా, ఆయన 1975 ల సంక్లిష్ట సాహిత్య యుగంలో ఇంకో సంగతి కూడా గుర్తు చేస్తున్నారు. సాహిత్యాన్ని నిజంగా “సాహిత్యం చేసే” నిర్దిష్ట గుణాల మీదకి మన దృష్టి మళ్ళించడం! <br /> “కవి ఏ రాజకీయ, తదితర సిద్ధాంతాలకు కమిట్ కారాదని, నిర్లిప్తంగా వుండాలని, కవిత్వం అన్ని రాజకీయ, తదితర విశ్వాసాలకు అతీతంగా వుండాలనే వారి వాదంతో నేను ఏకీభవించలేను. కానీ, కవితా గుణం మాత్రం తప్పకుండా రాజకీయ, తదితర సిద్ధాంతాలకు, విశ్వాసాలకు అతీతమని నా అభిప్రాయం. కవిత్వం (poetry) వేరు, కవితా గుణం (poetryness?) వేరు.” అన్నది ఆయన ప్రతిపాదన. సాహిత్యం గురించి ఆయన చివరంటా అంటిపెట్టుకున్న ప్రతిపాదన ఇదే. అంతే కాదు, సార్త్ర చెప్పినట్టు ఎంపిక స్వేచ్చ లేని అస్తిత్వానికి అర్థం లేదనీ ఆయన విశ్వసించారు. ఆ మాటకొస్తే, ఆధునికత కి అసలు అర్థం అలాంటి స్వేచ్ఛలోనే వుందనీ ఆయన నమ్మారు. అలాంటి స్వేచ్ఛ లేని ఆధునికతకి కదలిక లేదనీ ఆయన అనే వారు. ఆయనకే నచ్చిన కొల్రిడ్జ్ కవిత ఆ కదలిక లేనితనాన్ని ఇలా చెప్తుంది – ఆ రాత్రి ఆయన వినిపించిందే - <br />Day after day, day after day,<br />We stuck, nor breath nor motion;<br />As idle as a painted ship<br />Upon a painted ocean. <br /><br />సమాజం నిత్య చలన శీలం అనుకుంటాం, కానీ కొన్ని సమయాలు స్తబ్దంగా కూడా వుంటాయి, స్టిల్ పెయింటింగ్ లో ఆ నౌకాలాగా, ఆ సముద్రంలాగా! ఒక నావికుడు వస్తాడు, ఆ స్తబ్దతని తొలగించి, దిశ మార్చడానికి! <br /> అలాంటి వొక స్తబ్దతని తొలగించి, వొక ఆధునిక మెలకువని తెలుగు వచనంలోకి ప్రవేశపెట్టిన నవ్య తాత్వికుడు నండూరి. అది సాహిత్యంలో కావచ్చు, మానవ పరిణామక్రమాన్ని శాస్త్రీయ వెలుగులో పూసగుచ్చినట్టు అందంగా చెప్పే రచనల్లో కావచ్చు. ఆధునిక మానవ మేధ వెయ్యి పూవులుగా వికసించిన అంతర్గతయాత్రని అక్షరాల్లోకి అనువదించిన తాత్విక రచనలు కావచ్చు. నవ్య సాహిత్య ప్రపంచ వీధుల్లో చిటికెన వేలు పట్టుకుని ప్రేమగా తిప్పిన సృజనాత్మక అనుసృజన కారుడు కావచ్చు. విపరీతమయిన దినపత్రికా పనుల వొత్తిడిలో కాసింత హాయిగా వూపిరి పీల్చుకోడానికా అన్నట్టు ఆయన రాసిన సాహిత్య, సంగీత రచనల్లో కావచ్చు. అవన్నీ ఆధునిక చేతనని ఒక బలమయిన సంప్రదాయంగా నిలబెట్టే ప్రయత్నాలే. అదే ఆయన అక్షరయాత్ర అంతస్సూత్రం. <br /> ఆయనలాంటి సంపాదకుడు మరొకరు పుట్టవచ్చు. ఆయన కంటే గొప్ప సంపాదకీయాలు రాసే వారూ పుట్టవచ్చు. కానీ, ఆయనలాంటి ఆధునిక వచన రచయిత మరొకరు పుడతారా అన్నది సందేహమే! తనని తాను వొక ancient mariner అని ఆయన పిలుచుకోవడం కేవలం వొక అస్తిత్వ అన్వేషణలో భాగమే! తెలుగులో బహుముఖీన ఆధునికతని ఆవిష్కరించిన అపూర్వ నావికుడు నండూరి. <br /><br />(ఆంధ్రజ్యోతి వివిధ నుంచి - సెప్టెంబరు 11)<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-1410565144972305862?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com7tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-22729719577207322172011-09-11T07:58:00.000-07:002011-09-11T08:02:41.021-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-W-U0xMVjWE8/TmzMYTFBOJI/AAAAAAAABI8/GAVHcXyNaco/s1600/violin.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="220" src="http://1.bp.blogspot.com/-W-U0xMVjWE8/TmzMYTFBOJI/AAAAAAAABI8/GAVHcXyNaco/s320/violin.jpg" /></a></div><br />మెత్తటి వేళ్ళు<br />తలుపు తట్టినట్టు<br /><br />వయొలిన్తీగల్ని నొక్కినట్టు<br />నరాల్లో మౌనంగా <br />పారే రక్తంలో <br />వొక మృదువయిన కదలిక <br /><br />ఆలోచన గాలిపటం <br />తెగిపోయిన ఆకాశంలో<br />కనిపించీ కనిపించనట్టు <br />మెలికలు తిరుగుతూ <br /> నేలరాలే అనుభూతి <br /><br /> చీకట్లో ముడుచుకు పడుకున్నప్పుడు<br /> రాత్రి గోడపై తెరుచుకునే నేత్రం <br />బిగుసుకుపోయిన గాల్లోంచి <br /> కరుగుతూ వచ్చి <br />నిశ్శబ్దాన్ని తడుముకుంటూ <br /> వెళ్లిపోయే సంగీతం వేళ్ళు <br /><br />యుద్ధభూమిగా మారిన అరచేతులు <br /> ఆకాశాలను పొదివిపట్టుకోవాలనుకునే <br /> చివరి ప్రయత్నంలో <br />నిర్జీవంగా వేలాడి <br /> అలసిపోయిన హృదయంపై <br />వాలిపోతాయి <br /><br /> వెక్కి వెక్కి ఏడ్వలేక<br /><br /> ఏ ముఖంలోనూ దాక్కో లేక...! <br /><br /> <i>(ఈ కవిత మొదటి కవితా సంపుటి "రక్తస్పర్శ" లో 1986లో అచ్చయింది. కానీ, ఈ కవిత నాకు గుర్తున్నంత వరకూ నేను రాసిన మొదటి కవిత 1980లో! )</i><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-2272971957720732217?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com8tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-11311276251512641642011-09-09T09:15:00.000-07:002011-09-09T09:19:38.601-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/-lQYWsp2Sy7s/Tmo7B1BLTLI/AAAAAAAABIk/wcFf0JadwWo/s1600/gallery-004.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="287" width="320" src="http://3.bp.blogspot.com/-lQYWsp2Sy7s/Tmo7B1BLTLI/AAAAAAAABIk/wcFf0JadwWo/s320/gallery-004.jpg" /></a></div><br /><br /><br /><i> కొన్ని దానిమ్మ గింజలు అటూ ఇటూ విసిరాను,<br />వొక్కో గింజలోంచి వొక్కో స్త్రీ. <br /><br /><br />ఆవలి కొండ మీద బతుకు దుప్పటి <br />నిండా కప్పుకొని వొకామె<br /><br />రాత్రనకా పగలనకా కిటికీ పక్కన కూర్చొని- <br /><br /><br />ఏదో వొక తోటలోకి జారుకొని <br />చెదిరిన ముంగురులతో <br />వెనక్కి మళ్లుతూంది మరొకామె - <br /><br /><br />నేనేమో<br />నా దారిన వాళ్ళని వెతుక్కుంటూ - <br /><br />నేనూ ఇంకో గింజనే<br />కాకపోతే, కాస్త ఎడంగా.<br /><br />అంతే!</i><br /><br />(మూలం: ఇంతియాజ్ ధార్కర్) <br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-pYLLf2eDodg/Tmo8lerTvcI/AAAAAAAABI0/cNjPwkiVvR4/s1600/imtiyaz.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="179" width="200" src="http://1.bp.blogspot.com/-pYLLf2eDodg/Tmo8lerTvcI/AAAAAAAABI0/cNjPwkiVvR4/s320/imtiyaz.jpg" /></a></div><br /><br /><br />ఇంతియాజ్ ధార్కర్ బొమ్మలన్నా, కవిత్వమన్నా నాకు చాలా ఇష్టం. <br />ఆమె బొమ్మల్లోనూ, కవిత్వంలోనూ ఎక్కువగా కనిపించేది స్త్రీలే! <br />పాకిస్తాన్ లోని లాహోర్ లో పుట్టిన ఇంతియాజ్ తరవాత ముంబై వచ్చేసింది తన ప్రియుడితో. <br />ఇప్పుడు ముంబై, లండన్, వేల్స్ మధ్య పరిభ్రమణం ఆమె జీవనం. <br />బొమ్మలూ, కవిత్వమే జీవితం.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-1131127625151264164?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com7tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-63934929182798722432011-09-05T11:28:00.000-07:002011-09-05T12:21:49.660-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-6t4bjTljOMY/TmUUx0ZC2OI/AAAAAAAABIc/4mSu5-MGr60/s1600/bapusignature_logo_jpg.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="314" width="320" src="http://1.bp.blogspot.com/-6t4bjTljOMY/TmUUx0ZC2OI/AAAAAAAABIc/4mSu5-MGr60/s320/bapusignature_logo_jpg.jpg" /></a></div><br /><br /><br />"వీడికి ఇంక పొట్ట కొస్తే తెలుగక్షరమ్ముక్క రాదు!" అనుకున్నారు నా తురకంతో విసిగిపోయి మా అమ్మా నాన్న. <br />బట్టలు ఉతకడం అనాల్సింది బట్టలు "కడగడం" అనీ, అంట్లు కడగాల్సింది పోయి " అంట్లు ఉతకడం" అనీ అనేవాణ్ణి నా నాలుగో తరగతి దాకా! చింతకానిలో నా ఉర్దూ మీడియం చదువూ, దానికి తోడు నా వీధి బడి పంతులు వీర బాదుడూ నన్ను ఆ రోజుల్లో తెలుగు భాషకి దూరం చేశాయి. తెలుగు రాకపోతే ఎలా అని అమ్మా నాన్న దిగులు పడడం మొదలుపెట్టారు. తెలుగు వల్ల నా నాలుగో తరగతి చదువు నరకమయి పోయింది నాకు! తెలుగు రాకపోతే పర్లేదులే ఆ ఉర్దూ అరబ్బీ సరిగ్గా ఏడిస్తే చాలు అంది అమ్మమ్మ. ఇంగ్లీషు బాగా చదువుతున్నాడు, "ఇనఫ్..ఇనఫ్" అని సంబరపడిపోయాడు పెద మామయ్య. "అమ్మో, తెలుగు రాకపోతే ఎలా? నా పరువు గంగలో కలిసిపోతుంది" అనుకున్నారు నాన్న, పైకి చెప్పకపోయినా! <br /><br />అప్పుడు మా అమ్మానాన్నకి వొక మెరుపు లాంటి ఆలోచన వచ్చింది, వీడి తెలుగు ఇంటి చదువుకి ఎలాగూ బాగుపడదు అనుకున్నారు. వొక సాయంత్రం ఇద్దరూ నన్ను తీసుకువెళ్లి, శుభలక్ష్మి టీచరు ఇంట్లో పడేశారు. అప్పటికే ఆ ఇంటి వసారాలో పది పదిహేను మంది నా ఈడు పిల్లలు అమ్మ, ఆవు, ఇల్లూ, ఈగా అంటూ నానా యాగీ చేస్తున్నారు. వాళ్ళంతా నిజానికి నా ఈడు పిల్లలు కాదనీ, నేను వాళ్ళ కంటే పెద్దవాడినని, వాళ్ళు వొకటో క్లాసో, రెండో వెలగబెడ్తున్నారనీ నాకు తరవాత అర్థమయ్యింది.<br /><br />శుభలక్శ్మి టీచరు నన్ను ఎగదిగా చూసి, "చూడడానికి టమాటా పండులా వున్నావ్! ఎందుకు రాదు, తెలుగు నీకు చక్కా వస్తుంది లే!" అనేసింది ఇంకేం ఆలోచించకుండా! "వీడి సంగతి నేను చూసుకుంటాలే సారూ!" అని అమ్మా నాన్నని పంపించేసింది శుభలక్ష్మి టీచరు. అంతే, నేను "ఆ అంటే అమ్మ" అని దిద్దుతూ వుంటే, నా కంటే వయసులోనూ, సైజులోనూ అన్ని విధాలా చిన్న వాళ్లయిన అరుణా, అజయ్, నాగి, అహ్మదూ, ప్రసాదూ, పద్మా కిస్సుక్కు కిస్సుక్కున నవ్వుకోవడం నాకు వినిపిస్తూనే వుంది. <br /><br />కాసేపు శుభలక్ష్మి టీచరు వాళ్ళని గమనించి, వాళ్ళ పలకలు లాక్కుని 'అలీఫ్ బే తే" అని మూడక్షరాలు రాసి దిద్దమంది. (టీచరుకు ఆ మూడక్షరాలే వచ్చని నాకు తరవాత తెలిసిన సీక్రెటు!) అంతే, ఆ కిస్సుక్కు గాళ్ళంతా తలకిందులయి పోయారు. "ఇప్పుడు నువ్వు రాయరా?" అని నన్ను బోర్డు దగ్గిరకు లాక్కెళ్లింది. ఇదే అదను రచించెదను....అనుకొనేసి, బోర్డు మీద ఎడమ వైపు నించి సర్రున నాలుగు వాక్యాలు ఉర్దూలో రాసే సరికి, కిస్సుక్కు గాళ్ల మైండు బ్లాకయి, బ్లాంకయి పోయింది. కాకపోతే, వొక సమస్య ఏమిటంటే, వొక వారం రోజుల పాటు నేను తెలుగు అక్షరాలు కూడా ఎడమ వైపు నించే రాసే వాణ్ని. కుడివైపుకి రావడానికి నానా యాతనా పడాల్సి వచ్చింది. <br /><br />ఈ పూట నా మూడు మొహాల చదువుని తలుచుకుంటూ వుంటే, ఆ శుభలక్ష్మి పంతులమ్మే గుర్తొస్తోంది.<br /><br /> "నేను కుడివైపుకి అలవాటు పడి, తెలుగు రాయగలను" అన్న ఆత్మవిశ్వాసం నాలో వెలిగించిన శుభలక్ష్మి పంతులమ్మగారిని ఈ పూట తలచుకోకపోతే, అది నన్ను నేనే మరచిపోవడం! <br /><br />ఆ పంతులమ్మ గారు ఎక్కడున్నారో నాకు తెలియదు! కానీ, ఇప్పటికీ గుండ్రంగా అందంగా వొక తెలుగక్షరం రాసినప్పుడల్లా, పోనీ టైపు కొట్టినప్పుడల్లా, ఆ అక్షరాల అందంలోంచి ఆమె అందమయిన చిరునవ్వే కనిపిస్తుంది. <br /><br /><br />అప్పుడు ఆ కిసుక్కు గ్రూపు మీద నాకు ఎంత కసి పుట్టిందంటే, ఆరోతరగతికి వచ్చే సరికి నేను మా శుభలక్ష్మిపంతులమ్మ గారికి వొక కథ రాసేసి - అవును తెలుగులోనే- చూపించాను. ఆ రోజు ఆమె కళ్ళలోని మెరుపు ఇప్పటికీ నాకు కనిపిస్తూనే వుంది. <br /><br />అమ్మయ్య, నా మొదటి తెలుగు గండం గట్టెక్కింది! <br /><br />ఆ తరవాత నా రెండో తెలుగు పర్వం మొదలయ్యింది ఖమ్మంలో జ్యోతి బాల మందిర్ లో! <br /><br />ఆ విషయం తరవాత మాట్లాడతాను! <br /><br />(ఇవాళ టీచర్స్ డే సందర్భంగా...)<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-6393492918279872243?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com10tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-6402806758948790202011-08-31T04:57:00.000-07:002011-08-31T04:57:12.715-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-KitwttJQi1E/Tl4hjiO2eEI/AAAAAAAABIU/qtxyrWER8cU/s1600/R-Morning%2BTrain%2B3.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="239" width="320" src="http://1.bp.blogspot.com/-KitwttJQi1E/Tl4hjiO2eEI/AAAAAAAABIU/qtxyrWER8cU/s320/R-Morning%2BTrain%2B3.jpg" /></a></div><br /><br /><br />1<br />వూరు మసక చీకటిలోకి <br />సగం కన్ను తెరచి <br />మూత పెట్టుకుంది ఇంకోసారి. <br /><br />దూరంగా రైలు కూత <br />నిశ్శబ్దంలోకి గిరికీలు కొట్టింది. <br /><br />2<br />పట్టాల పక్కన వూరు <br />ఎక్కడయినా ఎప్పుడయినా వొక్కటే. <br />దాని ప్రతి మాటా<br />రైలు కూతల్లో వొదిగొదిగి పోతుంది. <br /><br />3<br />వూరు వెనక్కో ముందుకో <br />ముందుకో వెనక్కో <br />వొక పరుగులాంటి నడకతో- <br />ఎవరంటారులే , వూరిది నత్త నడక అని!<br />అది ఎప్పుడూ ఉరుకుల పరుగుల సెలయేరే నాకు. <br /><br />4<br /><br />అన్నీ దాటి వచ్చామనుకున్నప్పుడు <br />అసలేదీ ఎప్పటికీ దాటి వెళ్లలేమని <br />రైలు పాడుకుంటూ వెళ్లిపోయింది<br />కూతవేటు దూరంలో. <br /><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-640280675894879020?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com9tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-68017180184444166172011-08-29T05:02:00.000-07:002011-08-29T05:02:45.131-07:00".....బెంజిమన్ మాస్టరు మాదిరిగానే అజంతా గారు కూడా తన యంత్ర నగరి (మంత్ర నగరి కూడా!) రహస్యాలు నా కళ్ల ముందు అలా పరిచేసే వారు. బెంజిమన్ గారు తన స్టేషనులో యంత్రాలు చూపించినట్టే, అజంతా గారు కలిసినప్పుడల్లా విదేశీ కవిత్వ పుస్తకాలు తెచ్చి ఇచ్చేవారు. “ఒరేయ్ అబ్బాయ్! ఇదిగో మిలాన్ కుందేరా! ఈ పుస్తకం నీదేరా!” అనే వారు. నేను ఆ పుస్తకం మైకంలో పడిపోయి కళ్ళు తేలవేసినప్పుడు, వొకటికి పది సార్లు ఆ రచయిత గురించి, అతని/ఆమె వాక్య విన్యాసం గురించి చెబ్తూ వుండిపోయినప్పుడు, అంతా విని, నిశ్శబ్దంగా నవ్వి, నోటికి నిలువుగా చూపుడు వేలు ఆడిస్తూ, “ ఒరేయ్ అబ్బాయ్! నువ్వు ఎన్ని పుస్తకాలు చదివినా, ఎంత మంది కవుల్నీ మహాకవుల్నీ కలిసినా, నీ పుస్తకం నీదేరా! నీ కవిత్వం నువ్వే రానిగూఢమయిన కవిత్వ గుహల్ని నా చేతి వేళ్ళతోనే తెరిపించిన వ్యక్తిత్వం – అజంతా...."<br /><br />(మిగిలిన కథ <a href="http://www.newaavakaaya.com/index.php?option=com_content&view=article&id=448:sagam-kalalo-nadachi-vachchina-ajanta&catid=58:vyasaalu-essays">ఆవకాయ</a> లో...)<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-6801718018444416617?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-44314201254328020172011-08-27T05:28:00.000-07:002011-08-27T08:47:32.173-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/-pzGtNf9JLls/Tlji0pPyv_I/AAAAAAAABIM/KnuWFlUd7Ew/s1600/332161_181959151876480_100001871881743_430136_3770274_o.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="240" width="320" src="http://3.bp.blogspot.com/-pzGtNf9JLls/Tlji0pPyv_I/AAAAAAAABIM/KnuWFlUd7Ew/s320/332161_181959151876480_100001871881743_430136_3770274_o.jpg" /></a></div><br />అసలు ఫోటో ఎప్పుడయినా కవిత్వం అవుతుందా? ఒక కవిత కలిగించే గాఢమయిన అనుభూతి ప్రభావాన్ని వొక ఫోటో కలిగించగలదా?<br /><br />- ఈ ప్రశ్నలకు సమాధానాలు తెలియాలంటే మీరు రాజన్ బాబు నలుపూ తెలుపూ ఫోటోలు చూసి తీరాలి. కెమెరా నిజంగా మూడో కన్నే అని రుజువు చేసి, ఆ మూడో కన్నుని తెలుగు పల్లెల మూల మూలలా తిప్పి, అద్భుతమయిన ఫొటోల్లో తెలుగు బతుకు వర్ణాల్ని అనువదించిన రాజన్ బాబు ఇక లేరంటే బాధగా వుంది, వొక అందమయిన ఆల్బంలోంచి కొన్ని అరుదయిన ఫోటోలు వున్నట్టుండి ఎటో మాయమయిపోయినట్టుగా వుంది. జీవితంలోని కాసింత అందాన్ని వొడిసిపట్టుకుంటున్న వ్యక్తిని పట్టుకెళ్లిపోయిన మృత్యువు మీద చెడ్డ కసిగా వుంది. <br /><br />ప్రపంచం అనేది కేవలం నలుపూ తెలుపుగా వుండదని, అది అనేక వర్ణాల మయం అని సిద్ధాంత స్థాయిలో విశ్వసించే నాకు, తెలుపు నలుపు అంటే అపరిమితమయిన ప్రేమ పుట్టించిన ఛాయాచిత్రకారుడు రాజన్ బాబు. ఖమ్మంలో నేను హైస్కూల్ లో వున్న రోజుల్లో రాజన్ బాబు తెలుపు నలుపు ఫోటోలు ప్రతి దినపత్రిక ఆదివారం అనుబంధంలోనూ కనిపించేవి. రాజన్ బాబు తీసిన ఫోటో పత్రికలో పడిన ఆదివారం పూట ఆ రోజంతా నేనూ, నా మనోనేత్రం ఆ చిత్రం చుట్టూ ఈగలా తిరిగేవి. వొక వారం పాటు ఆ ఫోటో నా మనోనేత్రం లో నిలిచిపోయేది. <br /><br />అదే సమయంలో నేను వచన కవిత్వంలోకి అనువాదమయ్యే ప్రయత్నంలో వున్నా. నా తొలినాళ్ళ కవిత్వం నిండా కొత్త రకం పదచిత్రాలు, పల్లె ప్రతీకలూ కనిపిస్తున్నాయని తరవాత తీరిగ్గా ఆలోచిస్తున్నప్పుడు అర్ధమయ్యేది. నా పల్లె బతుకు నాదే. అందులో అనుమానం అణువంత కూడా లేదు. కానీ, వొక అనుభవాన్ని తట్టిలేపడానికి ఏదో వొక తక్షణ ప్రేరకం పనిచేస్తుంది. అది ఆ కాలంలో నాకు సినిమా రూపంలో సత్యజిత్ రే "పథేర్ పాంచాలి", చిత్రాల రూపంలో దామెర్ల రామారావు, ఛాయాచిత్రాల రూపంలో రాజన్ బాబు! ఇప్పుడు ఆ ముగ్గురూ లేరు! కానీ, ఆ ముగ్గురూ నాలోపల ఎప్పటికీ వుంటారు! నా అక్షరాల నీడల కింద వాళ్ళ వెలుగులు ఎప్పుడూ వుంటాయి. <br /><br />ఇప్పుడే నేను నా ముఖపుస్తకంలో రాసుకున్నాను - <br /><br /><i>Rajan Babu, one of the great photographers from Andhra is no more! Rajan's black and white pictures haunt me forever. He taught me to see many colors in a black and white photo. He taught me to see any ordinary aspect of life from an extraordinary angle. His camera is a real third eye and his vision has no death! We all miss you Rajan Babu..<br /></i><br /><br /><i>రాజన్ బాబు గురించి నా కంటే బాగా ఆత్మీయంగా, వివరంగా చెప్పగలిగిన వ్యక్తి కవీ, రచయిత ఫణికుమార్ గారు. ఫణి కుమార్ గారి క్లాసిక్ 'గోదావరి గాథలు' ముఖచిత్రం వొక సారి చూడండి. అది ఫణి కుమార్ గారు తీసిన ఫోటో కానీ, ఆ ఫోటో మీద రాజన్ ముద్ర స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది. <br /><br />ఫణి కుమార్ గారు రాసిన నివాళి, మా మిత్రుల కోసం ఇదిగో ఇక్కడ...</i><br /><br /><br />ఆప్తుడూ, గురువూ<br />- ఫణికుమార్ <br /><br />రాజన్‌బాబు పోయారంటే నమ్మలేకపోవడానికేముంది? డెబ్భై మూడేళ్ల మనిషి, అనారోగ్యంతో కొన్నేళ్లుగా బాధపడుతున్న మనిషి ఆసుపత్రిలో రెండు వారాలుగా వెంటిలేటరు గొట్టాల పాశాలపై బంధింపబడిన మనిషి వెళ్లిపోయారంటే నమ్మకుండా పోవటానికేముంది? ఆయనలాంటి కళాకారుడూ, ఆప్తుడూ, గురువూ మళ్లీ పుడతాడంటే నమ్మలేం గానీ, ఆయన పోవడంలో నమ్మశక్యం కాని విషయమేముంది! <br /><br />కరీంనగర్ జిల్లా కోరుట్ల ఎక్కడ? హైదరాబాద్‌లో నిజాం నవాబు నీరాజనాలందుకున్న ఛాయాచిత్రకారుడు రాజాత్రయంబక రాజ్‌బహదూర్‌గారి సాహచర్యమెక్కడ? పెయింటర్‌గా జీవితాన్ని ప్రారంభించిన వాడు హఠాత్తుగా ఫోటోగ్రాఫర్ కావాలనుకోవడమేమిటి, ఆ కళలో ప్రపంచఖ్యాతి పొందడమేమిటి? ఆల్‌ఫ్రిడ్ స్టీగ్లిడ్జ్‌లాగా చిత్రకళపై యుద్ధాన్ని ప్రకటించి ఫోటోగ్రఫీ వేర్పాటువాదాన్ని ప్రతిపాదించడమేమిటి? ఈ విచిత్రాలన్నీ రాజన్‌బాబు గారి జీవితంలో జరిగినవే. <br /><br />గీతలు పడ్డ చెత్తనెగిటివ్ నుంచీ పురస్కారాలందుకునీ కళాఖండాల్ని సృష్టించాలనే రాజా సాబ్ ఆదేశాన్ని శిరసావహించి, అలాంటి నెగెటివుల నుంచీ ఫెలో ఆఫ్ రాయల్ ఫోటోగ్రాఫిక్ సొసైటీ, అఊఐఅ్క ఫెలో (ఫ్రాన్స్)గా ఎన్నికయ్యాడు కాలేజీ గుమ్మం కూడా ఎక్కని రాజన్‌బాబు. కాలేజీ డిగ్రీ వుంటే ఒూఖ్ఖీ ఫోటోగ్రఫీ శాఖకు అధిపతి అయ్యేవాడు, ప్రిన్సిపాల్ అయ్యేవాడు. బహుశ వైస్‌ఛాన్స్‌లర్ అయ్యేవాడు. కానీ యింత మంచి ఛాయాచిత్రాలు యిన్ని తీసివుండేవాడు కాదు. రాష్ట్రమంతటా యింత మంది శిష్యులను తీర్చిదిద్ది వుండేవాడు కాదు. <br /><br />ఏమీ చదవని రాజన్‌బాబుకు తెలిసినంత కెమిస్ట్రీ మరెవరికీ తెలియదు. ముందు కాంతి లక్షణాన్ని అర్ధం చేసుకో అని చెప్పాడొకసారి నాకు. ఫిల్ము డెవలప్ చేయడానికి నేను కొడాక్‌వారి మైక్రోడాల్-ఎక్స్ వాడడాన్ని తప్పుపట్టాడు. ఎవరి డెవలపర్ వారే తయారు చేసుకోవాలి. నలుపు తెలుపుల తేడాను మరీ కొట్టొచ్చినట్టు చూపించే హ్రైడోక్వినాన్ అనే రసాయనం డెవలపర్‌లో వుంటుంది. సూర్యరశ్మిలేని పాశ్చాత్యదేశాల వారికది అవసరం కానీ మనక్కాదు, మనకు కేవలం మెటాల్ చాలు అనేవాడు. హైడ్రోక్వినాన్ ముట్టుకోకుండా రాజన్‌బాబు, ఆయన శిష్యులూ అద్భుత కళా ఖండాలను సృష్టించారు. మరి ఆయన చదువుకోలేదు అనుకోవాలా? "చదువులలో సారమెల్ల'' ఆయనకు తెలుసు ఫోటోగ్రఫీకి సంబంధించినంతవరకూ. <br /><br />రెండు దశాబ్దాల క్రింద కలర్ ఫిలింను కడిగి గంటలో ప్రింట్లు యిచ్చే లేబోరేటరీలు, 'హాడ్‌షాడ్' కెమెరాలు బహుళంగా వుపయోగంలోకి వచ్చినప్పుడు వీణ, సితార్ లాంటి ఘనవాయిద్యాలపై సింథసైజ్‌ర్ దాడిచేసినట్టు బాధపడ్డాడు. స్కాప్‌షాడోకీ ఫోటోకి తేడా తెలియని రసికులు ఫోటోగ్రఫీ కళనే నిర్మూలిస్తారని భయపడ్డాడు. ఇంతలో డిజిటల్ యుగం వచ్చింది. <br /><br />ఏ కెమెరాతో ఏ దృశ్యాన్నైనా తీసి 'ఫోటోషాప్'లో లేని హంగులు కల్పించి అందరూ రఘురామ్‌లూ, రాజన్‌బాబులూ అవ్వొచ్చు. కళలలో దారిద్య్రరేఖ దిగువన వున్న వాళ్లని పథకాల ద్వారా పైకి తేవడం కుదరదు. ఆ పని ఫోటోషాప్ కూడా చేయలేదు. కళలలో రాచరికముంటుంది. ఒక సింహాసనం వుంటుంది. కిరీటాన్ని తన ఖడ్గంతో తీసుకుని శిరస్సుపై వుంచుకునే పొగరుమోత్తనం వుంటుంది. ఆ లక్షణాలు ఉన్నవారు డిజిటల్ యుగం కల్పించే సమానత్వ భ్రమను సహించరు. అలాంటి యుగంలో జీవించడం కంటే తప్పుకోవడమే నయమను కుంటారు, మా గురువు గారు రాజన్‌బాబు గారిలాగా. <br /><b><br />- ఫణికుమార్ </b><br /><br />(ఆంధ్రజ్యోతి నుంచి)<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-4431420125432802017?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com8tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-18913883478133348032011-08-14T09:48:00.000-07:002011-08-14T09:48:13.673-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-PaBlw5CL-uk/Tkf8Rq5xGSI/AAAAAAAABHo/k2GbB5rRivQ/s1600/Indian%2BFlag%2B3.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="256" width="320" src="http://1.bp.blogspot.com/-PaBlw5CL-uk/Tkf8Rq5xGSI/AAAAAAAABHo/k2GbB5rRivQ/s320/Indian%2BFlag%2B3.jpg" /></a></div><br /><br /><br />జీవచ్చవానికి ఆత్మ వుంటుందో లేదో తెలీదు<br />ఎప్పుడూ వొక స్మశాన వాటిక <br />నన్నంటి పెట్టుకునే యెందుకుంటుందో తెలీదు<br />భుజాలు మారుతున్న కాల పేటికలో <br />మృతశరీరంలో కదులుతున్న కొస ప్రాణం<br />నా చరిత్రంతా. <br /><br />నా పాఠాల వెనక<br />రేపటికి తవ్విన సమాధుల్ని <br />నిన్నటి నా పసికళ్లెపుడూ మరచిపోవు<br />బట్టీయం పడ్తున్న పద్యాల పంక్తుల మధ్యలో <br />పంతులు గారి బెత్తం విరుగుతూనే వుంటుంది<br />సంస్కృత శబ్ద మంజరి ఖంగున మోగుతున్నంత సేపూ <br />నాలోని భాష నిశ్శబ్దమయి రోదిస్తూనే వుంటుంది. <br />ఎప్పుడూ లెక్కతప్పే నాకు<br />చరిత్రలో మాత్రం నిరంతర జయకేతనం <br />ఎంత విషాదం!<br />ఏ చరిత్రా లేని నాకు <br />చరిత్ర పాఠం ఒక్కటే భలే ఇష్టం!<br />నాకు మతం లేదు<br />కులం లేదు<br />జాతి లేదు<br />జాతీయం అంతకన్నా లేదు<br />గతం లేదు<br />వర్తమానం లేదు<br />భవిష్యత్తు అంతకన్నా లేదు<br />అయినా<br />నా చరిత్ర పాఠాలు <br />నేను మరచిపోలేని పాత పద్యాలు...<br />2<br />బడి వెనక ఖబరస్తాన్<br />సమాధి వొళ్ళో ఆకుపచ్చ జెండా<br />జెండా చివర్లలో జరీ మెరుపు<br />ఓ వెంటాడే కల....ఎప్పుడూ!<br /><br />సమాధుల మధ్య నిశ్శబ్దంలో <br />మొలిచిన తంగేడు పూల పరిమళ రాహిత్యం<br />తెంపిన తులసి ఆకులూ <br />రేగు ముల్లూ నాలిక ఎరుపెరుపు<br />విరిగిన కిటికీ రెక్క టపటప బాదుకుంటున్నప్పుడల్లా <br />లోపలి చెవి మీద సమాధులు నడిచొచ్చేవి <br />చరిత్ర వొక్కటేనా? కాదు, కాదు....<br />ఆ సమాధి కూడా<br />చెక్కుచెదరని పద్య జ్నాపకమే నాకు....<br />3<br />కాళ్ళ కింద నేల వుందో లేదో తెలీదు<br />ఎప్పుడూ వొక గాలి కెరటం <br />నన్ను చుట్టుముట్టే ఎందుకుంటుందో తెలీదు<br />నేనొఠ్టి శరీరాన్నయి ఇక్కడ సంచరిస్తున్నానని <br />అందరికీ అనుమానం...<br />తెగి ఎటో పడిపోయిన <br />ఖండిత దేహాన్నని అందరికీ గట్టి నమ్మకం. <br />4<br />గొంతులోనే విరిగిపోయిన పద్యపాదాల మీద<br />ఎప్పుడూ <br />మోగే బెత్తానికి నా చరిత్ర తెలుసు. <br />నా కాలం తెలుసు<br />నేను తెలుసు<br />ఈ పద్యంలో <br />చివరి పాదం వొట్టి కొయ్య కాలేననీ తెలుసు. <br />వందేమాతరంలో నా తరం లేదు<br />జనగణమణలో నా జనం లేరు<br />కంఠ నాళాలు తెగిపోయాయి <br />నా గొంతు జెండాలా పూరా విచ్చుకోదు.<br />నా పంద్రాగస్టులన్నీ <br />స్మశాన వాటికలోనే...! <br /><br />25 ఆగస్టు 1998. (“వలస” నుంచి) <br /><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-1891388347813334803?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-12520997388259567492011-08-12T08:09:00.000-07:002011-08-12T08:09:43.668-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-0aHtcYJyJ_g/TkVCMP3qARI/AAAAAAAABHc/2UtrUsT2874/s1600/picasso.png" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="218" src="http://2.bp.blogspot.com/-0aHtcYJyJ_g/TkVCMP3qARI/AAAAAAAABHc/2UtrUsT2874/s320/picasso.png" /></a></div><br /><br /><br />మూతపడిన ఆ తలుపు దగ్గిరకే వెళ్తున్నాను మళ్ళీ మళ్ళీ. <br /><br />ఆ అగాధమయిన నిద్రలోంచి నువ్వు వొస్తావనీ, <br /><br />తలుపు తీసి నవ్వుతావనీ పోనీ కోపంగా తిట్టిపోస్తావనీ.<br /><br /><br />వొక్క సారి దుఖంలోకి వొరిగిపోయానా అంతే<br />నేను వొక దిగులు దిగుడుబావిలోకి <br />జారుకుంటూ వెళ్లిపోతాను,<br /><br />తలుపు దగ్గిర చెవులూ కళ్ళూ కాపలా పెట్టి. <br /><br />2<br /><br />ఊహూ...ఎవరూ రారు<br />అసలేవరూ అలా రాలేదు <br />ఎవరూ లేరు <br />అసలీ నిశ్శబ్దపు అంతిమ వీధిలో ఇంకెవరూ మలుపు తిరగరు<br /><br />నువ్వు నేనూ పిచ్చి మొహాలేసుకుని, <br />అలసిపోయిన వడలిపోయిన దేహాలేసుకుని, <br />రాలిపోని ఎదురు చూపుల మాలలు గుచ్చుకుంటూ <br /><br />రికామీ గాలికి శూన్యపు ముద్దులు ఇచ్చుకుంటూ <br /><br />ఎలాగోలా వస్తూనే వుంటాం ఈ వీధి చివరకి. <br /><br />ఈ చివరి వీధికి. <br /><br />3<br /><br />వస్తావయ్యా రామయ్యా <br />అంటూ ఆ వెర్రిబాగుల పాటగాడు అప్పటి నించీ<br />ఆ పాటని అట్లా మోసుకు తిరుగుతూనే వున్నాడు. <br /><br /><br />రామయ్య రాలేదు రాడు<br /><br />4<br /><br />అన్నీ అన్నీ మూతపడిన తలుపులే ఎదురవుతున్నాయి<br /><br />వొక్క పెదవీ విచ్చుకోని అసుర సంధ్యలో. <br /><br />5<br /><br />ఈ పూట కూడా నువ్వలాగే <br /><br />పెదిమ కింద తొక్కిపెట్టిన పకపక నవ్వుల ఉప్పెనలా <br /><br />వెళ్లిపో నిశ్శబ్దంలోకి<br />వీధి చివరి కొండంత మౌనంలోకి. <br /><br /><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-1252099738825956749?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com13tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-74217457561946245982011-08-05T04:52:00.000-07:002011-08-05T05:29:03.122-07:00<i>(ఈ వ్యాసం ఈ నెల "పాలపిట్ట'లో నా శీర్షిక 'కాలి బాట" నుంచి)<br /></i><br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-VG_8FNWNyUw/TjvZjD0faaI/AAAAAAAABHE/LY_FNOILu7c/s1600/220px-Attenberg.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="313" width="220" src="http://1.bp.blogspot.com/-VG_8FNWNyUw/TjvZjD0faaI/AAAAAAAABHE/LY_FNOILu7c/s320/220px-Attenberg.jpg" /></a></div><br /><br /><br />కొన్ని సార్లు కవిత్వమూ, కథా, నవలా లేదా వొక గొప్ప తాత్విక గ్రంథమూ చేయలేని పని వొక సినిమా చేస్తుందని అనిపిస్తుంది. అయితే, పాఠకుడికీ, వీక్షకుడికీ అవగాహనలో, అనుభూతిలో తప్పక కొన్ని తేడాలున్నాయి. పఠిత ఆగి ఆగి చదవచ్చు, చూస్తున్న సినిమాని కూడా రెవైండ్ చెయ్యవచ్చు కానీ, ఆగి ఆగి చదవడంలో వున్న సౌలభ్యం రెవైండ్ చెయ్యడంలో లేదనుకుంటా. వీక్షక పాత్రలో వున్నప్పుడు మనం వొక నిరంతరాయమయిన కొనసాగింపు (కాంటిన్యూటీ)ని కోరుకుంటాం. పుస్తకం చదివేటప్పుడు ఆగి ఆగి చదవడం వల్ల ఆ కొనసాగింపు పెద్దగా కుంటుపడదు.కానీ, సినిమాకీ, సాహిత్యానికీ వొకే రకమయిన విమర్శ సాధనాలు వాడే కాలంలో ఇప్పుడు వున్నాం. ఆ దృష్టి కోణం నించే నేను ఈ మధ్య సినిమాలు చూస్తున్నాను. <br />ఈ నెల మాడిసన్ లో జరుగుతున్న సినిమా పండగలో భాగంగా వొక గ్రీస్ సినిమా “ఆటెన్బెర్గ్” చూశాను. ఈ సినిమా చూడడంలో వొక “స్థానిక” ఆనందం కూడా వుంది. ఈ సినిమా తీసిన రేచల్ సంగారి కొన్నాళ్లు మా టెక్సాస్ విశ్వవిద్యాలయంలో సినిమా పాఠాలు చెప్పింది. నా సాహిత్య కోర్సులలో అప్పుడప్పుడూ నేను సినిమా పాఠాలు (పథేర్ పాంచాలి, సంస్కార, ఏక్ చారాసీ కీ మా లాంటి సినిమాలు చూపించినందుకు ఇప్పటికీ మా విద్యార్థులు కలిసినప్పుడల్లా థాంక్స్ చెప్తారు) కూడా కలిపేస్తూ వుంటాను కాబట్టి, క్యాంపస్ లో జరిగే కొన్ని పండగల్లో, గోష్టి సమావేశాల్లో ఆవిడని కలిసే అదృష్టమూ దొరికింది. అసలు ఎంత పాత ఫ్రేమ్ ని అయినా మరీ కొత్తగా ఎలా చూడవచ్చో ఆమె ప్రతి వ్యాఖ్యలోనూ కనిపించేది. ఆవిడ మాటలు వింటునప్పుడు ఊహాశక్తి ఇంత దూరం వెళ్తుందా అని ఆశ్చర్యపోయే వాణ్ని. ఈ సినిమా చూశాక, “అవును, ఊహా శక్తి ఎంత దూరమయినా వెళ్తుంది!’ అని ఖాయంగా అనిపించింది. లేకపోతే, ఎక్కడో గ్రీసులో వొక పారిశ్రామిక వాడలో తీసిన/ జరిగిన ఈ సినిమా కథ తెర మీద చూస్తున్నంత సేపూ నేను ఏ గోదావరిఖనిలోనో, కొత్తగూడెం పారిశ్రామిక వాడలోనో వున్నట్టు అనుభూతి కలిగించింది సంగారి దర్శక ప్రతిభ! అన్నిటికీ మించి, ఈ సినిమా అంతా వొక పోస్ట్ మాడ్రన్ కొల్లజ్ చూస్తున్నట్టు కూడా అనిపించింది. వొక వాస్తవికతని ఇంత బాగా వ్యాఖ్యానించవచ్చా అన్న ఆశ్చర్యం ఈ సినిమా చూసిన వెంటనే కలుగుతుంది. <br /><br /><b>ప్రేమా, సెక్సూ, పొగ గొట్టాలూ, చావు</b><br /><br />ఈ సినిమా వొక ఇరవై మూడేళ్ళ అమ్మాయి కథ. ప్రేమ అంటే ఏమిటో, సెక్స్ అంటే ఏమిటో అని వెతుక్కుంటూ వుండే అమాయకమయిన పిల్ల మరీనా. వొక పారిశ్రామిక వాడలో డ్రైవర్ గా పని చేసే ఆ అమ్మాయికి వొక తండ్రి, వొక చిన్ననాటి స్నేహితురాలు తప్ప ఇంకో లోకం తెలియదు. ఆ చిన్ననాటి స్నేహితురాలు, మరీనా మాటల్లో చెప్పాలంటే, కనిపించిన ప్రతి మగవాడితోనూ వెళ్లిపోతూ వుంటుంది. తండ్రికి ఆధునిక నాగరికత నచ్చదు. కానీ, తప్పని సరయి, ఆ పారిశ్రామిక వాడలో బతుకు! “ఈ పరిశ్రమాలూ, ఈ ఆధునికత ఇదా విప్లవం? ఏం చేశాం మనం? మన గొర్రెల్ని చంపి ఈ పొగ గొట్టాలు నిలబెట్టాం!’ అని ఎప్పుడూ కోపిస్తూ వుంటాడు. సినిమాకి నిజానికి ఆ పొగ గొట్టాలే పెద్ద సెట్టింగ్. అనారోగ్యం వల్ల తండ్రి చావుకి దగ్గిర పడడం వల్ల మరీనా వొక విధమయిన వొంటరి తనంలోకి వెళ్లిపోతుంది. స్నేహితురాలి విశృంఖల శృంగారం, తండ్రి ఆధునికతా నిరసనల మధ్య మానసికంగా నలిగిపోతుంది. ఆ దశలో ఆమెకి డేవిడ్ అటెంబరో జంతువుల మీద తీసిన టీవీ డాక్యుమెంటరీలూ, పాప్ మ్యూజిక్ కొండంత ఆసరా అవుతాయి. ఆ సంగీతాన్ని, ఆ జంతువుల్ని అనుకరించడంలో ఆమెకి వొక మానసిక ఆనందమూ, కాలక్షేపమూ దొరుకుతాయి. <br /><br />ఈ లోపు వొక ఇంజనీరుతో పరిచయం అవుతుంది. ప్రేమా, సెక్సు కి సంబంధించి ఆమె తనకి వున్న అన్ని సందేహాలూ తీర్చుకోడానికి, ప్రయోగాలు చెయ్యడానికి అతనొక లాబ్ లాగా ఉపయోగ పడతాడు ఆమెకి! అదెలా సాధ్యమయ్యింది అన్నదే ఈ సినిమాలో కథ! స్త్రీ పురుషుల సంబంధాల గురించి తలెత్తుతున్న కొత్త ప్రశ్నలకి సమాధానం వెతుక్కునే ఈ తరం అమ్మాయి మరీనా. ఆధునిక జీవితం అంటే ప్రేమా సెక్సూ, నాగరికతా, పరిశ్రమలూ, కొత్త ఆర్ధిక సంబంధాలూ ఇవే అనుకుంటే, వాటి విశ్వ రూపం, వాటి అంతిమ రూపం కూడా ఈ సినిమాలో కనిపిస్తాయి. <br /><br /><b>వొక అమ్మాయి, వొక నాన్న, వొక దేశమూ!<br /></b><br />వొక అమ్మాయి మానసిక, శారీరక ప్రపంచాన్ని తెర మీద ఆవిష్కరించడంలో సంగారి చాలా కష్టపడిందని ఈ సినిమాలో ప్రతి ఫ్రేములోనూ అనిపిస్తుంది. ఈ సినిమా వొక అమ్మాయి కథ కాదనీ, ఇప్పుడిప్పుడే ఆర్థిక రంగంలో కొత్త విప్లవాలకి నాంది పలుకుతున్న గ్రీసు దేశపు ఆత్మ కథ అని విమర్శకులు దీన్ని వ్యాఖ్యానించారు. నిజమే, తండ్రి పాత్రతో పలికించిన సంభాషణలన్నీ వొక దేశం వొక స్థితిలోంచి ఇంకో స్తితిలోకి ప్రయాణిస్తూ తనని తాను వెతుక్కునే ప్రయత్నమే. <br />చివరి రోజు తనని ఆస్పత్రికి తీసుకువెళ్తున్న మరీనతో అంటాడు తండ్రి – “ ఈ ఇరవయ్యో శతాబ్దాన్ని నేను బాయ్ కాట్ చేస్తున్నా. కొత్త శతాబ్దంలోకి వెళ్తున్న నీకు యేమీ ఇవ్వలేకపోతున్నా, యెమీ నేర్పలేకపోతున్నా. “ <br />కానీ, అన్నిటికీ మించి ప్రేమ, సెక్సు గురించి తండ్రీ కూతుళ్ల మధ్య జరిగే సంభాషణలు ఈ చిత్రంలో చాలా విశేషంగా అనిపిస్తాయి. <br />“నాన్నా, నువ్వు నన్ను ఎప్పుడయినా నగ్నంగా వూహించుకున్నావా’’ అని అడుగుతుంది మరీనా తండ్రిని వొక సారి. <br />తండ్రి అదోలా చూస్తాడు. <br />“నేను వూహించుకున్నాను లే! నువ్వంటే నాకు చాలా ఇష్టం. కానీ, ఆ శిశ్నమ్ అనేది లేకపోతే నువ్వు ఇంకా బాగుండే వాడివి!” <br />“అలా వూహించకూడదు నువ్వు!”<br />“ఏం? టాబూనా?” <br />“అవును, కొన్ని అలా టాబూ కావడం మంచిది!”<br />“ఏమో, నేను అలా ఆలోచించకుండా వుండలేకపోతున్నా”<br />స్నేహితురాలు వొక పెద్ద ప్రశ్నార్థకం మరీనాకి. ఆ స్నేహితురాలు శిస్నాలని అనేక భంగిమల్లో వర్ణించు చెబుతూ వుంటుంది మరీనకి. <br />వొక రోజు మరీనా అంటుంది ఆమెతో – “నువ్వు శిస్నాలని అలా అనేక రకాలుగా వూహించుకుంటూ వుంటావ్. కానీ, నాకు వక్షోజాలంటేనే ఇష్టం. స్విమ్మింగ్ చేశాక, ఆ గదిలోకి వెళ్తే, అద్దాల ముందు నిలబడ్డ ఆడవాళ్ళవి చూడు. ఎన్ని రకాల వక్షోజాలో!” <br />సెక్సుకి సంబంధించి ఈ ఇద్దరి మధ్యనే కాకుండా, తండ్రితోనూ, తన ప్రియుడితోనూ మరీనా చెప్పే మాటలు వినడానికి కొంత కొత్తగా వుంటాయి. కానీ, వాస్తవంగానే ఈ తరం ఆడపిల్లలు అలా మాట్లాడున్నారేమో అనీ అనిపిస్తుంది. అది ఎంత వరకు వాస్తవం అన్నది పక్కన పెడితే, కొన్ని అసహజమయిన ప్రశ్నలు అని కూడా అనుకుంటే, ఆ సహజ/ అసహజాల మధ్య చర్చ పెట్టడమే ఈ సినిమాలో వొక కథ. జంతువుల డాక్యుమెంటరీలు చూస్తూ, ప్రతి సారీ మరీనా అవి చాలా సహజంగా బతుకుతున్నాయనీ, ఆధునిక పొగ గొట్టాల మధ్య వుక్కిరిబిక్కరవుతున్న మనిషి చివరికి తన చావు తానే రాసి పెట్టుకుంటున్నాడని వొక వ్యాఖ్యానం ఈ సినిమాలో వుంది. వొక అమ్మాయి వొంటరి ప్రేమరాహిత్యపు ప్రేలాపనల్లోంచి వినిపించడం వల్ల ఈ సినిమా చాలా మటుకు ఆ వ్యాఖ్యానానికి బలమయిన దృశ్య రూపం ఇచ్చింది. అలాగే, మనం వ్యక్తిగతం అనుకునే కథలు వొక జాతి చరిత్రనే చెబుతాయన్న అత్యాదునిక శిల్ప రహస్యమూ వుంది ఈ సినిమాలో! <br />*<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-7421745756194624598?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com6tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-26024326021207763172011-08-02T15:01:00.000-07:002011-08-02T15:01:01.380-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://4.bp.blogspot.com/-Gnm5-XT35Rg/TjhzZ3eKe7I/AAAAAAAABG8/ejeRr3Wh2k0/s1600/287420_1698438760121_1812476703_1086720_6188266_o%2B%25282%2529.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="320" src="http://4.bp.blogspot.com/-Gnm5-XT35Rg/TjhzZ3eKe7I/AAAAAAAABG8/ejeRr3Wh2k0/s320/287420_1698438760121_1812476703_1086720_6188266_o%2B%25282%2529.jpg" /></a></div><br />1<br /><br />తలుపు తట్టి ఇగో నేనొచ్చేశాన్లే మళ్ళీ <br />అని గదిలోపల నవ్వుతూ కూర్చుంటుంది మరణం<br />ఈ పూటకి చావు వాసన లేకుండా దాటేద్దామని అనుకున్నప్పుడు - <br /><br /><br />2 <br />ముసుగు తన్ని దుప్పటి పై మీదికి కప్పేసి<br />వొక ప్రశాంతతని కూడా వొంటి మీదికి లాక్కుని <br />నిద్రలోపలి గుహలోకి పారిపోతూ వుంటాను<br />చాల్చాల్లే అని విదిలించుకుని కసురుకొని నన్ను నేను, <br /><br />లేదులేదులేదు <br />రానే రావద్దే నువ్వు నా లోపలికి అనుకుంటూ పైకే అంటూ <br /><br />3<br /><br />రాత్రి బరువు ఎంతో నీకు తెలుసా?<br />మరీ దాన్ని రెప్పల మీద మోస్తున్నప్పుడు! <br /><br />4<br /><br />పగలగొట్టేయ్యాలన్నంత కోపమొచ్చేసే గడియారపు <br />బుడి బుడి నడక వొంటి మీద మెత్తగా <br />గీసుకుపోయే కత్తి <br /><br />5<br />రాని నిద్దురని దుప్పటిలా <br />విసుగ్గా అవతలకి విసిరేసి<br />పుస్తకంలోకో సినిమాలోకో అనిద్రని ఖననం చెయ్యాలని కూర్చున్నాను. <br /><br />ఊహూ, <br /><br />ఆ అన్నీ లోకాలూ నన్ను విఫలం చేశాయి. <br /><br /><br />6<br /><br />కాళ్ళ కింద నేల జారుతున్న అసహనంతో <br />గది నిండా తిరుగుతున్నప్పుడు <br />దూరం నించి మిత్రుడి మరణ వార్త. <br /><br />7<br />ఆ తరవాత నేనూ చీకటీ <br />చీకటీ నేనూ వొకరి ముఖంలోకి <br />ఇంకొకరు చూస్తూ...<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-2602432602120776317?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com7tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-16893820509333697192011-08-01T04:52:00.000-07:002011-08-01T04:52:38.879-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-y-VWEjcktaE/TjaTeY14NMI/AAAAAAAABGs/7BmCj3H1WYY/s1600/arudra.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="154" width="177" src="http://2.bp.blogspot.com/-y-VWEjcktaE/TjaTeY14NMI/AAAAAAAABGs/7BmCj3H1WYY/s320/arudra.jpg" /></a></div><br /><br />"చాలా ఆశ్చర్యంగా వుంటుంది. జీవితం ఎప్పుడూ వొక ప్లాట్ ఫారం లాగానో, రైలు ప్రయాణమో అనుకుంటే, కొన్ని సార్లు మనం ఎక్కాల్సిన రైళ్లు మనం చూస్తూండగానే వెళ్లిపోతాయి. వొక్కో సారి అదృష్టం బాగుంటే, మనం ఎక్కిన కోచ్ లోనే మనకి బాగా ఇష్టమయి ఎన్నాళ్లుగానో కలవాలని ఎదురుచూస్తున్న వ్యక్తిని కలవవచ్చు. కాస్త మాట్లాడుకునే అవకాశమూ దక్కవచ్చు.<br /><br /><br />ఆ రెండు రోజుల ప్రయాణాల తరవాత ఆరుద్ర అనే రైలు నేను కాస్త లేటుగా ఎక్కానని అనిపించింది. కానీ, అది జీవిత కాలం లేటు కానందుకు ఇప్పటికీ సంతోషంగా వుంటుంది."<br /><br />మహాకవి ఆరుద్రతో జ్నాపకాలు చదవండి <a href="http://www.newaavakaaya.com/index.php?option=com_content&view=article&id=394%3Aarudra-railu-kaasta-latuga-andukunnaa&catid=58%3Avyasaalu-essays&Itemid=1">ఆవకాయ</a>లో....<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-1689382050933369719?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-24906170214022834762011-07-31T18:42:00.000-07:002011-07-31T18:42:41.385-07:00(సాక్షి ఇవాళ సాహిత్య పేజీలో 'మన కవిత్వం- దశ, దిశ" అనే అంశం మీద కొందరి అభిప్రాయాలు ప్రచురించింది. అందులో నా అభిప్రాయం ఇది. మిగిలిన అభిప్రాయాల కోసం చూడండి, <a href="http://www.sakshi.com/main/WeeklyDetails.aspx?Newsid=24224&Categoryid=1&subcatid=3">సాక్షి</a><br /><br />తెలుగు సమాజం అనూహ్యమైన మార్పుల ఉద్రిక్తతలో ఉన్న ఈ సమ యంలోనే వచన కవిత్వం కొత్త రూపంలోకి వలసపోతోంది. ఈ రూపాన్ని ఎట్లా నిర్వచించగలమో ఇంకా తెలియదు. వచనం అనే పూర్వపు పదం ఇప్పుడు అవసరమే లేదు. ఇది అచ్చంగా కవిత్వమే. కొన్ని కొత్త రూప లక్షణాల గురించి మాట్లాడాల్పి వస్తే, ఈ కొత్త రూపం మాటల బరువు తగ్గించుకుంటోంది. సంభాషణల్లోని సజీవమయిన భాషని దగ్గరకు తీసుకుంటోంది. కథనాత్మక నడకని అనుసరిస్తోంది. పదచిత్రాలని పదాల్లో కాకుండా ఆలోచనల్లోకి అనువదిస్తోంది. కవిత్వం ఆవేశాత్మక రూపమని అనుకుంటాం. కాదూ, అది ఆలోచనాత్మక రూప మని కొత్త కవిత్వం చెబుతోంది. తెలంగాణ నించే వచ్చే కొత్త కవిత్వం ముఖ్యంగా ఈ దిశగా వెళుతోంది. <br /><br />- అఫ్సర్<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-2490617021402283476?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-76402337832766116932011-07-30T19:15:00.000-07:002011-07-30T19:15:10.473-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/-uE5xVRmGFug/TjS6oqbSyfI/AAAAAAAABGk/XH7KY0d95b4/s1600/kazim-ali.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="198" width="320" src="http://3.bp.blogspot.com/-uE5xVRmGFug/TjS6oqbSyfI/AAAAAAAABGk/XH7KY0d95b4/s320/kazim-ali.jpg" /></a></div><br /><br /><br />“దక్కన్” అన్న మూడక్షరాలు వినగానే కాజిం అలి హృదయం పసిపిల్లాడిలా కేరింతలు కొట్టింది, అతని హైదరాబాదీ బాల్య జ్ఞాపకాలు గుర్తుకొచ్చి.<br /> <br />వొక ఆదివారం మధ్యాన్నం ఆస్టిన్ లోని “బార్న్స్ అండ్ నోబల్స్” పుస్తకాల షాపులో నాకు ఎంతో ఇష్టమయిన కొబ్బరి ముక్కలు తురిమిన కాఫీ తాగుతూ మొదటి సారి కాజిం అలి కవిత్వం చదివాను. ఆ కాఫీ రుచికీ, కాజిం అలి కవిత్వానికి కాస్త చుట్టరికం వుంది. కొబ్బరి ముక్కా, కాఫీ రెండూ భిన్నమయిన రుచులు. కొబ్బరి ముక్క అనగానె నాకు మా ఖమ్మంలో పెద్ద కొండ మీద కొలువైన నరసిం హ స్వామి , ఆ గుడికి కొబ్బరి ముక్కల ప్రసాదం కోసం వెళ్తూండే నా బాల్యం గుర్తొస్తాయి, కాఫీ అంటే నాకు అమెరికా. ఇక్కడికి రాక ముందు నాకు కాఫీ అలవాటు లేదు. ఈ భిన్నమయిన రుచుల కలయిక నాలుక మీద ఆడుతూండగా , కాజిం అలి కవిత్వం చదివాను.<br /> <br /><br /><br />2007 అమెరికన్ కవిత్వ సంపుటంలో మొదటి పుటలో కాజిం అలి కవిత్వం కనిపించింది. ఆ కవిత హిందూ-ముస్లిం ప్రతీకల సమాహారం. దక్కన్ ఇండియా- అమెరికన్ అనుభవాల మేలు కలయిక, అచ్చం నేను తాగే కొబ్బరి కాఫి లాగా.<br /> <br />కాజిం అలి హిందూ ధర్మ గ్రంధాలు శ్రద్ధగా చదువుకున్నాడు, పుట్టి పెరిగిన దక్కను ఇస్లాం వాతావరణం అతని జీవితంలో విడదీయలేని భాగం. రోజూ యోగాతో మొదలయ్యే ఇతని దినచర్య కవిత్వ పాఠాలతో కొనసాగి, కవిత్వ రచనతో ముగుస్తుంది. సూఫీ తాత్వికత తన జీవితాన్ని నడిపించే సూత్రం అని నమ్ముతాడు కాజిం. అతని కుటుంబ చరిత్ర వొక విధంగా దక్షిణ భారత ఇస్లాం చరిత్ర. వెల్లూరు నించి అతని కుటుంబ ప్రస్థానం మొదలయ్యింది. కాజిం బాల్యం హైదరబాద్ పాత బస్తీలో గడిచింది. తన కవిత్వంలో కనిపించే మత ప్రతీకల్లో ఆ హైదరాబాదీ బాల్యపు పునాదులు వుంటాయంటాడు కాజిం. కాజిం ఇప్పటి దాకా రెండు కవిత్వ పుస్తకాలు అచ్చులో చూసుకున్నాడు: వొకటి, “ఫార్ మాస్క్” (దూరపు మసీదు), రెండు: “ఫార్టియత్ డె” (నలభయ్యొ రోజు).<br /> <br />అమెరికాలోని వొక ప్రసిద్ధ కాలేజిలో కవిత్వ పాఠాలు చెప్పే కాజిం అలికి కొంచెం తెలుగు వచ్చు. “తెలుగులో కవిత్వం బాగుందని విన్నాను. యేనాడయినా ఆ కవిత్వం చదవాలని అనుకుంటున్నా” అంటాడు కాజిం.<br /> <br /><b>గ్యాలరి</b><br /> <br /><i>వొక ఎడారి దాకా వచ్చావు నువ్వు<br /> వొక్క అక్షరమ్ముక్కా లేకుండా<br /> దెయ్యం పట్టినట్టు<br /> ఆకలితొ మాడిపోడానికేగా?<br /> <br />వయొలిన్ మీద సూర్యుడి చెయ్యి<br /> అనంతమయిన దిగంతాన్ని చెక్కుతూ వుంది.<br /> <br />కౌపీన వస్త్రాలు ఎకరాల కొద్దీ<br /> నీలి ధూళీ దూసరితమయిన ఆకాశం నెత్తిన<br /> యెవరో వొక అపరిచిత యువకుడు నీ పక్కన. <br /><br />విలియం బ్లేక్ కి కలల చిత్రాలు గియ్యడం<br /> నేర్పిన మనిషిలోకి తొంగి చూస్తూ.<br /> <br />బహుశా నువ్వు అనుకుంటూ వుంటావు:<br /> ఆ స్పర్శకి నేను సిద్ధమే. <br />అతనికి దొరికిపోవడానికీ సిద్ధమే”<br /> <br />బహుశా అతనూ అనుకుంటూ వుంటాడు:<br /> ఇంత మిట్ట మధ్యాన్నం <br />ఇలా తప్పిపోయానేమిటి?<br /> మరీ అంతూ పంతూ లేకుండా?!”<br /> <br />నీకెప్పుడు తెలుస్తుందో?<br /> ఈ రాత్రి: ఈ చప్పుళ్ళు<br /> <br />వూదా వెతుకులాటలు<br /> వయొలిన్ ఆకలి కడుపు మార్మోగి పోతుంది.<br /> <br />నాలుగు తీగలతొ <br />బట్ట బయలయ్యే గాయం – సంగీతం. <br /><br />వొక ఆకలి సైన్యం<br /> రాగాలుగా వణికి పోతుంది.<br /> <br />ఆకలితో<br /> మాడిపోడానికేగా కదా<br /> వచ్చావు, ఈ ఎడారికి!<br /></i><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-7640233783276611693?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-63110623764677266042011-07-29T14:57:00.000-07:002011-07-29T19:57:41.205-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-IAj5bgyp310/TjMsqQ2OvuI/AAAAAAAABGc/2IhTL0YWP3E/s1600/paintings%252520of%252520children_Page_10INDIA.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="242" width="320" src="http://1.bp.blogspot.com/-IAj5bgyp310/TjMsqQ2OvuI/AAAAAAAABGc/2IhTL0YWP3E/s320/paintings%252520of%252520children_Page_10INDIA.jpg" /></a></div><br /><br /><br />ఇన్నిన్ని దుఖాల మధ్య <br /><br />వొక్క సంతోషపు తునకా<br /><br />లేదు, లేదనేనా ?<br /><br /><br /><br />రాత్రి చుట్టపు చూపు కలల్లోనూ <br /><br />ద్రోహాల వంచనల మోసాల కథల క్లిప్పింగ్స్. <br /><br />వొక్క స్నేహరాహిత్యం మాత్రమేనా వేల వర్ణాల మాయ?!<br /><br /><br />కాసింత ప్రేమ ఎప్పుడూ తెలుపు నలుపుల నిర్మోహ చిత్రమేనా? <br /><br />అప్పుడప్పుడూ <br />ఆ చిన్నప్పటి తలుపు తీసి <br />పద, <br />వెళ్దాం బచ్ పన్..ఆ ప్రాచీన దేశంలోకి!పూర్వ దేహంలోకి!<br /><br /><br />బచ్ పనా...ఎవరూ ఎల్ల కాలమూ అక్కడే ఆగిపోరు, నిజమే. <br />వెళ్లిపోవాలి ముందుకే ...అదీ నిజమే. <br /><br /><br />అట్లా అని ఎంతదూరమో వెళ్లరులే,<br /><br />వొక మోహం నించి ఇంకో నిర్మోహంలోకి,<br /><br />వొక లిప్త ఉత్సాహంలోంచి ఇంకో నిర్లిప్తతలోకి. <br /><br /><br />అయినా సరే, వెళ్ళి రావాలి ఆ మంత్ర నగరికి<br />ఇన్ని వాస్తవ స్వప్నాల నడుమ <br /><br /><i>వొక లేత గులాబీ కల - బచ్ పనాలోకి. </i><br /><br /><br />మళ్ళీ మళ్ళీ కొత్తగా అనిపిస్తుందా, <br /><br />అక్కడే ఆగిపోదామనీ, కాసేపు గడ్డకట్టిపోదామని. <br /><br /><br /><br /><i>ఇంకో నిజం కూడా ఇంతలోనే చెప్పనీ,</i><br /><br />ఇంతకూ- ఆ వొక్క కల మాత్రం ఎవరి సొంతం?!<br />అందులో లేతదనం ఎంత కల?!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-6311062376467726604?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com5tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-54326343177999959562011-07-23T20:20:00.000-07:002011-07-23T20:22:54.905-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/-r8dwjr70NlU/TiuPdHYZBbI/AAAAAAAABGU/JSrUcFNYUgc/s1600/afsar%2Band%2Belizabeth.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="200" width="200" src="http://3.bp.blogspot.com/-r8dwjr70NlU/TiuPdHYZBbI/AAAAAAAABGU/JSrUcFNYUgc/s320/afsar%2Band%2Belizabeth.jpg" /></a></div><br /><br /><br />చికాగో విశ్వవిద్యాలయంలో ఇస్లాం మీద పరిశోధన చేస్తున్న ఎలిజబెత్ లొస్ట్ ఈ ఏడాది మాడిసన్ లో తెలుగు కూడా నేర్చుకుంది. "నాన్న రాలేదు" అనే కవితని ఆమె ఇంగ్లీషులోకి అనువాదం చేసి, మాడిసన్ లో జరిగిన దక్షిణాసియా సాంస్కృతిక ఉత్సవంలో అద్భుతమయిన కరతాళ ధ్వనుల మధ్య వినిపించింది. ఈ కవితని ఆమె తెలుగులో, నేను ఇంగ్లీషులో చదివాం. <br /><br /><br /><i>Nanna [Father] has not come home yet<br />And yet ... And yet ... <br />He has not come home yet<br /><br /><br />This city is burning beneath my eyes<br />This city is burning under my feet<br /><br /><br />Nanna has not come home yet<br /><br />Again and again she turns back, <br />Conversing with the clock on the wall, Amma [Mother] <br /><br /><br />She stares at the hands on the clock. <br />Eight ... Nine ... Ten<br /><br />Nanna has not come home yet<br /><br /><br />Amma might be counting seconds,<br />Or counting the bodies<br />Seen on the TV. I don’t know. <br /><br />Come, Nanna!<br /><br />Right now, the smell of roasting rotis <br />Right now, ground tomato, chilli, chutney <br />Hunger is screaming, Nanna. <br /><br />Without your coming, Amma won’t let me touch<br />A grain of rice. <br />Come quickly, Nanna!<br /><br />Amma is glued to the back door<br />Right now it’s been a long time<br />Since you said you’d just go and come. <br />Nanna has not come home yet. <br /><br />“Amma! I’m hungry!” <br /><br />“The city’s burning, you know?!<br />There’s always so much hunger!<br />Just kill me, cut me up, and eat me.” <br />Yelling this, she then muttered...<br /><br />“It’s not finished yet.<br />It hasn’t burned yet.<br />Dead bodies heaped in piles,<br />Blankets of flame still burning,<br />They are still burning ... since ‘47 ... ”<br /><br />Nanna didn’t come home that night<br />This night neither.</i><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-5432634317799995956?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com9tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-44646258227954848072011-07-22T20:29:00.000-07:002011-07-22T20:40:32.498-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-h1-NFsjHK-Y/Tio_qfJ_TuI/AAAAAAAABFk/IwbZn2uIsSE/s1600/akbar2.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="268" width="320" src="http://1.bp.blogspot.com/-h1-NFsjHK-Y/Tio_qfJ_TuI/AAAAAAAABFk/IwbZn2uIsSE/s320/akbar2.jpg" /></a></div><br /><br /><br />నమ్మరా బాబూ నమ్మరా నన్ను ఈ పాస్పోర్టు సాక్షిగా ఇందులో వున్న నా అయిదారేళ్ల కిందటి నెరవని నా మీసాల నా తలవెంట్రుకల సాక్షిగా నమ్మరా, నేనేరా అది! <br /><br />సరిహద్దులు లేవు లేవు నాకు అని రొమ్మిరుచుకుని అక్షరాలిరుచుకుని భాషలకతీతమే నేనని పలుకుల కులుకులన్నీ తీర్చుకుని నడుస్తూ పరిగెత్తుతూ వుంటా ఎయిర్ పోర్టుల గాజు అద్దాలు పగలవు నేనెంత ఘాట్టిగా కొండని ఢీ కొట్టినా. <br /><br />నమ్మరా నన్ను నమ్మరా నా పేరు చివర మహమ్మదో అహమ్మదో షేకో సయ్యదో ఖానో వున్నా నేను మంచి బాలుణ్ణిరా. కాగితం తుపాకీని చూసినా మూర్ఛపోయే అమాయకుణ్ణిరా నమ్మరా నన్ను నమ్మరా. <br /><br />భయపెట్టే నీ స్కాను కన్నుల గుండా నడిచెళ్లిన ప్రతిసారీ నా శల్యపరీక్ష లో సిగ్గుతో పది ముక్కలయి నా టికేటు మీద మూడు ఎస్సులు నా నిజాయితీనీ నా నీతినీ నా శీలాన్ని శంకించినా నమ్మరా నన్ను నమ్మరా <br /><br />దేశాలు లేని వాణ్ణి రా<br />కన్న దేశమే తన్ని తరిమేసిన వాణ్ణిరా<br /><br />తల్లీ తండ్రీ తాతా ముత్తాతా అందరికి అందరూ వున్నా <br />వొంటి మీది చొక్కా మాత్రమే మిగిలిన వాణ్ణిరా<br /><br />నమ్మరా నన్ను నమ్మరా <br />నేనొట్టి ఆవారానిరా<br />నేనొట్టి పాగల్ గాణ్ణిరా<br /><br />నిజమేరా<br />నన్ను చంపి పాతరేసినా <br />నా శవాన్ని ఎవ్వరూ మాదే మాదే అని పరిగెత్తుకు రారురా. <br /><br />చచ్చి కూడా సాధిస్తాను రా <br />నమ్మరా నన్ను నమ్మరా <br /><br />నా శవం కూడా నీకు మోయలేని భారం రా. <br /><br />ఈ ఎయిర్పోర్టు దాటాక <br />ఎవరూ నా మొహం కూడా చూడరు రా. <br /><br />నమ్మరా నన్ను నమ్మరా. <br /><br /><i>(ఇది ఎయిర్పోర్టులలో ప్రతి ముస్లిం పాడుకోవాల్సిన ఆత్మ శోక గీతం)</i><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-4464625822795484807?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com14tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-85797610018018881852011-07-19T14:37:00.000-07:002011-07-19T14:39:44.898-07:00(ఆవకాయ<a href="http://www.newaavakaaya.com/index.php?option=com_content&view=article&id=372:aa-poota-munneru-paadaledu-dasarathi-rangacharya&catid=58:vyasaalu-essays"></a>లో వచ్చిన దాశరథి గారి స్మృతులని ఇవాళ నమస్తే తెలంగాణ<a href="http://www.namasthetelangaana.com/News/article.asp?Category=1&subCategory=7&ContentId=10101"></a> సాహిత్య పేజీ "చెలమ"లో తిరిగి ప్రచురించారు. మిత్రుడు అల్లం నారాయణకి షుక్రియా. ఈ రచనకి వేసిన బొమ్మ నాకు నచ్చింది. <br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/-eQpeW_XH1rk/TiXsqtUdAKI/AAAAAAAABFM/NMfu4uXg11A/s1600/dasarathi1.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="223" width="300" src="http://3.bp.blogspot.com/-eQpeW_XH1rk/TiXsqtUdAKI/AAAAAAAABFM/NMfu4uXg11A/s320/dasarathi1.jpg" /></a></div><br /><br /><br />‘అవును, మంచి కవిత్వం రాయాలంటే నువ్వు మంచి ప్రకృతిలో వుండాలి. కాస్త నీళ్ళూ, కాసిని చెట్లూ, కొన్ని పక్షులూ.. వీటితో నీకు దోస్తీ కుదరాలి’. తరవాత చాలా వుత్తరాల్లో /సంభాషణల్లో ఆయన మున్నేరు గురించే రాసే వారు/ చెప్పేవారు. ‘ ఈ మధ్య వెళ్ళావా?లేదా?’ అని గుచ్చి గుచ్చి అడిగే వారు. ‘ ఈ మున్నేరు లేకపోతే నాకు కవిత్వమే తెలియదు ’ అన్నారు ఒక వొకసారి! ఆ రోజుల్లో ఎందుకో , నాకు అటు వెళ్ళాలని అనిపించేది కాదు.<br /><br />అక్కడ పక్కనే శ్మశాన వాటిక వుండేది. నేను వెళ్ళిన రెండు మూడు సార్లు అక్కడ శవాలు తగలబెట్టడం చూశాను. బహుశా , అది నా మనసులో నాటుకుపోయి ఉండాలి. ఆయన తన చిన్నప్పటి మున్నేరు అలాగే వుందని ఎప్పుడూ అలా అడుగుతూ వుంటారులే అని వూరుకున్నాకానీ, దాశరథి గారు చనిపోయారని తెలిసి నాన్నగారు హడావుడిగా బ్యాగ్‌సర్దుకుని కన్నీళ్ళ పర్యంతం అవుతూ హైద్రాబాద్ వెళ్ళిన సాయంత్రం నేను మున్నేరు వొడ్డుకి వెళ్ళాను. ఆ సాయంత్రం మున్నేరు అలసిపోయిన తల్లిలా ప్రశాంతంగా పడుకుని వుంది. దాని గలగలలు నాకు వినిపించక కాసేపటికి వెనక్కి మళ్ళాను! <br /><br />- మళ్ళీ ఎప్పుడూ నేను మున్నేరు దాకా వెళ్లనే లేదు!<br /><br />(మిగతా <a href="http://www.newaavakaaya.com/index.php?option=com_content&view=article&id=372:aa-poota-munneru-paadaledu-dasarathi-rangacharya&catid=58:vyasaalu-essays">ఆవకాయ </a> లో చదవండి )<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-8579761001801888185?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-72574036464805789732011-07-17T20:16:00.000-07:002011-07-17T20:16:43.818-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-APTFpMXXS3I/TiOi7YD-IjI/AAAAAAAABEg/qCTzsYJdNF8/s1600/mandira1.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="232" src="http://1.bp.blogspot.com/-APTFpMXXS3I/TiOi7YD-IjI/AAAAAAAABEg/qCTzsYJdNF8/s320/mandira1.jpg" /></a></div><br /><br /><br />అతని ఉత్తరం రాలేదు <br />ఆమె చిరునవ్వు చూడలేదు<br />వాడి ఏడుపు వినలేదు <br />ఇవాళ వొక్క వాన చుక్కయినా రాలలేదు <br /><br />- <i>పోనీ, ఎవరూ వొక అసహనపు చూపు రాల్చలేదు </i><br /><br />2<br />ఇలా వుండనీ కొన్ని క్షణాలు <br />ఎవరూ రాని ఏమీ జరగని వెలితి క్షణాలు <br /><br />- <i>నిన్ను నీలోకి కాసేపు వొంపే క్షణాలు </i><br /><br />3<br /><br />గది లోపల నా లోపల <br />ఎక్కడెక్కడి నించో శరీరపు లోచర్మపు లోలోపల నించి <br /><br />పాడుతూనే వున్నాడు నస్రత్ ఫతే అలీ ఖాన్<br />- <i>పదం మూలం తెలియక క్షోభిస్తున్న కవిలాగా. </i><br /><br />4<br />కిటికీ బయట చెట్ల ఆకుల్లో <br />కార్డినాల్ పక్షులు కాషాయెరుపులో. <br /><br />- <i>ఈ క్షణపు నిశ్శబ్దపు అందానికి ఏదో వొక రంగు </i><br /><br />5<br /><br />నా కంటి రెప్పల మీద<br /><br />వొక నీరెండ తునక రెక్క విప్పిన చప్పుడు <br /><br />- <i>ఈ వొంటరి క్షణపు నిరీహకి ఏదో వొక శబ్దం! </i><br /><br /><br />6<br /><br />లోయలూ శిఖరాలూ నీ లోపలే. <br />ఆకాశాలూ అరణ్యాలూ నీలోనే. <br /><br />- <i>ఆరుబయలు నువ్వు దాచేసిన ప్రతిబింబం. <br /></i><br /><br /> (ఈ ఆరు పదాలూ మా జావేద్ కోసం...)<br /><br />painting: Mandira Bhaduri<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-7257403646480578973?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com9tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-42828300634188585072011-07-14T19:17:00.000-07:002011-07-14T19:28:36.220-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/-EGHRHPdZUog/Th-jJ1jCqEI/AAAAAAAABEU/6Lf3g5dHsOY/s1600/mandira.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="242" src="http://3.bp.blogspot.com/-EGHRHPdZUog/Th-jJ1jCqEI/AAAAAAAABEU/6Lf3g5dHsOY/s320/mandira.jpg" /></a></div><br /><br /><br />నాన్న ఇంకా ఇంటికి రాలేదు<br />ఇంకా...ఇంకా...<br />ఇంకా రాలేదు. <br /><br />ఈ నగరం నా కళ్ల కింద<br />నా కాళ్ళ కింద మంట<br /><br />నాన్న ఇంకా ఇంటికి రాలేదు <br /><br /><br />చీటికి మాటికి వెనక్కి తిరిగి <br />గోడ మీది గడియారంతో మాట్లాడుతోంది అమ్మ<br /><br />దాని ముళ్లలోకి మిర్రి మిర్రి చూస్తుంది<br />ఎనిమిది...తొమ్మిది...పది...<br /><br />నాన్న ఇంకా రాలేదు. <br /><br />అమ్మ క్షణాల్ని లెక్కపెడుతుందో<br />టీవీలో చూస్తున్న <br />శవాల్ని లెక్కపెడుతుందో తెలీదు.<br /><br />వచ్చేయ్ నాన్నా!<br /><br /><br />ఇప్పుడే కాల్చిన రొట్టెల వాసన<br />ఇప్పుడే నూరిన గోంగూర పచ్చడి<br />ఆకలి జమాయించేస్తోంది నాన్నా, <br /><br />నువ్వు రాకుండా ముద్ద ముట్టనివ్వదు అమ్మ. <br /><br />తొరగా వచ్చేయ్ నాన్నా!<br /><br /><br />అమ్మ వీపు తలుపుకి అతుక్కుపోతోంది<br /><br />ఇప్పుడే ఇదిగో <br />అనేసి వెళ్ళి చాలా సేపయ్యింది కదా, <br /><br />నాన్న ఇంటికి రాలేదు. <br /><br /><br />"అమ్మా! ఆకలే!"<br /><br />'వూరెలా వుందో తెలుసా?<br />ఎప్పుడూ ఆకలి ఆకలి<br />నన్నూ చంపి కొరుక్కుని తిన్రా..."<br /><br />కేకేసి, ఆ తరవాత అమ్మ ఇలా గొణుక్కుంది<br /><br />"ఇంకా కాలేదు<br />ఇంకా కాలలేదు<br />కుప్పలుగా పోసిన శవాలు <br />మంటల దుప్పట్లు ఇంకా ఆరలేదు ఆరలేదు <br />కాల్తూనే వున్నాయి....47 నించీ..."<br /><br /><br />నాన్న ఇంటికి రాలేదు ఆ రాత్రి<br />ఈ రాత్రికి కూడా!<br /><br /><i>(ఈ కవిత "రాలేదు" శీర్షికన 'ఊరి చివర" లో వుంది. ఇప్పుడు మళ్ళీ ఇలా అదే కవిత చదువుకోవాల్సి వస్తున్నందుకు దిగులుగా..)</i><br /><br />Painting: <i>Mandira Bhaduri(University of Chicago)</i><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-4282830063418858507?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com12tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-5613013303957304822011-07-13T12:02:00.000-07:002011-07-13T12:12:24.177-07:00<i>(ఇది ఈ నెల "పాలపిట్ట"లో నా కాలమ్ 'కాలిబాట" నుంచి...)</i><br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-1x1QnbDWqBc/Th3rqfb5OXI/AAAAAAAABEE/vnlxfFHeFCI/s1600/akbar1.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="146" src="http://2.bp.blogspot.com/-1x1QnbDWqBc/Th3rqfb5OXI/AAAAAAAABEE/vnlxfFHeFCI/s320/akbar1.jpg" /></a></div><br /><br /><br />కవిత్వానికి వొకే రూపం వుండదు. వొకే నడకా వుండదు. వుంటే అది ఏదో వొక దశలో కవిని వూపిరాడనివ్వదు, స్వయం ఖైదులాగా – <br /><br />ఈ మధ్య కొన్ని కవితలు చదువుతున్నప్పుడు ఈ ఆలోచన చాలా బలంగా కదిలిస్తోంది. ఎప్పటికప్పుడు ఇది కవిత్వానికి కాలం కాదనో, అసలు కవిత్వం ఇప్పుడు ఎవరు చదువుతారులే అన్న నిరాశా ఈదురు గాలులు వీస్తునప్పుడు కూడా కవిత్వం తన పని తాను చేసుకుంటూ పోతూనే వుంది, అలుపూ సొలుపూ అన్నది లేకుండా- <br /><br />కవిత్వానికి వచన కవిత్వం అని పేరు పెట్టిన ముహూర్తం అంత బాగున్నట్టు లేదు. అది చాలా మందికి ఇప్పటికీ వొక విరోధాభాసలా కనిపిస్తోంది. ఆ మాటకొస్తే వచనం వొక దిక్కూ, కవిత్వం ఇంకో దిక్కూ. ఈ రెండీటీ మధ్యా రాజీ కుదిరేది లేదు అనే వాళ్ళు ఎక్కువగానే కనిపిస్తారు. కానీ, చాలా జాగ్రత్తగా గమనిస్తే ఈ బహిరంగ ప్రకటన ఎంత అసంబద్ధమో తెలుస్తుంది. కథల్లో కవిత్వం రాసే వాళ్ళని, ఆ మాటకొస్తే సాహిత్య విమర్శలో కూడా కవిత్వం రాసిన వాళ్ళని మనం చూశాం. కవిత్వంలో వచనం రాసే వాళ్ళ సంఖ్య కూడా తక్కువేమీ కాదు. కానీ, అసలు కవిత్వాన్ని కవిత్వం అనుకోవడానికి ఏ ప్రమాణాలూ, కొలమానాలూ వున్నాయని అడిగితే ఎంత కవికయినా, వచన రచయితకయినా పొలమారుతుంది ఖాయంగా. <br /><br />కాశీభట్ల వేణుగోపాల్ నో, రెడ్డి శాస్త్రీనో, చంద్రశేఖర రావునో, అప్పుడప్పుడూ రమణజీవినో, అప్పుడెప్పుడో నగ్నమునినో, త్రిపురనో, ఇంకా దూరం వెళ్ళి ....ఏ మల్లాది రామకృష్ణ శాస్త్రి గారినో, బుచ్చి బాబు సరే సరే...అడిగితే వాళ్ళు వచనాన్ని ఎలా నిర్వచిస్తారో వినాలని వుంది నాకు. <br /><br />ఇక కవిత్వంలో వచనం పండించే సేద్యగాళ్ళకి కొదువే లేదు. అదీ మంచి వచనమా అంటే అది వేరే కథ! <br />అసలు వచనం అని మనం అనుకుంటున్న దాన్ని గురించీ, కవిత్వం అని తీర్మానిస్తున్న రూపాన్ని గురించి అందరికీ ఎంతో కొంత అసంతృప్తి వుందన్నదే నేను చెప్పాలనుకున్నది! ఈ అసంతృప్తి ఘనీభవించినప్పుడు అటు వచన రచయితా, ఇటు కవీ వాటి వాటి చట్రాలని బద్దలు కొట్టి, ఇంకో కొత్త రూపంలోకి ప్రవేశిస్తున్నారు. ఈ కొత్త రూపాన్వేషణ వొక తాత్కాలికమయిన వెసులుబాటు మాత్రమే అనిపిస్తోంది నాకు. కథకులు “కవిత్వ” సీమల్లోకి చొరబడే సన్నివేశాలని కాసేపు పక్కన పెట్టి, కవులు వచనసీమల్లోకి పోలో మని దూసుకొస్తున్న కొన్ని సందర్భాలు కొన్ని ఇక్కడ మాట్లాడుకుందాం. అయితే, ఇక్కడ కవిత్వమూ, వచనమూ అనే సంప్రదాయిక చట్రాలతో విబేధించడం నా ఉద్దేశం. <br /><br />ఉదాహరణకి పసుపులేటి గీత ఈ మధ్య రాసిన “దేహం” అనే కవిత చూడండి. ఈ కవితలో గీత చాలా విషయాలు మాట్లాడింది. కొన్ని రాజకీయ స్థాయిలో, కొన్ని జెండర్ స్థాయిలో, కొన్ని భిన్న అస్తిత్వాల స్థాయిలో , ఈ కవితకి అనేక రూపాలున్నాయి. వాటన్నిటిని దేహం అనే బాహ్య రూపం కింద చెప్పుకుంటూ వెళ్లింది. ఆ మాటకొస్తే, దేహం బాహ్య రూపం కాదనుకోండి. ఈ కవిత నిస్సందేహంగా చాలా బలమయిన రాజకీయ ప్రకటన. <br /><br />ఈ కవితని అలా వొకే పారాగ్రాఫ్ లాగా రాయకుండా మామూలు వచన కవితలాగా పాద విభజన చేసి వుంటే ఎలా వుంటుందా అని వొక సారి ఆలోచించాను. పాద విభజన వుండడమే కవిత్వ లక్షణం కాదని ఇప్పుడు నేను కొత్తగా చెప్పక్కర్లేదు కానీ, పాద విభజనని ఈ సందర్భంలో నిరాకరించవచ్చు అనే ఆలోచన కవికి ఎలా వచ్చి వుంటుందన్నది ఆసక్తికరమయిన ప్రశ్న. <br />ఎంత కాదనుకున్నా పాద విభజనకి వొక లయ వుంది. పాదాల్ని విభజించేటప్పుడు కవి తనకి తెలియకుండానే పఠిత పైన వొక ప్రభావాన్ని కలిగిస్తాడు. ఫలానా చోట కాస్త ఆగి చదవండి అనే సైన్ బోర్డు వేలాడదీస్తున్నాడు. అలా ఆగి చదవడానికి ఆలోచనతో సంబంధం లేదు, అది చాలా మటుకు ఆవేశాన్ని కట్టడి చేసే ప్రయత్నం. <br /><br />వచనం చదివేటప్పుడు కూడా పఠిత కొన్ని సార్లు ఆగి చదవాలి. అలా ఆగి చదవడం అనేది కవిత్వంలో వొక మాదిరిగా, కథలో ఇంకో మాదిరిగా, విమర్శలో ఇంకో మాదిరిగా వుంటుంది. కథలో కానీ, విమర్శలో కానీ, అలా ఆగి చదవడం మీద రచయితకి అధికారం లేదు. కానీ, కవిత్వంలో కవి అలా ఆగి చదవడాన్ని నిర్దేశిస్తాడు. కవి నిర్దేశానికి వ్యతిరేకంగా పఠిత తన ఇష్టం వచ్చిన చోటల్లా ఆగితే, కవితలో పాద విభజన ప్రయోజనం దెబ్బ తింటుంది. <br /><br />కానీ, కొత్త కవి పఠిత స్వేచ్చని నియంత్రించే నిరంకుసత్వాన్ని భరించలేడు/లేదు. దానికి మరో బలమయిన కారణం మామూలు వచనంలో మాదిరిగానే కొత్త కవిత్వంలో ఆలోచన రూపం మారింది. గీత కవిత లో ఆవేశం కంటే, ఆలోచన బలమయిన పాత్ర తీసుకుంది. కొన్ని ఆలోచనల యూనిట్లుగా కవిత నడక సాగుతుంది. ఇలాంటి వస్తువులు కవిత్వానికి పనికి రావనీ, ఆలోచనని ప్రోది చెయ్యడమే ఉద్దేశం అయితే వ్యాసం రాసుకోవచ్చని కొందరు వాదించ వచ్చు. నిజమే, వ్యాసం రాయడం ద్వారా గీత ఈ విషయం మీద ఇంత ప్రభావపూరితమయిన ప్రకటన చెయ్యగలదా అన్నది నా ప్రశ్న. ఇంకో చిన్న మాట: అసలు ఈ కవితలో దేహాన్ని కవితా రూపానికే ఆపాదించి ఇంకో సారి చదవండి. ఈ కవిత ఎందుకు ఇలా పారాగ్రాఫు లాగా మారిందో వొక క్లూ దొరకవచ్చు. కానీ, ఆ విధంగా చదవడం కవితలోని మూల భావానికి దెబ్బ కావచ్చు, అయినా, మన లోపలి పఠితని కట్టడి చెయ్యడం ఎవరి తరం?! <br /><br />*<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-561301330395730482?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-86088447048820355292011-07-11T20:26:00.000-07:002011-07-11T20:26:31.655-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-qt_FMHqJD8o/Thu-1Q4XLII/AAAAAAAABD0/zwBgXD6cdTE/s1600/picasso460.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="192" width="320" src="http://2.bp.blogspot.com/-qt_FMHqJD8o/Thu-1Q4XLII/AAAAAAAABD0/zwBgXD6cdTE/s320/picasso460.jpg" /></a></div><br /><br /><br />1<br /><br />-ఈ పూటకి వాడి రొట్టి ముక్క గాలికి ఎగిరిపోతూ, వాడి వైపు కనీసం జాలిగా చూడలేదు<br />-ఆమెని అలా ఆ కరెంటు స్తంభం కింద సాయంత్రం కూడా చూశాను, ఇంకేం వెతుకుతూ వుందో తెలీదు గాని. <br />-సర్లే అని వెళ్ళిపోయిన పిల్లాడు రాత్రికి కూడా రాలేదు, భరించలేని సన్నివేశాల్లో అతను చిక్కుకోవడం వూహించలేను గాని, నిజం అంత కంటే భయంకరమేమో అన్న వూహ నన్ను నులిమేస్తోంది. <br /><br />2<br /><br />- వార్తా పత్రికలూ టీవీలూ సెల్ఫోన్లూ వదంతులూ చెవుల చుట్టూ జోరీగలూ లేని వొకానొక శుద్ధ పరిశుద్ధ క్షణమేదో అతను చెప్పలేదు, కానీ - అతని కవిత్వం నిండా వొక అమాయకత్వపు మాయ. <br /><br />- విగ్రహాలూ విధ్వంసాలూ ఆత్మహత్యలూ హత్యలూ కరువులూ నిరుద్యోగాలూ ఆకలి కడుపులూ వీధుల మీద పోస్టర్లయి తిరుగుతున్న మనుషులూ వూరేగింపులవుతున్న అసహనాలూ చావు కేక వేస్తున్న పసితనాలూ- వొక్క అరక్షణం కూడా నేనొన్టరిని వొక్కణ్ణే నేనొక్కణ్ణే అని గావు కేక వెయ్యలేను. <br /><br />3 <br /><br />దేశమూ మట్టి వాసనా నా నేనూ నేనయిన మీ అందరూ <br /><br />ప్రేమించలేను దేన్నీ <br /><br />విడిచీ పెట్టలేను దేన్నీ <br /><br />సర్లే ఫో అని ముఖమ్మీద తలుపు కొట్టలేను ఎప్పుడూ. <br /><br /><br />కొన్ని ఎడ్పుల తరవాత <br /><br />నేలని కొట్టుకునీ కొట్టుకునీ<br />మట్టికి అతుక్కుపోయిన శరీరమా, నువ్వేమయినా మాట్లాడు!<br /><br />4<br /><br />కొన్ని వాక్యాలకి వాక్యాలు ధార పోసానా, <br /><br />వొక్క పదంలోనూ నేను విరిగిన అద్దాన్ని కాను. <br /><br />5<br /><br />ఛ..ఛ..<br /><br />ఇంకేం రాస్తాం బే, కవిత్వం!<br /><br />ముసుగు మీద <br /><br />ముసుగు మీద <br /><br />ముసుగు మీద ముసుగు.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-8608844704882035529?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com11tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-7298820482698246082011-07-09T07:35:00.000-07:002011-07-09T07:35:14.580-07:00కవిలె కట్టల్ని తిరగేయ్యడంలో, పాత కవితల్ని మళ్ళా చదూకోడంలో వొక ఆనందమూ, వొకానొక నాస్తాల్జియా తప్పక వున్నాయి. ప్రముఖ కవయిత్రి, ఇప్పటి "విహంగ" ఎడిటర్, చిరకాల మిత్రులు పుట్ల హేమలత గారు తమ పాత పుస్తకాల్నీ, కాయితాల్నీ వెతుక్కుంటూ ఈ కవితని బయటికి తీశారు. ఇది నేను 1993లో రాసిన కవిత. <br /><br />ఈ కవిత నేను నా ఏ సంకలనంలోనూ పెట్టలేకపోయాను. చాలా కాలంగా ఈ కవిత దొరక్క, నా రచనల్ని వొక చోట పెట్టుకునే క్రమశిక్షణ లేకా!ఇన్నాళ్ల తరవాత ఈ "వెలుతురు భాష" వెతికి పెట్టిన హేమలత గారికి ధన్యవాదాలు. <br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-Y2nwUUb9RMs/ThhnBgYdDKI/AAAAAAAABC8/HzmIpW_LkNU/s1600/af%2B001.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="234" src="http://2.bp.blogspot.com/-Y2nwUUb9RMs/ThhnBgYdDKI/AAAAAAAABC8/HzmIpW_LkNU/s320/af%2B001.jpg" /></a></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-729882048269824608?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com6tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-1073537701347399022011-07-07T20:23:00.000-07:002011-07-07T20:23:15.628-07:00<i>భైరవభట్ల కామేశ్వర రావు గారు ఈ నెల "<a href="http://www.eemaata.com/em/issues/201107/1743.html?allinonepage=1">ఈమాట </a>"లో కవిత్వం మీద మంచి వ్యాసం రాశారు. <br /><br />అందులోంచి చిన్న భాగం ఇది. ఈ చిన్న భాగం ఇక్కడ అందించడంలో నా స్వార్థం వుంది కానీ, మొత్తం వ్యాసం చదివి, జాగ్రత్తగా దాచుకొదగింది అని నా అభిప్రాయం. </i><br /><br /><br />కవిత్వ వస్తువు సంక్లిష్టమయ్యే కొద్దీ దాని అభివ్యక్తిలో కూడా సంక్లిష్టత ఏర్పడే అవకాశం ఉంది. అలాంటి కవిత్వాన్ని అర్థం చేసుకోడానికి మరింత పరిశ్రమ సాధన అవసరమవుతాయి. నాకే జన్మభూమీ లేదు! అన్న యీ కవిత దీనికొక ఉదాహరణగా తీసుకోవచ్చు:<br /> <br /><br />శూన్యం తల కింద<br /> నేనేదో వొక అవయవాన్ని. <br /><br />నేనెక్కణ్ణించి పుట్టానో<br /> ఎలా పెరిగానో<br /> ‘47 దగ్గిరే ఎలా విరిగానో<br /> <br />మీరెవరూ చెప్పలేదుగా - <br /><br />దేవుడి అంగాంగాన్ని పంచుకొని కోసుకోనీ<br /> లేదంటే దోచుకోనీ వెళ్ళిన మీరంతా<br /> నాకేమీ మిగల్చలేదుగా -<br /> <br />నేను శరీరం లేని నీడని<br /> ఏ గోడ మీంచో రహస్యంగా<br /> పారేయబడిన ఆత్మని -<br /> <br />దేశ దేశాలూ పట్టుకు తిరుగుతున్నాను<br /> అన్ని దేశాలూ నావే అనుకుంటున్నాను<br /> ఊరూరూ ఇల్లిల్లూ నాది నాదనే అనుకుంటున్నాను<br /> ఏ తుమ్మెదా నా చిరునామా చెప్పదు. <br /><br />ఇక్కడెక్కడో నా కాళ్ళ కింద నేలని<br /> కుంకుమ చేతులు కోసుకెళ్ళిపోయాయి. <br /><br />అక్కడెక్కడో కూలిన గోపురాల దుమ్మంతా<br /> రెపరెపలాడ్తున్న నా దేహమ్మీద సమాధి కడుతోంది. <br /><br />రెప్పల వస్త్రాలు కళ్ళకి కప్పి<br /> నా వొంటి మీది చల్లని మాంసాన్ని<br /> ఎవరెవరో అపహరిస్తున్నారు.<br /> నా వొళ్ళు వొక అల్ కబీర్!<br /> <br />నాకు నేనే గుర్తు తెలియని శవాన్నయి<br /> బొంబాయీ నెత్తుటి రోడ్ల మీద కుప్పకూలిపోతున్నాను. <br /><br />నేనెవ్వరికీ అంతు దొరకని కూడలిని<br /> నా మీంచి ఎవరెటు వెళ్తారో తెలీదు. <br /><br />నిజంగా నేను శూన్యలోక వాసిని<br /> ఎక్కడయినా ఎప్పుడయినా ప్రవాసిని. <br /><br />నాలో సగాన్ని చీకట్లో ముంచి<br /> ఇంకో సగం అంతా వెలుగే వెలుగు అనుకుంటున్న భ్రమని.<br /> <br />నా లోపలి వలయాల్లో నేనే దూకి<br /> కాలం ఆత్మని క్షణ క్షణం హత్య చేస్తున్న వాణ్ని. <br /><br />అర్ధ రాజ్యాలూ అంగ రాజ్యాలూ కోరను<br /> నా నాడుల్ని నాకు కోసిమ్మనడానికి<br /> ఏ భాషా లేని వాణ్ని. <br /><br />శవమయి దాక్కోడానికి వున్నా లేకపోయినా<br /> తల దాచుకోవడానికి చారెడు నేల చాలంటాను. <br /><br />ఉన్న చోటే పవిత్రమనుకుంటున్న వాణ్ని<br /> ఎక్కడెక్కడో అంటీ ముట్టని బట్టలా విసిరేయొద్దంటాను. <br /><br />నలభై ఏడుతో కాదు<br /> నాతో నన్నే భాగించ మంటాను.<br /> నా నవ్వులూ నా ఏడ్పులూ<br /> నా అవమానాలూ, నా అనుమానాలూ<br /> నా మాన భంగాలూ హత్యలూ<br /> అన్నీ మీవి కూడా అంటాను. <br /><br />నా తల్లి వుమ్మ నీరుని వుమ్మి చెయ్యొద్దంటాను.<br /> <br />విభజించి పాలించే నా శత్రువులారా,<br /> <br />నన్నెవరూ రెండుగా చీల్చలేరు.<br /> నా కనుపాపల్ని ఎవరూ పేల్చలేరు.<br /> <br />ఈ కవిత సాధారణ పాఠకుడికి అర్థమవ్వడం కష్టమే. ఇది వ్రాసిన కవి ఒక భారతీయ ముస్లిం అన్న సంగతి ముందు పాఠకుడికి తెలియాలి. ఈ కవి వ్రాసిన కవిత్వం కొంత చదివి ఉండాలి. అప్పుడే యీ కవితలోని వస్తువు కాస్తంత బోధపడుతుంది. ఒక భారతీయ ముస్లిం అస్తిత్వ వేదన ఇందులోని వస్తువు. ఆ అస్తిత్వం - అనేక దృక్పథాల, అనేక సంఘర్షణల కలగాపులగపు సంక్లిష్ట స్వరూపం. ఆ సంక్లిష్టత కవితలోనూ ఉంది. దానికి తోడు అభివ్యక్తిలో ప్రత్యేకత కోసం వాడిన ప్రతీకలు, ధ్వని, సంక్లిష్టతని మరింత ఎక్కువ చేస్తున్నాయి. అయితే, కవితాభివ్యక్తిని శక్తివంతం చేస్తున్నవి కూడా అవే. సరిగా అర్థం చేసుకుంటే, ఒక భారతీయ ముస్లిం తన అస్తిత్వంలో అనుభవిస్తున్న ఒక శూన్యత, అనేక వైరుధ్యాలు యీ కవితలో స్పష్టంగా సాక్షాత్కరిస్తాయి. భారతీయ వర్ణవ్యవస్థలో ఇమడనితనమూ, అనుభవిస్తున్న పరాయితనము, దేశంతో పూర్తిగా ముడిపడని అస్తిత్వమూ, మొఘల్ కాలపు మతదౌష్ట్యాలు ఇంకా తనపై ప్రభావం చూపడమూ, మైనారిటీ రాజకీయాలు - ఇలా ఎన్నెన్నో ధ్వనిస్తాయి. ఇందులోని ఆత్మీయత, అభివ్యక్తిలోని నేర్పరితనము, యీ కవితని ఇతర అస్తిత్వవాద ఉద్యమ కవితలనుండి వేరు చేస్తున్నాయి. దీన్ని అర్థం చేసుకోవాలంటే కవి నేపథ్యం తెలియాలి. కవిత్వ వస్తువుపై కొంత అవగాహన, సానుభూతి ఉండాలి. ప్రతీకలని, ధ్వనిని సరిగా అర్థం చేసుకొనే అనుభవమూ ఉండాలి.<br /><br />* <br /><br /><br />ఈ అనుభూతి కవితలో ఆలోచనకీ, తర్కానికీ, విశ్లేషణకీ స్థానం లేదు. మన పంచేంద్రియాల్ని తాకే పద చిత్రాలద్వారా మన అనుభూతిని మేలుకొలుపుతాడు కవి. తను ఉద్దేశించిన సంవేదనల్ని (feelings) మనలో రేపే పదచిత్రాల్ని (images) ఎన్నుకుంటాడన్నమాట. అనుభూతికి అవరోధమయే ఆలోచనా సామాగ్రిని దరికి జేరనివ్వడు. అనుభూతి ద్వారా మనిషికి స్వస్వరూప జ్ఞానం కలుగుతుంది. ఆ అనుభూతి స్వరూపం ఆనందం. ఇంతకన్నా పరమార్థం వేరే ఉందనుకోను.”<br /> <br /><br />ఈ తత్త్వం తెలిసిన పాఠకునికే ఈ కవిత్వం అర్థమవుతుంది. ఒక రకంగా చూస్తే ఇలాంటి కవిత్వ సృజనలో కవి పాత్ర నూరుశాతం, పాఠకుని పాత్ర కూడా నూరుశాతమే! ఉదాహరణకి మూలా సుబ్రహ్మణ్యంగారి ‘మంచు’ కవిత చూడండి:<br /> <br /><br />చలికాలపు సాయంత్రం<br /> ఎవ్వరూ లేని బాట మీద<br /> ఏకాకి నడక.<br /> <br />రాలిన ఆకుల కింద<br /> ఎవరివో గొంతులు<br /> <br />ఎక్కడో దూరంగా<br /> నిశ్శబ్దపు లోతుల్లోకి<br /> పక్షి పాట<br /> <br />లోయంతా సూర్యుడు<br /> బంగారు కిరణాలు పరుస్తున్నా<br /> కాసేపటికి ఆవరించే చీకటి మీదకే<br /> పదే పదే మనసుపోతోంది<br /> <br />కర్రపుల్లల కొసన నర్తించే<br /> ఎర్రని చలిమంటలోకి<br /> ప్రవేశించాలనిపిస్తోంది.<br /> <br />కురిసే మంచు<br /> నా గొంతులో<br /> ఘనీభవిస్తోంది.<br /> <br />ఈ క్షణం నా పాటకి<br /> మాటల్లేవు! <br /><br />కొన్ని దృశ్యాలని కవి ఇక్కడ వర్ణిస్తున్నాడు. ఒక వాతావరణాన్ని సృష్టిస్తున్నాడు. ఒక సన్నివేశంలో తనకి కలిగిన ఒకానొక అనుభూతికి అక్షరరూపమిచ్చే ప్రయత్నం చేశాడు. ఇందులో అస్పష్టతకి తావులేదు. ఆలోచనకీ విశ్లేషణకీ కూడ తావులేదు. చదివిన పాఠకులకి ఎవరి అనుభూతి వారిదే, పూర్తిగా. అయితే, యీ కవితలో కవి గొంతు కొంత ఉంది. అంటే, కేవలం దృశ్యాన్ని పదచిత్రాలతో వర్ణించి ఊరుకోకుండా, తను పొందిన అనుభూతిని కూడా పదాలలో పెట్టే ప్రయత్నం కవి చేశాడు. అనుభూతికవిత్వంలో పదచిత్రాలు మాత్రమే ఉండాలన్న నియమం లేదు. కవి పొందిన అనుభూతిని వ్యక్తం చెయ్యడానికి పదచిత్రాలు ఒక సాధనం మాత్రమే. అయితే కొన్నిసార్లు కవి పూర్తిగా మౌని అయిపోయి, కేవలం అతను చూసిన దృశ్యాలు మాత్రమే ఉండటం కూడా జరుగుతుంది. అలాటి కవితల్లో పాఠకునికి పూర్తి ఏకాంతం దొరుకుతుంది. ఉదాహరణకి సుబ్రహ్మణ్యంగారిదే మరో కవిత:<br /> <br /><br />ఎగురుతూ ఎగురుతూ<br /> చటుక్కున కొలను బుగ్గని<br /> ముద్దు పెట్టుకుంది తూనీగ<br /> <br />తెరలు తెరలుగా….<br /> సిగ్గు.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-107353770134739902?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-33668494941224446102011-07-06T19:52:00.000-07:002011-07-06T19:52:08.637-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-MFTbPdDsq_A/Tf_s2MXMsPI/AAAAAAAABB0/lyUEvSrlwi0/s1600/smile.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="287" width="320" src="http://2.bp.blogspot.com/-MFTbPdDsq_A/Tf_s2MXMsPI/AAAAAAAABB0/lyUEvSrlwi0/s320/smile.jpg" /></a></div><br /><br /><br /><br />చిత్ర విచిత్ర వర్ణాలతోనా, వొట్టి నీటితోనా, <br /><br /><br />ఇప్పుడు నువ్వెలా గీసినా <br /><br />ఆ పీర్ల చావిడి కూలుతున్న గోడ మీద <br /><br />అప్పటి గీసిన బొగ్గు గీతల్లోనే నా రెక్కలు!<br /><br /><br /><i>'ఒరే సాయిబూ కాస్త నవ్వి చావరా, ఏడ్పుగొట్టు మొహమా?"</i><br /><br />అంటూనే నా ఏడ్పుగొట్టు ముఖమ్మీద <br /><br />నువ్వు వొంపు తిప్పిన ఆ నవ్వు <br /><br />కనీసం ఈ క్షణం దాకా!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-3366849494122444610?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com5tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-58478833973711299262011-07-03T11:16:00.000-07:002011-07-03T11:16:52.605-07:00అక్షర మిత్రులందరికీ:<br /><br />"ఆవకాయ"లో నేను రావిశాస్త్రి గారి గురించీ, పురాణం గారి గురించీ రాసిన జమిలి జ్నాపకాలు చదివాక వొక స్పందన ఇది. <br />చాలా సంతోషంగా అనిపించింది నిజంగా! <br /><br />అవును,ఇలాంటి స్పందనల కోసమయినా మనం రాయాలి నిస్సందేహంగా!<br /><br />శర్మగారూ, <br /><br />మీకు నా ధన్యవాదాలు. మీరు ఆదిభట్ల వారి గురించి రాయొచ్చు కదా! <br /><br />అఫ్సర్<br /><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-tDNlHblVrZk/ThCyC7uzK6I/AAAAAAAABCs/oekMU1Vy14U/s1600/adibhatla.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="198" width="149" src="http://1.bp.blogspot.com/-tDNlHblVrZk/ThCyC7uzK6I/AAAAAAAABCs/oekMU1Vy14U/s320/adibhatla.jpg" /></a></div><br /><br /><br />తాత గారూ, ఇవాళ నేను రావి శాస్త్రి గారిని చూసేనండీ అన్నాను. అలాగా ఈ సారి చూస్తే వారికి నమస్కారం చెయ్యి నాయనా అన్నారు మా తాతగారు.అప్పుడు నావయసు పదునాలుగు.<br /><br />నేను పాతికేళ్ళవాడినయ ్యేను.గోదావరిలో హైదరాబాదునుంచి వైజాగొస్తునాను. నా ఎదురు బెర్తులో రావి శాస్త్రిగారు.వారి చేతిలో చిన్న సంచి తప్ప మరేమీ లేవు. నాదగ్గరున్న తలగడా(దిండు)వార ికిచ్చి నమస్కారం చేసేను. ఎవరయ్యా నువ్వు అన్నారు. అయ్యా నేను పలానా వారి మనుమడిని, పలానా వారి ముని మనుమడిని అన్నాను. <br />వారికి నా నమస్కారం చెప్పు బాబూ అన్నారు.<br />డాబా గార్డెన్శ్ లో వారి ఇల్లు. నడిచి వెళితే మూడు నిముషాలు కోర్టు. ఐనా రిక్శాలో వెళ్ళేవారు.రిక్శావాడికి నాలుగు డబ్బులివ్వాలనేద ి వారి ఉద్దేశ్యం అని నేను చెప్పాలా?<br />వారు తలక్రింద ఉంచుకున్న దిండు నేను తీసుకుంటే వారి ఆలోచనలు నాకు కలుగకపోతాయా అనే స్వార్ధం నాది.<br />ఆ పిదప రోజూ వారు కోర్టుకు వెళ్ళవేళ వారిని చూసేవాడిని.ఏదో తెలియని అభిమానం, తెలియని అనుభూతి.<br />ఇంతకీ అసలు విషయం చెప్పనే లేదు.<br />శ్రీ అఫ్సర్ గారూ, మీకు అభినందనలు<br />నా పేరు శ్రీఆదిభట్ల కామేశ్వర శర్మ. మా తాతగారు(మాతామహు లు) బ్రహ్మశ్రీ రాంభట్ల లక్శ్మీనారాయణ శాస్త్రి ముత్తాత శ్రీ ఆదిభట్ల నారాయణ దాసు.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-5847883397371129926?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com3tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-25445493320616000972011-07-03T05:58:00.001-07:002011-07-03T06:01:41.397-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-p8Y2MF-ku2Q/ThBoDFdKvmI/AAAAAAAABCc/pbMvazuRzGU/s1600/eleanors_secret.gif" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="187" width="298" src="http://1.bp.blogspot.com/-p8Y2MF-ku2Q/ThBoDFdKvmI/AAAAAAAABCc/pbMvazuRzGU/s320/eleanors_secret.gif" /></a></div><br /><br /><br />“ఈ కాలం పిల్లలకి పుస్తకాలు చదివే అలవాటు చెయ్యడం మన తరమా?”<br /><br />ఇలాంటి ప్రశ్న ఇప్పుడు పఠనాసక్తి వున్న తల్లి దండ్రులకి సహజమే. అనేక రకాల వీడియో ఇంద్ర జాలాల ముందు పుస్తకం ఏ మూలకి?<br /><br />అలాంటి ప్రశ్నే, ఫ్రెంచ్ దర్శకుడు డొమినిక్ మాన్ఫెరే ని కలచివేసినట్టుంది! అది వొక అందమయిన యానిమేషన్ సినిమాగా రూపు దిద్దుకుంది. ఆ సినిమా పేరు “ఎలియనార్స్ సీక్రెట్”<br /><br />నిన్న సాయంత్రం మాడిసన్ యూనివర్సిటీ స్క్వేర్లో ఈ సినిమా చూసి వచ్చినప్పటి నించీ పుస్తకాల భవిష్యత్తూ, “పాఠకులు” అనే వర్గం చావు పుట్టుకలూ నా ఆలోచనల నిండా కదులుతున్నాయి. <br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://1.bp.blogspot.com/-gTS3qf9bfTY/ThBoLVpF8uI/AAAAAAAABCk/zm2iIl9qMjY/s1600/secret.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="180" width="320" src="http://1.bp.blogspot.com/-gTS3qf9bfTY/ThBoLVpF8uI/AAAAAAAABCk/zm2iIl9qMjY/s320/secret.jpg" /></a></div><br /><br /><br />ఈ సినిమా కథ చాలా ఆసక్తికరంగా వుంటుంది. ఇంకా చదివే వయసు నిండా రాని ఓ చిన్న పిల్లాడికి వాళ్ళ అత్తమ్మ అప్పనంగా ఓ గొప్ప సంపద రాసిపెట్టి వెళ్లిపోతుంది. ఆ సంపద ఆమె ఏళ్ల తరబడి పోగు చేసుకున్న గొప్ప లైబ్రరీ. అందులో అన్నీ అద్భుత జానపద కథల పుస్తకాల మొదటి ఎడిషన్లు మాత్రమే వుంటాయి. అత్తమ్మ ఏం ఇచ్చిందో చూద్దామని ఆ గదిలోకి మహా ఆసక్తిగా అడుగు పెట్టిన ఆ పిల్లాడికి ఈ పుస్తకాలు కనిపిస్తాయి. “అబ్బా, ఇంతా చేస్తే ఇవి పుస్తకాలా?” అనుకుంటాడు ఆ పసివాడు. కానీ, ఆ పుస్తకాలే అతన్ని ఇంకో ప్రమాదంలో పడేస్తాయని అతని ఊహకి రాదు. <br />అతను ఆ గదిలో నించి బయటపడదామని తలుపు వేపు వెళ్తూండగా – ఆ పుస్తకాలలోని కార్టూన్ పాత్రలు పుస్తకాలలోంచి నడిచి వచ్చి అతన్ని వొక ఆట పట్టిస్తాయి. చివరాఖరికి ఆ పాత్రలే ఆ పిల్లాడి కథని మలుపు తిప్పుతాయి. ఇక్కడే మనకి దర్శకుడు మాన్ఫెరే యానిమేషన్ ప్రతిభ విశ్వరూపం కనిపిస్తుంది. ఆ కొన్ని దృశ్యాల కోసమయినా ఈ సినిమాని మళ్ళీ మళ్ళీ చూడవచ్చు. <br /><br />కానీ, ఈ సినిమా వెనక వున్న భావన నాకు బాగా నచ్చింది. అసలు ఈ పుస్తకాలు ఎవరికి కావాలి? అన్నది ఆ ప్రశ్న. దానికి సమాధానం వెతకడానికి పడిన పాట్లు బాగున్నాయి. తరాలలో వస్తున్న మార్పు, పుస్తకాలు క్రమంగా పురాతన వస్తువులుగా మారిపోతున్న విషాదం ఈ సినిమాలో చూస్తున్నంత సేపూ సరదాగా వుంటుంది, కానీ – ఆలోచించడం మొదలెడితే దిగులుగా వుంటుంది. అలాంటి దిగులు కలిగించడమే ఈ సినిమా అసలు ఉద్దేశం. <br /><br />మొన్న “బ్రెత్ లెస్” చూపించినప్పుడు సినిమా హాలులో అందరూ పాతికపై బడిన వాళ్ళే వున్నారు. ఈ యానిమేషన్ సినిమా చూడడానికి పిల్లలు బిల బిల మని వచ్చేశారు. ఆ తల్లిదండ్రులూ పిల్లల మధ్య నేను వొక్కణ్ణీ కాస్త ఎడంగా కనిపించాను. కానీ, సినిమా చూస్తున్నంత సేపూ పిల్లల నవ్వులూ నిట్టూర్పులూ వినిపిస్తూనే వున్నాయి! హాల్లోంచి బయటికి వస్తూంటే వొక పిల్లాడు అంటున్నాడు “ఆ పిల్లాడికి చదవడం రాదు, చదవడం వస్తే కథ ఇంకోలా వుండేది!” అని! ఏమో?!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-2544549332061600097?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-28797603655972202562011-07-01T20:06:00.000-07:002011-07-01T20:31:35.524-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/-jY0_2xjsbVU/Tg6LABnSVkI/AAAAAAAABCM/tH0zTLjnKhs/s1600/0607-LRAINER07-breathless-movie_full_600.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="212" width="320" src="http://3.bp.blogspot.com/-jY0_2xjsbVU/Tg6LABnSVkI/AAAAAAAABCM/tH0zTLjnKhs/s320/0607-LRAINER07-breathless-movie_full_600.jpg" /></a></div><br /><br /><br />ఎండాకాలం మాడిసన్ వచ్చినప్పుడల్లా – బోనస్ లా దొరికే గొప్ప అవకాశం – ఇక్కడి యూనివర్సిటీ థియేటర్ స్క్వేర్లో సినిమాల పండగ. ప్రతి ఎండాకాలం జులై నెల రాగానే విస్కాన్సిన్ యూనివర్సిటీ ఫిల్మ్ ఫెస్టివల్ నిర్వహిస్తుంది. దాదాపు ప్రతి వీకెండ్ కొత్త – పాత సినిమాలు చూపిస్తారు. ప్రతి ఫెస్టివల్ కీ వొక థీమ్ వుంటుంది. పోయిన ఎండా కాలం ఆఫ్రికా రాజకీయ సినిమాలు చూపించారు. ఈ సారి కుటుంబం అనే థీమ్ చుట్టూ తిరిగే కథలున్న సినిమాలు చూపిస్తున్నారు. అయితే, కుటుంబం అనేది థీమ్ కి మాత్రమే పరిమితం కాదు, ఈ చిత్రాలని సకుటుంబ సమేతంగా చూసేట్టు ఎంపిక చేశామని, ఈ ఫెస్టివల్ అంతా చూసే సరికి అంతర్జాతీయ సినిమా కళ చరిత్ర గురించి వొక అవగాహన కలగాలన్న ఉద్దేశంతో క్లాసిక్స్ నించి సమకాలీన సినిమాల దాకా ఎంపిక చేశామని ఫెస్టివల్ మొదటి రోజున నిర్వాహకులు ఆశపెట్టారు. ఇవాళ ప్రపంచ ప్రసిద్ధ దర్శకుడు, నవ తరంగం (న్యూ వేవ్) ధోరణికి శ్రీకారం చుట్టిన గోడార్డ్ సినిమా ‘బ్రెత్ లెస్” చూసి వచ్చాక, అది నిజమే అనిపించింది. <br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/-POudwQLQS0w/Tg6LHw5_j7I/AAAAAAAABCU/FhqrxgsfhIY/s1600/jean-luc-godard_420.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="152" width="320" src="http://3.bp.blogspot.com/-POudwQLQS0w/Tg6LHw5_j7I/AAAAAAAABCU/FhqrxgsfhIY/s320/jean-luc-godard_420.jpg" /></a></div><br /><br /><br />గోడార్డ్ గురించి శ్రీశ్రీ చాలా సార్లు ప్రస్తావిస్తాడు తన వ్యాసాల్లో! గోడార్డ్ గురించి చదివినప్పుడల్లా శ్రీశ్రీ అభిరుచిని మెచ్చుకుని తీరాల్సిందే. శ్రీశ్రీకి గోడార్డ్లో అంతగా నచ్చిందేమిటా అని చూస్తే, చాలా విషయాలు దొరుకుతాయి. ఇద్దరికీ మార్క్స్ అంటే విపరీతమయిన గురి. ఇద్దరిలోనూ అస్తిత్వ వాద చాయలు, ఒక రకం అనార్క్సిస్టు నీడా కనిపిస్తాయి. ఇద్దరికీ సినిమా కళ మీద విపరీతమయిన గురి వుంది. గోడార్డ్ వొక సారి అన్నాడట “ 1950లలో సినిమా అంటే నిత్య ఉపయోగ వస్తువు. రొట్టె తరవాత అదే!” ఈ మాట కవిత్వాన్ని గురించి శ్రీశ్రీ అనడం చాలా మందికి గుర్తుండే వుండాలి. <br /><br />ఇవాళ “బ్రెత్ లెస్” సినిమా చూస్తున్నంత సేపూ శ్రీశ్రీ వచనం గుర్తొచ్చింది నాకు. <br /><br />శ్రీశ్రీ వచనంలో ఓ గొప్ప కొరడా ఝుళిపింపు, వ్యంగ్యం, విసురూ వున్నాయని మనకందరికీ తెలుసు. కొన్ని శ్రీశ్రీ వాక్యాలు చదువుతున్నప్పుడు ఆ వాక్యాలకి అంత పదును ఎక్కడి నించి వచ్చిందా అని విస్మయంలో పడిపోతాం. కానీ, ఇవాళ ఈ సినిమాలో సంభాషణలు వింటున్నంత సేపూ శ్రీశ్రీ వ్యాసాల్లోనూ, కథల్లోనూ, రేడియో నాటికల్లోనూ వుపయోగించిన వచనమే గుర్తొస్తూ వుంది. అంటే, గోడార్డ్ సినిమాల నుంచి శ్రీశ్రీ ఎంత నేర్చుకున్నాడా అనిపించింది. నేను గోడార్డ్ సినిమాలు ఇంతకు ముందు కూడా చూశాను. కానీ, చెత్త సబ్ టైటిల్స్ వల్ల ఎప్పుడూ ఆ సంభాషణల పదును తెలిసి రాలేదు. <br />ఇప్పుడు నేను చూసిన సినిమా 2010 లో కొత్త సబ్ టైటిల్స్ తో విడుదల అయిన సినిమా. సంభాషణల ప్రాణం తెలిసి సబ్ టైటిల్స్ ఇచ్చారు. <br /><br />ఈ సినిమా ప్రొడక్షన్ గురించి చాలా కథలు ప్రచారం లో వున్నాయి. ముఖ్యంగా సంభాషణలు గోడార్డ్ సినిమా షూటింగ్ చేస్తున్నప్పుడు అప్పటికప్పుడు రాసే వాడట. అసలు ఈ సినిమా వొక డాక్యుమెంటరీ లాగా తీయాలని మొదలు పెట్టి, ఓ హాండ్ కెమెరాతో తీశారట. కానీ, సినిమా చూస్తున్నప్పుడు మనకి అలాంటి అనుమానాలే రావు. ఎన్ని రోజులు కష్ట పడితే ఈ సంభాషణ రాసి వుంటాడా, ఎంత కష్ట పడితే వొక్కో ఫ్రేమ్ తయారయ్యిందో కదా అనుకుంటూ వుంటాం. అడుగడుగునా గొప్ప చిత్రీకరణలు, అచ్చెరువు గొలిపే సన్నివేశ కల్పనా కనిపిస్తాయి. వొక గొప్ప కావ్యం చదువుతున్న అనుభూతి కలిగించిన సినిమా ఇది.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-2879760365597220256?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-54975365820713216822011-06-29T17:05:00.000-07:002011-06-29T17:05:56.653-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://3.bp.blogspot.com/-DGjFH8wm5tk/Tgu9prTHtXI/AAAAAAAABCE/S4zNfWfcqP0/s1600/hunger.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="314" src="http://3.bp.blogspot.com/-DGjFH8wm5tk/Tgu9prTHtXI/AAAAAAAABCE/S4zNfWfcqP0/s320/hunger.jpg" /></a></div><br /><br /><br /><br />దూరాల మాటే కదా <br />అనుకుంటున్నదిప్పుడు. <br /><br /><br />ఈ రెండు దేశాల మధ్య దూరాన్ని దేనితో కొలవాలో ఎవరూ ఇంకా చెప్పలేదు.<br />పోనీ, ఏదయినా వొక కొలమానం కనిపెట్టి, ఈ దూరాల లెక్క అయినా తేల్చలేదు!<br /><br /><br />1<br /><br />నోరు <br /><br />దీంట్లో మన్నుపడ!<br /><br />దీని నోట్లో ఎన్ని భూఖండాలూ ఎన్ని సముద్రాలూ ఎన్ని శూన్యాలూ ఎన్ని ఆకాశాలూ ఎన్ని సూర్యగోళాలూ. అన్నీ గప్ చుప్ లే! దాగుడు మూతా దండా కోర్ లే!<br /><br />అన్నీ పెదాల దాకా వచ్చి సర్వసమాధి అయిపోతాయి. <br /><br /><br />2<br /><br />చెయ్యి <br /><br />దీన్ని తుంచి పొయ్యిలో పెట్ట! <br /><br />ఇది ఎన్ని చేస్తుంది?<br /><br />కత్తులు పట్టీ, కటార్లు తిప్పీ, గొంతులు కోసీ, కడుపులో ఇంకా కన్ను కూడా తెరవని ఆడ పిండాల్ని నొక్కీ, నిలుచున్న పణాన నిలువెత్తు మనిషిని శవాన్ని చేసీ, <br /><br />అయినా...దీని వేళ్ళు ఎంతకీ నోటి దాకా వెళ్ళవే! <br /><br /><br /><br /><b>2</b><br /><br />దూరాల లెక్కే కదా అందరూ అడిగేది ఈ దూరాల్ని చెరిపెయ్యాలనే కదా ఎల్లరూ భూమ్యాకాశాలు కలపెట్టేది. <br /><br /><br />చెయ్యి వొక దేశం<br /><br />నోరు వొక దేశం<br /><br />నువ్వూ నేనూ శరీర ఖండాలం<br /><br /><br />ఇంకా తెగిపోతాం సరిహద్దులు తెంపి పోతాం<br /><br /><br /><i> - వొకే వొక్క అన్నం మెతుకు నా వునికి!</i><br /><br /><br />మిన్ను విరిగి మీదనే పడనీ<br /><br />భూమి బద్దలయితే బద్దలవ్వనీ<br /><br /> <i>- మరి, ఆ క లి!</i><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-5497536582071321682?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com7tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-67704954892000550542011-06-23T17:02:00.000-07:002011-06-23T17:02:53.979-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-_59ljP944qA/TgO8rt5-OBI/AAAAAAAABB8/Sd4rndBdbNg/s1600/2334834-3-loneliness1.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="213" src="http://2.bp.blogspot.com/-_59ljP944qA/TgO8rt5-OBI/AAAAAAAABB8/Sd4rndBdbNg/s320/2334834-3-loneliness1.jpg" /></a></div><br /><br /><br /><br />పక్కన <br />వొకే వొక కప్పులో మిగిలిపోయిన చాయ్<br />అతను తాగకుండానే మిగిలిపోయానే అని క్షోభిస్తూ. <br /><br />మంచానికి అటూ ఇటూ <br />సగంలో మూతపడిన వొకట్రెండు పుస్తకాలు <br />రాత్రి ఆ కాస్త సేపూ మేలుకొని వుండి<br />అతనే చదివేసి వుంటే బాగుండు కదా అని లోచదువుకుంటూ. <br /><br />హ్యాంగర్లకి <br />నిశ్శబ్దంగా వేలాడుతున్న మూడు నాలుగు చొక్కాలూ ప్యాంట్లూ<br />తిరిగొచ్చి ఆ దేహం<br />తనలో దూరుతుందా లేదా అన్న ప్రశ్నమొహాలతో - <br /><br />నీ కోసం అంటూ<br />ఎప్పుడో వొక సారికిగాని మోగని గొంతుతో <br />చీకటి మొహంతో నిర్లక్ష్యంగా పడి వున్న సెల్. <br /><br /><br />ఇంకా<br /><br /><br />అతని శరీరపు అన్ని భాషలూ తెలిసిన కుర్చీ<br />అప్పుడప్పుడూ అతని వొంటరి తలని <br />తన కడుపులో దాచుకున్న టేబులు <br /><br /><br />అతని మణికట్టుని వదిలేసిన గడియారం<br /><br />ఈ రాత్రికి అతను వేసుకొని తీరాల్సిన బీపీ టాబ్లెట్<br /><br />కంప్యూటరు చుట్టూ పసుపు పచ్చ స్టీకి నోట్ల మీద <br /><br />ఇదే ఆఖరి రోజు అని ముందే తెలియక <br />ఎవరూ చెప్పే వాళ్ళు లేక <br /><br />అతను రాసుకున్న కొన్ని కలలూ కలలలాంటి పనులూ <br /><br />అతని నిశ్శబ్దం చుట్టే తారట్లాడుతున్న అనేక అనాథ ఊహలూ <br /><br /><br /><br />తన చివరి క్షణం <br />ఎలా వుండాలో అతనెప్పుడూ వూహించనే లేదు <br /><br />ఇంత దట్టమయిన ఏకాంతంలో <br /><br />అతనికంటూ వొక్క క్షణం ఎప్పుడూ దొరకనే లేదు. <br /><br /><br /><br />దొరికి వుంటే,<br />ఏమో<br />ఈ ఏకాకి గదిని ఇంకాస్త శుభ్రంగా వూడ్చి పెట్టుకునే వాడేమో!<br /><br />కనీసం <br />ఆ సగం తిన్న పండు మీదా<br />తన మీదా ఈగలు ముసురుకోకుండా అయినా చూసుకుని వుండే వాడు. <br /><br />కానీ, <br /><br /><br />మరణానికి అంత తీరిక లేదు<br />అదీ ఏకాంతంతోనే విసిగి వుంది <br />విసిగి విసిగీ అదీ హడావుడిగానే వచ్చిందీ,<br /> <br />వెళ్లిపోయింది అతని తోడుగా. <br /><br />ఇంకో కంటికి కూడా తెలీకుండా.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-6770495489200055054?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com11tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-21625456693852662642011-06-20T17:27:00.000-07:002011-06-20T17:27:10.245-07:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://3.bp.blogspot.com/-cDhEXsVBc6A/Tfga3FQYyJI/AAAAAAAABBc/5LCY7sGi8l8/s1600/akbar.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 320px; height: 161px;" src="http://3.bp.blogspot.com/-cDhEXsVBc6A/Tfga3FQYyJI/AAAAAAAABBc/5LCY7sGi8l8/s320/akbar.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5618270068750731410" /></a><br /><br /><br />వొక వూహ కావచ్చు సాయంత్రానికి కరిగి నీరయ్యే ఏదో వొక నీడ కావచ్చు పొద్దుటికి సూరీడు రావచ్చు రాకపోవచ్చు ఇవాల్టి రాత్రి చీకటిగానే మిగిలిపోవచ్చు ఆకాశం మీద చుక్కలు ఎక్కడికీ వలసపోకపోవచ్చు సాయంత్రప్పూట హైద్రాబాద్ వొక మెరుపు కల <br /><br />ఆ ఇరానీ చాయ్ నిజంగా అదే పరిమళమై నన్నూ మన శరీరాల నిద్ర చర్మాల మీద చర్నాకోల కావచ్చు కాకపోవచ్చు అసలు ఆ టేబుల్ చుట్టూ శరీరరహిత ఆత్మలు మాత్రమే పరిభ్రమిస్తూ వుండొచ్చు క్రాస్ రోడ్ గీసిన పెయింటింగ్ కళ్ల కిందా చూపు పారినంత దాకా. <br /><br />వొక అర్ధరాత్రి అంటూ లేకపోవచ్చు వొక పోలీసు కన్ను మాత్రమే అటూ ఇటూ పరుగులు తీస్తూ వుండొచ్చు గోడల మీద ఎరుపు లేకపోవచ్చు మరేదో రంగులో కార్పొరేట్ సంతకాలే ఎగురుతూ వుండొచ్చు ఎవరో వొక అనామకుడు లావారిస్ ఆవారా తన పత్తా దొరక్క/దొరికిన పత్తాకి అన్ జాన్ కొట్టి కాపిటలిస్టు దుర్గమ్మీద మజాక్ వుడాయించవచ్చు, ఎంత మారిపోయావ్, హైద్రాబాద్! నువ్వొక మంత్రించిన పిచ్చి కల. <br /><br />వొక వూహ కూడా కాకపోవచ్చు ఎప్పటికీ కరిగి నీరు కాలేని ఇంకేదో నీడ కూడా కాకపోవచ్చు ఇవాల్టి పగలు కూడా చీకటిగానే మిగిలిపోవచ్చు ఆకాశం మీద చుక్కలు వుండగానే సూరీడు రోడ్ల మీద కరిగిపోవచ్చు. ఈ క్షణపు ఆత్మహత్యవీ..వచ్చే క్షణపు హత్యవీ...ఆ రెండీటీ నడుమ వొక అరక్షణపు వాంఛవీ...చివరిదాకా చంపి కొసప్రాణం మీద సూర్యుడిని వేలాడదీసే....మాయాప్రవాసివి..మోహావేశపు వుక్కిరిబిక్కిరి కెరటానివి. <br /><br /><br />(బొమ్మ: అక్బర్. దౌర్జన్యంగా, కర్టసీ కూడా లేకుండా)<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-2162545669385266264?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com11tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-49010958795704595722011-06-18T04:53:00.000-07:002011-06-18T04:53:51.019-07:00<div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://4.bp.blogspot.com/-wGLJ3jvWZRI/TfyRpgj7AsI/AAAAAAAABBs/tPLntY9wndI/s1600/fatherday-1.jpg" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="278" width="320" src="http://4.bp.blogspot.com/-wGLJ3jvWZRI/TfyRpgj7AsI/AAAAAAAABBs/tPLntY9wndI/s320/fatherday-1.jpg" /></a></div><br /><br /><br /><br />దిగులు లేదు<br /> ఎంత చీకటి పడనీ<br /> ఈ అడివి దారి<br /> ఈ చీకటి వంతెన<br /> అలవాటు కాకపోతేనేం?<br /> దీన్ని దాటడానికే<br /> ఈ శరీరాన్ని కూడదీసుకున్నా. <br /><br /><br />గుర్తేనా నీకు?<br /> ఏ మునిమాపు పొలం లోనో<br /> చెట్ల గుబురు లొ చిక్కడిపోయి<br /> వొక వెర్రి పాట పాడుకుంటూ<br /> చీకటిని దాటేయ్యడం?<br /><br /> <br />వొక్కో సారి<br /> దిక్కులు మారిన ప్రయాణంలో<br /> వెనక్కి తిరగాల్సిన ముఖంమీద<br /> అనేక భయాల ముడతలు<br /> సంశయాల నీడలు<br /> మరణమే<br /> ఈ క్షణానికి నయమనిపించే దిగాలుతనం<br /> గుర్తేనా నీకు?<br /><br /> <br />మధ్యలోనే బతుక్కి<br /> ఎర్ర జండా వూపి<br /> వొక మిత్రుడు<br /> మరీ భయానకమయిన ఆ పొద్దుట<br /> రైలు పట్టాల మీద ముక్కలయి<br /> కనిపించినప్పుడు<br /> ఏ పదాలు రాసుకున్నానని?<br /> వొక్క మాటా పెగల్లేదు కట్టెదుట.<br /><br /> <br />మధ్యలోనే ప్రయాణాలు<br /> ఆగిపోవడం<br /> ఈ బతుక్కి కొత్త కాదు కదా?!<br /><br /> <br />మరీ బలహీనమయిన రాత్రి<br /> అతను - ఎవరైతేనేం ?<br /> నిశ్సబ్దంగా పై దూలానికి<br /> నిండయిన తన శరీరాన్ని<br /> వేలాడ దీసి వొక చివరి నవ్వు<br /> మా మొహాల మీద రువ్వి వెళ్ళిపోయినప్పుడు<br /> అప్పుడయినా ఏం చేశామనీ?<br /> వాక్యాలన్నీ చేతలుడిగిపోవడం తప్ప.<br /><br /> <br />చిరునవ్వు<br /> సగంలో తెగిపోవడం<br /> అప్పటికింకా కొత్తే !<br /> అయినా సరే..<br /> చెయ్యడానికేమీ లేదుగా! <br /><br /><br />చిన్న చీకట్లు<br /> పెద్ద మరణాలు ఎలా అవుతాయో<br /> ఎప్పటికీ అర్ధం కాదు<br /> కొన్ని మరణాలు<br /> పెద్ద చీకటిలా ముసురుకోవడం<br /> రోజూ తెలుస్తూనే వుంది.<br /><br /> <br />నాన్నా,<br /> చివరి సారిగా నీళ్ళతో కడగమని<br /> అందరూ నన్ను నీ నిర్జీవ శరీరం ముందుకి<br /> నెట్టిన ఆ మరణ క్షణం నిన్న రాత్రి కలలో.<br /> నిద్రలోంచి తెగిపడ్డాను<br /> గాఢమయిన చీకట్లోకి.<br /><br /> <br />ఏడుస్తూ వుండిపోయాను<br /> తెల్లారే దాకా.<br /> చీకటీ వంతెనా<br /> దిగులు పొలాలూ<br /> ఖాళీ ఆకాశాలూ<br /> అన్నీ నువ్వే. <br /><br /><br />అనగలనా..దిగులు లేదు…అని<br /> అలవాటు కాని చీకటిలో<br /> నిలబడి. <br /><br />2009 <br /><br /><i>("ఊరి చివర" నుంచి)</i><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-4901095879570459572?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com12tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-26872873519867840162011-06-16T18:03:00.000-07:002011-06-16T18:03:46.265-07:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://4.bp.blogspot.com/-3AUVGRRPNm8/TfqfJf2aywI/AAAAAAAABBk/eQmp1Pm18xk/s1600/plaistedwood.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 315px; height: 315px;" src="http://4.bp.blogspot.com/-3AUVGRRPNm8/TfqfJf2aywI/AAAAAAAABBk/eQmp1Pm18xk/s320/plaistedwood.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5618978470615501570" /></a><br /><br /><br /><br />నువ్వెటూ రావు<br /><br />సాయంత్రపు చెట్ల మీద <br />చల్లటి గాలి ఆకుపచ్చన<br /><br />తపస్సులోంచి తల ఎత్తిన మునిలాంటి <br />గడ్డి పూల పక్క <br />కాలి కింద తడి వెచ్చన <br /><br /><br />నాలుగడుగుల తరవాత <br />వంద అడుగుల నిశ్శబ్దం ఎంత అందమో! <br /><br /><br />ఆ తరవాత<br />దారి ఎటో నడిపిస్తుంది. <br /><br /><br />నువ్వెటూ రాని <br />సాయంకాలం <br />చీకట్లోకి. <br /><br /><br />లోపలి కొన్ని దారుల్లోకి -<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-2687287351986784016?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com7tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-22885357914227843292011-06-08T16:19:00.000-07:002011-06-08T18:37:53.137-07:00<a href="http://4.bp.blogspot.com/-Rc1xTNTF7tE/TfAJji5DbhI/AAAAAAAABBU/KOUpCUzaHZM/s1600/door.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 239px; height: 320px;" src="http://4.bp.blogspot.com/-Rc1xTNTF7tE/TfAJji5DbhI/AAAAAAAABBU/KOUpCUzaHZM/s320/door.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5615999241597185554" /></a><br /><br /><br />వొక<br /> పది సార్లు<br /> ఈ తలుపు దగ్గిర నిలబడి కూర్చొని<br /> తూలిపోయి రాలిపోయి తూట్లుపడి, మాటలు పడి <br /><br /><br /><br />వొకట్రెండు<br /> సార్లు తలుపు తెరిచినట్టు కల కని<br /> కళ్ళు నులుముకొని పెట్టిలో లేని వుత్తరాన్ని <br /><br />వెతుక్కున్నట్టు కలని వొళ్ళంతా గాలించి గాలినై నీలి నీలి పొరల మీద <br /><br /> ఏదో వొక చప్పుడునయి - <br /><br />అయినా, అది పద్యం కాలేదు!<br /><br /><br />2<br /><br />ఆడుకునీ, పాడుకునీ, మాట్లాడుకునీ, <br /> తాగీ తినీ కాట్లాడుకుని<br /> ఇల్లు చేరీ చేరుకోకుండా వుండీ, <br /> సంచారి రాత్రి భాష ఇంకా రాత్రికే తెలీదు<br /><br /><br />చీకటిని ఏ చేతులు చుట్టేస్తున్నాయో <br /><br />ఏ చేతుల్ని చీకటీ వెలుగు రెండు పక్కలా లాక్కుని పోతున్నాయో <br /><br />అయినా, అది వొక దిక్కు కాలేదు. <br /><br />3 <br /><br />వర్ణ మాల మాదిగ డప్పు మీద వేళ్ల వెక్కిళ్లు <br /> సాయిబు మాసిన టోపీ కింద నెత్తుటి చెమ్మ <br />ఆమె నుదుట లంగరేసిన సూర్యుడు <br /><br /><br />అయినా, అది వొక తూర్పు కాలేదు. <br /><br />4<br /><br /><br />తెరిచిన తలుపులన్నీ ఇనప కౌగిళ్ళతో మూత పడ్డాయి గా! <br /><br /> తీయండి రా <br /><br /><br />ఇంకొన్ని తలుపులు!<br /><br /><br /><br />దబదబా బాదుకుంటూ వెళ్ళిపోయారు కదా అంతా!<br /><br /><br />వేళ్ళకి కాసింత ధ్యానం<br /><br />లోపల ముఖానికి కాసింత చల్ల గాలి <br /><br />వూపిరికీ వూపిరికీ నడుమ కాసింత జాగా <br /><br />5<br /><br />తలుపు దగ్గిర ఎవర్రా ఆ కాపలా?!<br /><br /> వాడికి వో చావు పెట్టె నా కానుక. <br /><br /><br />(<em>నాయుడికీ, కోడూరికీ ఇంకా కొత్త తలుపులు తెరుస్తున్న వాళ్ళకి)</em><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-2288535791422784329?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-52963480716366593812011-06-02T20:48:00.000-07:002011-06-02T21:08:55.974-07:00<a href="http://2.bp.blogspot.com/-MQEeOP38VTY/TeheRX_y6II/AAAAAAAABBI/iHBc_oV26OM/s1600/ales_steger.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 310px; height: 320px;" src="http://2.bp.blogspot.com/-MQEeOP38VTY/TeheRX_y6II/AAAAAAAABBI/iHBc_oV26OM/s320/ales_steger.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5613840588109703298" /></a><br /><br /><br />స్లావేనియా కవిత్వం ఎలా వుంటుందో అప్పుడప్పుడూ మిత్రులతో సంభాషణల్లో వినడమే తప్ప పెద్దగా చదివే అవకాశమేమీ దొరకలేదు. ఈ మధ్య లైబ్రరీలో కొత్త పుస్తకాల దగ్గిర వెతుక్కుంటూ వుంటే, అనుకోకుండా దొరికాడు ఈ కవి. ఇతని పేరు Ales Steger. అతని కొత్త పుస్తకం The Book <em>of</em> Things. ఈ పుస్తకం తీయగానే మొదటి పుటలలో A word doest not exist for every thing అన్న Slovenian dictionary వాక్యం నన్ను అతని కవిత్వంలోకి లాక్కెళ్లింది. ఈ కవిత్వం ఎంత తేలిక మాటల్లో వుందంటే, చాలా కవితలు నన్ను తీవ్రంగా కుదిపేశాయి గాని, వాటిలో వొకటి రెండు అనువాదం చెయ్యబోతే తేలిక మాటల్ని అనువాదం చెయ్యడం ఎంత కష్టమో మరో సారి అనుభవంలోకి వచ్చింది. నా వీలుని బట్టి ఇతని కవిత్వం అంతా తెలుగు చేయాలన్న దురాశ నాకు వుంది, కానీ, అంత నిరాలంకార, నిరాడంబర సంభాషణకి తెలుగు సేత సాధ్యమా అన్న నిరాశ కూడా వుంది. వున్నంతలో అనువాదానికి లొంగిన మరీ తేలికపాటి కవిత ఇది. ఇక్కడ తేలిక అనేది మాటలకే పరిమితం. భావానికి కాదు! <br /><br /><br /><br /><br />గుడ్డు<br /><br />పెనం అంచున నువ్వు దాన్ని చంపినప్పుడు <br />దాని చావు కన్ను నువ్వు చూసావో లేదో మరి!<br /><br /><br />ఆ గుడ్డు మరీ చిన్నది, ఈ పొద్దుటి ఆకలి<br />బాధలో అది వో మూలకి కూడా రాదు. <br /><br />దాని కన్ను నిన్ను చూస్తూనే వుంటుంది, <br />నీ లోకంలోకి తేరిపార చూస్తుంది. <br /><br />నీ లోకపు అంచులేమిటి? వాటి కళ్ళద్దాల కింద ఏ తత్వాలున్నాయా అని- <br /><br /><br />శూన్యంలో బేఖాతరుగా చుట్టి వచ్చే కాలాన్ని <br />ఆ కన్ను చూస్తుందా? <br />దాని కనుపాపలు, చిట్లిన దాని అవయవాలు,<br />ఆ గందరగోళం, లేదా ఏదో వొక పద్ధతి<br />అంటూ వుంటే దాన్ని చూస్తుందా? <br /><br /><br />హ..ఇంత పరగడపున ఇంత చిన్ని కన్ను చుట్టూ<br />ఇంత పెద్ద ప్రశ్నలా? <br /><br />నిజంగా నీకు - అవును నీకే -<br />వీటికేదో వొక సమాధానం కావాలంటావా? <br /><br />టేబుల్ దగ్గిర కూర్చొని వున్నప్పుడు<br />కన్నూ కన్నూ కలిసినప్పుడు <br /><br />నువ్వు దాని కన్నుని ఓ బ్రెడ్డు ముక్కతో కప్పేస్తావ్?! అంతేనా?<br /><br />*<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-5296348071636659381?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com3tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-39613586000632447762011-05-27T06:49:00.000-07:002011-05-27T07:10:25.413-07:00<a href="http://3.bp.blogspot.com/-BiEymC8zfoQ/Td-whlmvcFI/AAAAAAAABBA/TL55eqO9glY/s1600/keenan.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 120px; height: 179px;" src="http://3.bp.blogspot.com/-BiEymC8zfoQ/Td-whlmvcFI/AAAAAAAABBA/TL55eqO9glY/s320/keenan.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5611397751803703378" /></a><br /><strong><br /><br />కవిత్వాన్ని అకవిత్వీకరించే మరో సాధనం - సంభాషణ. మామూలు సంభాషణలోని తేలిక మాటలనే తీసుకొని, వాటికి అసాధారణమయిన శక్తినివ్వడం. డెబోరా కీనాన్ కవిత్వం చదువుతున్నప్పుడు ఇదెలా సాధ్యమో అర్ధమవుతుంది. ఆమె కొత్త కవిత్వ సంపుటి "గుడ్ హార్ట్" నించి వొక కవిత ఇది. </strong><br /><br /><br /><br /><br /><strong>వొకానొక తాళం చెవి</strong><em><br /><br /> ఏకాంతమా, అమ్మా! నా జీవితాన్ని మళ్ళీ చెప్పమ్మా!<br /> - డీ మీలోజ్ </em><br /><br /><br />ఇల్లు విడిచి <br />ఏ పొద్దో వాలకముందే <br />ఆ వొడ్డు దాకా వొక్క నిమిషం నడిచి వెళ్లాలని. <br /><br /><br />లేదా, <br />అప్పుడప్పుడే పొద్దు వాలినప్పుడయినా సరే. <br /><br /><br />వెండి అలల్ని దాటి <br />నల్ల డాల్ఫిన్లు బారులు తీరడానికి <br />ఎగబడుతున్నప్పుడు. <br /><br /><br />తాళంలో చెవి తిప్పి<br />నా అడుగుల చప్పుడు వింటూ <br /><br />తెల తెల్లని ఇసక దారి<br />సంద్రంలోకి లాగుతున్నప్పుడు. <br /><br /><br />మూసుకు పోయిన దారంటా<br />వీధి చివరంటా నడిచెళ్లే ఆ పిల్లలా. <br /><br />అందరూ మంచి వాళ్ళే అనే <br />అందరూ పొరపాట్లు చేసిన వాళ్ళే అనే <br />కుటుంబ బాదరబందీ నించి <br /><br />వొకానొక ఏకాంతపు కౌగిలిలోకి <br />నిదానంగా నడక. <br /><br /><br />వుండి పోవాలని వెళ్లిపోవాలని <br />తాళం చెవి బాగు చేయించాలని దాన్ని మళ్ళీ పోగొట్టుకోవాలని <br />ఇసక మీదనో రాళ్ళ మీదనో నడవాలని <br />అలల మీద స్వారీ చేయాలని తేలిపోవాలని <br />దారి చివరంటా పోవాలని <br /><br />తాళం చెవి సరిగ్గా వేయాలని <br />దాని అర్థం తేల్చుకోవాలని. <br /><br />ఇవాళ <br /><br />వొకానొక గాలి తరగ దాని వొంటరి క్షణంలో <br />నా దక్షిణం వైపు కిటికీని తట్టి వెళ్తోంది <br /><br />అది మోసుకు వెళ్లే తాళం చెవి నాకు తెలుసు <br />అది మందలింపు కాదు, పొడుపు కథ కాదు, <br />వాగ్దానమూ కాదు.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-3961358600063244776?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com3tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-89372886748024754702011-05-20T05:56:00.000-07:002011-05-20T06:09:05.279-07:00<a href="http://3.bp.blogspot.com/-7VNopDopqu8/TdZnw96fjCI/AAAAAAAABAk/DfnXRlChsrE/s1600/karla.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 240px; height: 160px;" src="http://3.bp.blogspot.com/-7VNopDopqu8/TdZnw96fjCI/AAAAAAAABAk/DfnXRlChsrE/s320/karla.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5608784476887813154" /></a><br /><br /><em>టెక్సాస్ కవయిత్రి కార్లా మోర్టాన్ వొక వైపు కాన్సర్ ని సవాలు చేస్తోంది. మరో వైపు కవిత్వంలోని అలంకారాలనీ సవాలు చేస్తోంది. ఆమె కవిత్వం నిరలంకారంగా, నిరాడంబరంగా కేవలం జీవితాన్నే పాడే పదం. గత ఏడాది టెక్సాస్ పొయెట్ లారెట్ గా గౌరవం పొందిన కార్లా కొత్త పుస్తకం "రీడిఫైనింగ్ బ్యూటీ" నించి వొక కవిత ఇది. </em><br /><br /><br /><br /><br />గాలికి చేతులున్నాయని నాకు తెలీదు, <br />నా తల అంతా శుభ్రంగా గొరికించుకునేంత దాకా<br />దాని చేతులు ప్రేమగా నన్ను నిమిరేంత దాకా . <br /><br />నా వొళ్ళు ఇంత అందంగా వుంటుందనీ తెలీదు<br />దాన్ని ఎవరో తెరిచి, కత్తెర వేసి, ఏదో విషంతో నింపెంత దాకా. <br /><br />ఆత్మకీ కళ్ళు వుంటాయని తెలీనే తెలీదు <br />నా గుండె చివరంటా నన్ను వొలుచుకొని <br />నా అస్తిత్వాన్నంతా రాల్చుకొని నీ దాకా వచ్చే దాకా<br /><br />నీ నిశ్శబ్దపు చూపు కింద <br />నగ్నంగా <br />వికలంగా నిల్చునే దాకా. <br /><br /><strong>మూలం: కార్లా కె. మోర్టాన్. </strong><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-8937288674802475470?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com13tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-23981395907177799852011-05-14T16:06:00.000-07:002011-05-14T16:11:38.508-07:00<a href="http://2.bp.blogspot.com/-YI83DZHo6kI/Tc8MGE_IarI/AAAAAAAAA_0/1IQwRpN451k/s1600/OoriChivara_Review-IndiaToday-10thMay2011-Tg49_pagenumber.001.png"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 234px; height: 320px;" src="http://2.bp.blogspot.com/-YI83DZHo6kI/Tc8MGE_IarI/AAAAAAAAA_0/1IQwRpN451k/s320/OoriChivara_Review-IndiaToday-10thMay2011-Tg49_pagenumber.001.png" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5606713359656839858" /></a><br />ఇండియా టుడే నుంచి..."ఊరి చివర" గురించి అంపశయ్య నవీన్ గారి సమీక్ష<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-2398139590717779985?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com9tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-5802837089719881812011-04-10T19:14:00.000-07:002011-04-10T19:17:58.580-07:00<em>"పాలపిట్ట" తాజా సంచికలో వెలువడిన ఇంటర్వ్యూ ఇది...</em><br /><br /><br /><br />అఫ్సర్ గారూ, మీ కొత్త కవితా సంపుటి “ఊరి చివర” విడుదల సందర్భంగా మీకు హృదయపూర్వక అభినందనలు! దీన్ని పురస్కరించుకుని మీతో కొంచెం సేపు ముచ్చటిద్దామనుకున్నాం. ముందుగా “ఊరి చివర” నేపథ్యం, వచ్చిన పరిస్థితీ వివరిస్తారా?<br /><br />- "ఊరి చివర" అనే శీర్షికలోనే ఆ కవిత్వ నేపధ్యమూ, పరిస్థితీ స్పష్టంగా అర్ధం అవుతున్నాయి. "కవిత్వ" ఇసకలో మాత్రమే తలదూర్చి వున్న ఉష్ట్ర పక్షులకి ఈ కవిత్వం అర్ధం కాకపోవడంలో ఆశ్చర్యం లేదు. కేవలం కవిత్వ అభిమానుల కోసమే కవిత్వం రాయడం నా వల్ల కాని స్థితిలో ఈ కవిత్వం వచ్చింది. ఈ కవిత్వం రాస్తున్న సమయంలో నేను మూడు ప్రపంచాల మధ్య - ఒకటి: తెలంగాణా, రాయలసీమ మారుమూల పల్లెల్లో వున్నాను, రెండు: ప్రపంచానికి కేంద్రం అని భ్రమిసే అమెరికాలోనూ వున్నాను, మూడు: పాప్ కల్చరూ, ధనిక సంస్కృతినీ అనుకరిస్తూన్న "లిటిల్ అమెరికా" లాంటి నయా హైదరబాదులోనూ వున్నాను. ఈ మూడు ప్రపంచాల మధ్య రాపిడికి గురవుతున్న ఒక తెలంగాణ ఊరి అస్తిత్వం, ఉనికి రాజకీయాల తిరణాలలో అనాధ ముస్లిం అస్తిత్వమూ ఈ కవిత్వం రాయించాయి. "శుద్ధ" కవిత్వం ఇక రాయలేనన్న స్థిరత్వం, చుట్టుముడ్తున్న మూడు భిన్న ప్రపంచాల అస్థిరత్వం "ఊరి చివర" లో కనిపిస్తుంది. కాని, ఈ పుస్తకం మీద విమర్శలు గుప్పిస్తున్న వాళ్ళు ఈ రెండు విషయాలు తప్ప అన్నీ మాట్లాడుతున్నారు. <br /><br />మీరు గతంలో వెలువరించిన కవితా సంపుటులకూ “ఊరి చివర” కూ ప్రధానమైన తేడాలూ, మార్పులూ (గుణాత్మకమైనవి) ఏమిటి?<br />- ఆ కవితా సంపుటాలకూ, "ఊరి చివర" కీ మధ్య పెద్ద తేడా: వస్తు విస్తీర్ణం. అందులో వున్న నలభై ఎనిమిది కవితలూ నలభై ఎనిమిది కొత్త వస్తువులు. భిన్నత్వాన్ని గౌరవించాలన్న తపన ఇందులో అన్ని కవితల్నీ నడిపించే సూత్రం. ఇది చూసి కవిత్వ సరళ రేఖల మీద బతికే వాళ్ళు గొల్లుమంటున్నారు. అయ్యో, కవిత్వమూ, శుభ్రతా అంటూ చేతుల్ని అతిసున్నిత పుష్ప ద్రవాలతో కడుక్కుంటున్నారు. కవిత్వ వస్తువు, రూపం మీద మళ్ళీ చర్చలకి దిగుతున్నారు. <br />- ఈ విమర్శలూ, వ్యాఖ్యానాలూ చదువుతూంటే, 1985 "రక్త స్పర్శ" రోజులు గుర్తొస్తున్నాయి. అయితే, వొక్కటే తేడా. అప్పుడు మనకి మంచి విమర్శకులు వున్నారు. ఈ కవిత్వ సంపుటిని సమీక్షిస్తూ కేవీయార్ "1985 కవిత్వానికి కొండ గుర్తు" అని రాశారు, ఆయనకి నా కవిత్వ రూపం మీద అభ్యంతరాలు వున్నప్పటికీ- కవిత్వ రూపం కొత్తగా వుండాలనుకున్న ఆ తపనలో నేను అమాయకంగా ఇస్మాయిల్ కవిత్వాన్ని ఆరాధించే వాణ్ని. ఇస్మాయిల్ గారిది "టింబర్ డిపో" (అంటే కట్టెలు పేర్చినట్టుగా వుండేదని) కవిత్వం అని ఆ రోజుల్లో అజంతా గారు అనే వారు. ఇస్మాయిల్ కవిత్వం విడిగా చదివేటప్పుడు బాగానే అనిపించినా, చదివాక తీరని అసంతృప్తి కలిగించేది. ఆ దశలో నేను కొత్త హిందీ కవిత్వంలోనూ, ఉర్దూలోనూ సేదదీరాను. ఆ తరవాత, "ఇవాళ" లొ నేను రాయలనుకున్న కవిత్వ రూపానికి కొంత దగ్గిరగా వచ్చాననుకున్నా. <br />- "వలస" లో కొన్ని అసంతృప్తులు వున్నాయి, కాని, చాలా మందికి "వలస" నచ్చింది. "ఊరి చివర" లో నేను రూప వైవిధ్యం వైపు నడిచాను. బిస్మిల్లా ఖాన్ మీద రాసిన కవిత కానీ, "తోలు మందం" అనే కవిత గానీ, "నెత్తుటి నెమలీక" కానీ వస్తు, రూప ప్రయోగాలు. వ్యాఖ్యలు చేసే అమెరికన్ తెలుగులు నెత్తురు అనే పదం చూడగానే, పసి పిల్లల్లా భయపడుతున్నారు కాని, "నెత్తురు" అనే పదచిత్రం, పదం ఎన్ని సందర్భాల్లో ఎంత భిన్నంగా వాడానో చూడలేకపోతున్నారు.నెత్తురు అనగానే ముఖం మాడ్చుకొని కవిత్వం పక్కన పడేస్తే జాలేస్తోంది వీళ్ల మీద. "ఊరి చివర" మొహమాటాలు లేని రాజకీయ భావ ప్రకటన. అందులో రాజకీయ భావాలతో పేచీ వున్న వాళ్ళు ఇంకేమీ అనలేక కవిత్వమూ/అకవిత్వమూ/ అయోమయమూ/ లాంటి పదాల కింద దాక్కుంటున్నారు. ఇందులో గుణాత్మకమయిన మార్పు అదే. అది అర్ధం అయ్యింది కాబట్టే, కొంత మందికి ఈ మార్పుని చూడడం ఇష్టం లేదు, కనీసం కవిత్వ పాతివ్రత్యాన్ని అయినా కాపాడుకోవాలన్న పిచ్చి ప్రయత్నం చేస్తున్నారు. ఇవాళ నన్ను "అకవి" అన్నా నాకు పరవాలేదు, కాని, ఈ భావ ప్రకటనల నిజాన్ని ఎవరికి వాళ్ళు సొంత కళ్ళతో చూడగలిగితే చాలు. కవిత్వం కన్నా, అలాంటి "ప్రకటన" ఇప్పటి అవసరం అని నాకు రాను రానూ అర్ధం అవుతోంది. దానికి వ్యాసాలు రాసుకోవచ్చు కదా అని అతితెలివి పరులు కొంత మంది అనవచ్చు. కాని, కవిత్వం అనేది శుద్ధ వాదుల సొంత ఆస్తి కాదు కదా! ఇప్పుడు నేను చదివే ప్రపంచ కవిత్వం అంతా నాకు రాజకీయ కవిత్వంగానే కనిపిస్తోంది. "ప్రాణ హిత" లో తెరిచిన దర్వాజా ఆ రకం కవిత్వంలోకే.<br /><br /><em>(రెండో భాగం తరవాత...)</em><br />- ఇంటర్వ్యూ: నారాయణ స్వామి (ప్రాణహిత)<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-580283708971988181?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-69633868997254288922011-03-20T18:23:00.000-07:002011-03-20T18:50:28.766-07:00<a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://1.bp.blogspot.com/-NsZFr47ySAg/TYarHXT7W9I/AAAAAAAAA_I/uRufAJf9bF0/s1600/Texas%2BSadassu.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 320px; height: 193px;" src="http://1.bp.blogspot.com/-NsZFr47ySAg/TYarHXT7W9I/AAAAAAAAA_I/uRufAJf9bF0/s320/Texas%2BSadassu.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5586340530804710354" /></a><br /><br /><br />ఆస్టిన్ లో ఈ శనివారం రోజంతా ఉత్సాహ పూరిత వాతావరణంలో జరిగిన టెక్సాస్ తెలుగు సాహిత్య సదస్సులో ఈ సారి ప్రత్యేక ఆకర్షణ ప్రసిద్ధ సాహిత్య బంధువు , అనేక మందికి ఆత్మబంధువు ముళ్ళపూడి వెంకట రమణ గారికి నివాళిగా అర పూట కేటాయించడం! బహుశా, రమణ గారికి ఇంత మంచి నివాళి ఆంధ్ర దేశంలో కూడా దక్కి వుండదు అని నేను సభలోనే అన్నాను, ఇక్కడా రాతలో కమిట్ అవుతున్నాను. ఈ ఆలోచన వచ్చినందుకు బలరామ పురం (ఫ్లూగర్ విల్లి కి ‘సత్య’ నామం) నివాసి, ప్రముఖ రచయిత మందపాటి సత్యం గారిని ముందుగా అభినందించాలి. <br /><br /><strong>మంచి అనుభవాల తలపోత</strong><br /><br /><a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://4.bp.blogspot.com/-Wb1w0XqjL-4/TYarRM8z5oI/AAAAAAAAA_Q/Yf_SBbbNXmw/s1600/P1010751.JPG"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 320px; height: 240px;" src="http://4.bp.blogspot.com/-Wb1w0XqjL-4/TYarRM8z5oI/AAAAAAAAA_Q/Yf_SBbbNXmw/s320/P1010751.JPG" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5586340699822089858" /></a><br /><br /><br />ముళ్ళపూడి వెంకట రమణ గారిని తలచుకుంటూ టెక్సాస్ రచయితలు తమ అనుభవాలని చెప్పడమే కాదు, రమణ గారి కొన్ని రచనలను వీనుల విందుగా పాఠకులతో పంచుకున్నారు. సత్యం గారు రమణగారితో తనకి వున్న పరిచయానుబంధంతో అందరికీ స్వాగతం చెప్పారు. ‘గుడివాడ” (టెంపుల్) ప్రముఖులు వైవీ రావు గారు రమణ గారి “ఆత్మస్తుతి” నించి కొన్ని భాగాలు వినిపించారు. శేషగిరి రావు గారు మద్రాస్ అనుభవాలని తలచుకున్నారు. గిరిజా శంకరం గారు స్కిట్ వెయ్యాలనుకొని హీరోయిన్ గైర్హాజరీ వల్ల ఏకపాత్రాభినయానికి పరిమితమయ్యారు. వంగూరి చిట్టెన్ రాజు గారు రమణ గారితో వున్న ఆత్మీయానుబంధం గురించి చెప్పడమే కాకుండా, సినారె ని కూడా వీడియో ద్వారా ఆస్టిన్ కి లాక్కు వచ్చారు. రామ్ డొక్కా, ఫణి డొక్కా రమణ గారితో అనుభవాలని చక్కని కథనంగా వినిపించారు. ఈ వ్యాసకర్త కోతి కొమ్మచ్చి గురించి చెప్పాడు. పప్పు సత్యభామ గారు ముళ్ళపూడి కథ “కానుక” ని చక్కగా చదివి వినిపించారు. అలాగే, రమణ గారి పాటని “ఆహా” అనిపించేట్టు తీయగా పాడి వినిపించారు. నిజానికి సత్యభామ గారి గొంతులో రమణ గారి కథల ఆడియో పుస్తకం తీసుకురావచ్చు! <br /><br /><strong>శ్యామ్ యానా/ అనేక</strong><br />సదస్సు రెండో సెషన్ మెడికో శ్యామ్ కథల సంపుటి “శ్యామ్ యానా” ఆవిష్కరణతో మొదలయ్యింది. ఈ సదస్సుకి చిట్టెన్ రాజు గారు అధ్యక్షత వహించారు. శ్యామ్ కథల గురించి ఆయన మిత్రులు రాచకొండ సాయి గారు మాట్లాడారు. శ్యామ్ మరో మిత్రులు నాగేశ్వర రావు గారు పలికిన ఆత్మీయ వచనాలు సరదాగా ఆర్ద్రంగా వున్నాయి. ఇక శ్యామ్ ఒక సాహిత్య డిటెక్టివు కథ అంటూ తన గురించీ, తన లోపలి కథకుడి గురించీ చెప్పిన ముచ్చట్లు ఆద్యంతం బాగా నవ్వించాయి. ఆయన ప్రసంగం అంతా హాయిగా రీడబిలిటీ వున్న హాస్య కతలాగా సాగింది. చాలా బరువయిన సంగతులు కూడా తేలికయిన మాటల్లో చెప్పుకొచ్చారు శ్యామ్. <br /><br /><br /><a onblur="try {parent.deselectBloggerImageGracefully();} catch(e) {}" href="http://3.bp.blogspot.com/-29Fbovn2ZUI/TYari8y7_xI/AAAAAAAAA_Y/6oCABZTNnQI/s1600/P1010776.JPG"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 320px; height: 240px;" src="http://3.bp.blogspot.com/-29Fbovn2ZUI/TYari8y7_xI/AAAAAAAAA_Y/6oCABZTNnQI/s320/P1010776.JPG" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5586341004723355410" /></a><br /><br />అఫ్సర్, వంశీ కృష్ణ సంపాదకత్వం వహించిన పదేళ్ళ కవిత్వ సంకలనం “అనేక” గురించి మద్దుకూరి చంద్రహాస్ వివరంగా ఆలోచనాత్మకమయిన ప్రసంగం చేశారు. అనేకని పరిచయం చేస్తూ “ వస్తుపరంగా చూస్తే - మైనారిటీ వాదం (ఇస్లాం, క్రైస్తవం), దళితవాదం, స్త్రీవాదం, ప్రాంతీయవాదం (తెలంగాణ), ఇప్పటికీ శక్తివంతంగానే ఉన్న వామపక్షవాదం – అవేకాక స్త్రీలు, పురుషులు, మానవసంబంధాల మీద – ఇవేవీ లేకుండా సమకాలీన పరిస్థితుల మీద, ఆధునిక జీవితంమీద – ఇంకా తాత్వికధోరణులలో - ఇలా విభిన్నమైన గొంతుకలు ఇందులో వినిపిస్తాయి. కానీ ఇన్ని భిన్నమైన విషయాల లోనూ ఒక అంతర్లీన ప్రాతిపదిక (inherent idea) ఉన్నది. ఈపదేళ్ళ కాలంలో తెలుగునాట ప్రపంచీకరణ, ఆర్థిక సంస్కరణల ప్రభావం, ఈ ఆర్థిక విషయాల ప్రతిధ్వనులు ముందు చెప్పుకున్న అనేక అస్తిత్వవాదాలమీద వేసిన ముద్ర, - అది ఈ పుస్తకానికి ముఖ్యమైన ప్రాతిపదిక.” అన్నారు చంద్రహాస్. <br />ఇక మూడవ విభాగంలో టెక్సాస్ రచయితలూ కవులు స్వీయ రచనలు వినిపించారు. రమణి విష్ణుభొట్ల, యెలేటి వెంకట రావు, రాయుడు, ప్రసాద్ విష్ణుభొట్ల, ప్రసాద్ తుర్లపాటి తదితరులు తమ రచనలు చదివారు. <br />ఈ సారి టెక్సాస్ సాహిత్య సదస్సులో డాలస్ దండు (చంద్ర కన్నెగంటి, సురేశ్ కాజా, కేసీ చేకూరి, నసీమ్, అనంత్ మల్లవరపు లాంటి వారు లేని లోటు కొట్టొచ్చినట్టు కనిపించింది. <br /><br />పోయిన సారి గుడివాడ (టెంపుల్)లో అడుగడుగునా నవ్వుల పూలు రువ్విన సుదేశ్, అరుణ్ లేకపోవడంతో ఈ సారి పెద్దగా నవ్వులు పూయలేదు. ఇర్షాద్ వచ్చినట్టే వచ్చి మెరుపులా మాయమయిపోవడం అన్యాయం అనిపించింది. <br />జపాన్ లో జరిగిన ప్రకృతి వైపరీత్యం గురించి భావన డొక్కా చక్కని తెలుగులో మాట్లాడడం బాగుంది. సభకి ముందే కడుపు నిండా భోజనాలు పెట్టడం బాగుంది. ముఖ్యంగా మైసూరు పాకులు వక్తల ప్రసంగాల కంటే బాగున్నాయి. సభలో మాట్లాడిన వక్తల ముఖ చిత్రాలను అక్కడికక్కడ గీసివ్వడం బాగుంది. <br /><br /><br /><em>మిత్రులకు మనవి</em>ఈ సదస్సు ఫోటోలు మీ దగ్గిర వుంటే పంపండి. ఇక్కడ ప్రచురించ వచ్చు.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-6963386899725428892?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com6tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-77069272570225405752011-03-12T20:28:00.000-08:002011-03-12T20:32:28.413-08:00<a href="http://4.bp.blogspot.com/-0UXO7EoX9VA/TXxIu1_2dnI/AAAAAAAAA_A/jwnSGGibBi4/s1600/vadali.jpg"><img style="display:block; margin:0px auto 10px; text-align:center;cursor:pointer; cursor:hand;width: 175px; height: 220px;" src="http://4.bp.blogspot.com/-0UXO7EoX9VA/TXxIu1_2dnI/AAAAAAAAA_A/jwnSGGibBi4/s320/vadali.jpg" border="0" alt=""id="BLOGGER_PHOTO_ID_5583417607638644338" /></a><br /><br /><br />వొక వడలిపోని జ్నాపకం – <br /><br />90లలో అనుమాండ్ల భూమయ్య గారి కొత్త పద్యాలు చదివి ముచ్చటేసి, “ఫ్రెంచ్ మద్యంలాంటి తెలుగు పద్యం” అనే శీర్షికతో నా వ్యాసం అచ్చయిన వొక సాయంకాలం వో పెద్దాయన నన్ను వెతుక్కుంటూ మా ఇంటికి వచ్చారు. ఆయనకి అప్పటికే వయసు బాగా మళ్ళింది. కానీ, ఆయన మాట తీరు చూశాక ఆయన ఆలోచనలకి పెద్దగా వయసు మళ్లలేదని అర్ధమయ్యింది. ఆలోచనల నిండా వొక స్వచ్ఛత, ఇప్పుడే కవిత్వ విమర్శలోకి అడుగు పెట్టి, ఆ రూప రహస్యాలు శోధిస్తున్న కంటిలో వుండే తీక్షణత – ఆయనలో కనిపించాయి. అదే మొదటి సారి వడలి మందేశ్వర రావు గారిని చూడడం! మొన్న చనిపోయినప్పుడు వడలి మందేశ్వర రావు గారికి దగ్గిర దగ్గిర తొమ్మిది పదుల వయసు. కానీ, ఆయన విమర్శ పుస్తకాలు వొకొక్కటిగా ఇప్పుడు తిరిగి చదువుతున్నప్పుడు నిజానికి ఆ వయసులోని వార్ధక్యం వొకింత కూడా కనిపించదు. విమర్శకీ వయసుకీ సంబంధం వుంటుందా అన్న ప్రశ్న రావచ్చు. వుంటుందని నాకు అనిపిస్తోంది. వయసు మీద పడే కొద్దీ లోకం మీద ఫిర్యాదులు పెరిగిపోతాయి. విమర్శలో పటుత్వం తగ్గే అవకాశమూ లేకపోలేదు. మినహాయింపులు వుంటాయి. అలాంటి మినహాయింపులు అరుదు. ఆ అరుదయిన మినహాయింపు మందేశ్వర రావు గారు. <br /> మూడు ముఖ్యమయిన విమర్శ పుస్తకాలు మందేశ్వర రావు గారిని ఎప్పటికీ మన ముందు వుంచుతాయి. అందులో మొదటిది ఆయన విశ్వనాథ మీద రాసిన “ఇదీ కల్పవృక్షం”. నాకు తెలిసీ కల్పవృక్షం లోని నిర్మాణ రహస్యాలని శోధించి, వాటి మీదకి దృష్టి మళ్లించే మొదటి ప్రయత్నం ఇదే అనిపిస్తోంది. విశ్వనాథని చదవక్కరలేదు అనుకునే కాలంలో ఎందుకు చదవాలో కొత్త సాహిత్య ప్రమాణాలతో వొప్పించే విధంగా రాశారు మందేశ్వర రావు గారు. వ్యక్తిగతంగా విశ్వనాథకి చాలా కాలం చాలా దూరంగా వున్న నేను “ఇదీ కల్పవృక్షం” చదివాక తిరిగి ఆయన రచనలు ఆసాంతం చదవడం మొదలు పెట్టాను. రచయిత దృక్పథాన్ని కాసేపు పక్కన పెట్టి, రచన ఇంకా ఏం చెప్తుందన్న ఆలోచన మొదలయితే విశ్వనాథ మొత్తం సాహిత్యాన్ని ఇంకో కోణం నించి తప్పక అర్ధం చేసుకోవచ్చని నా అనుభవం. మందేశ్వర రావు గారు విశ్వనాథ కవిత్వ శిల్పం మీద మొదలు పెట్టిన చర్చ ఇంకా కొనసాగాల్సిన అవసరం వుంది. <br /> దీనికి పూర్తి భిన్నంగా రాసిన రెండు పుస్తకాలు: 1) పాశ్చాత్య సాహిత్య విమర్శ- చరిత్ర, సిద్ధాంతాలు, 2) Modern Poetry in Telugu. 1990 ల తరవాత తెలుగు సాహిత్య రంగంలో పాశ్చాత్య సాహిత్య సిద్ధాంతాల మీద వొక కొత్త ఆసక్తి మొదలయ్యింది. మార్క్సిస్టు అనంతర అస్తిత్వ వాదాలు చర్చలోకి వచ్చిన తరవాత మార్క్సిస్టు సాహిత్య విమర్శ ధోరణి మాత్రమే సరిపోదని, ఇతర ధోరణులు కూడా అర్ధం చేసుకోవాల్సిన అవసరం వుందని కొత్త తరం గుర్తించడం మొదలయింది. ఆధునికతకి పరిమితమయిన విమర్శ సాధనాలు కొత్త ప్రశ్నలకి సమాధానాలు ఇవ్వలేని స్థితిలో అత్యాధునిక సాధనాల అన్వేషణ కూడా ప్రారంభమయింది. ఆ నేపథ్యంలో వెలువడిన విమర్శ పుస్తకం “పాశ్చాత్య సాహిత్య విమర్శ- చరిత్ర, సిద్ధాంతాలు.”(1994). తెలుగులో మౌలిక సాహిత్య విమర్శ, సిద్ధాంత భావనల గురించి పరిచయమూ, పరిశోధనా తక్కువే. చాలా భావనల్ని మనం వాటి తాత్విక చరిత్రతో సంబంధం లేకుండా మనకి తోచినట్టుగా వాడుతూ వుంటాం. దీని వల్ల సాహిత్య చర్చలు చాలా సందర్భాల్లో అభిరుచి, వైయక్తిక పరిధులని దాటి వెళ్లవు. ఆ రెండు పరిధులని దాటుకుని, వొక దృక్కోణం నించి సాహిత్య విమర్శ జరగాలంటే, మౌలిక భావనల ఆనుపానులు తెలిసి తీరాలి. 1990 తరవాత తెలుగులో అత్యాధునికత చర్చ దారి మళ్లడానికి కారణం ఇదే. అది క్రమంగా పడమటి సాహిత్య సిద్ధాంతాలని ఎలాంటి నిర్దిష్టతా, విమర్శా లేకుండా స్వీకరించే స్థితికి తీసుకు వెళ్లింది. పడమటి సిద్ధాంతాలని శిరోధార్యంగా భావించే వలసాధునికత లోకి తీసుకు వెళ్లింది. “పాశ్చాత్య సాహిత్య విమర్శ- చరిత్ర, సిద్ధాంతాలు.” పుస్తకం రాస్తున్నప్పుడు గాని, ఆ పుస్తకం వెలువడినప్పుడు గాని మందేశ్వర రావు గారికి ఆ కొత్త పరిణామాల గురించి ఆట్టే అవగాహన లేకపోవచ్చు. కానీ, ఈ పుస్తకం ఆ పరిణామాలతో నిమిత్తం లేకుండానే, కొన్ని సమస్యల్ని పరిష్కరించింది. అసలు పాశ్చాత్య విమర్శని ఎంత వరకు మనం గ్రహించవచ్చన్నది అందులో మొదటి సమస్య. మందేశ్వర రావు గారు గుర్తించినట్టు, ఇప్పటికీ పడమటి సాహిత్య విమర్శలో వినవచ్చే చాలా అంశాలు భారతీయాలంకారికులకి “నూత్నమయినవి” కావు. కానీ, మనలో వున్న పడమటి వలస వాద మొగ్గు వల్ల అవి అన్నీ నవనవలాడుతూ కనిపిస్తాయి. మందేశ్వర రావు గారి ఈ పుస్తకం వెలువడి పదహారేళ్లు దాటింది. రెండు కారణాల వల్ల ఈ పుస్తకం నాకు నచ్చింది: వొకటి, పడమటి విమర్శ సిద్ధాంతాలని విమర్శనాత్మకంగా చూడడం; రెండు, అత్యాధునిక భావనల్ని సైతం చాలా స్పష్టమయిన తెలుగు భాషలో చర్చించడం. ఈ రెండు లక్షణాలూ క్రమంగా దూరమయిపోతున్నాయని వేరే చెప్పక్కరలేదు కదా! <br /> ఇక మందేశ్వర రావు గారి మూడో పుస్తకం – Modern Poetry in Telugu. ఇంగ్లీషులో వుండడం వల్ల ఈ పుస్తకం మీద తగినంత చర్చ జరగలేదేమో అనిపిస్తోంది వొక్కో సారి. ఇది కవుల గురించి పుస్తకం కాబట్టి చాలా మటుకు దీన్ని కవిపరిచయ విమర్శగానే చూసినట్టూ అనిపిస్తుంది. కానీ, మందేశ్వర రావు గారు చాలా మౌలికం అనిపించే కొత్త వాదనలు, ప్రతిపాదనలు ఇందులో చేశారు. ఈ పుస్తకం రెండు భాగాలు – ధోరణులూ, కవిపరిచయాలు. నాకు అమితంగా నచ్చిన భాగం మొదటిదే, ధోరణుల గురించి. శ్రీశ్రీలూ, కృష్ణశాస్త్రులూ, విశ్వనాథల కాలానికీ, ఈ కాలానికి కవిత్వంలో చాలా తేడా వుందన్న విషయం అందరూ ఇట్టే వొప్పుకుంటారు. కానీ, ఆ తేడా ఎక్కడ వచ్చిందో నిర్దిష్టంగా చెప్పడం అంత తేలిక కాకపోవచ్చు. ముఖ్యంగా కవిత్వరంగంలో ఈ విషయం తేలికగా తేలేదీ కాదు. కవి స్థాయీ, విమర్శకుడి అభిరుచీ అక్కడ సంకెల అవుతుంది. నిజానికి “ఇదీ కల్పవృక్షం” లో చేసిన పనే మందేశ్వర రావు గారు ఇక్కడా చేశారు. ఆయన కవిత్వ నిర్మాణంలోకి వెళ్లారు. ఆ నిర్మాణంలోంచి ధోరణుల్ని వీక్షించారు. అలా చెయ్యడం వల్ల ఆయన చూపు అభిరుచి పరిధిని దాటి, కవిత్వాన్ని లోనారసి చూసింది. ప్రతి కవిత్వ ధోరణీ గతాన్ని ఛేదిస్తుందని తెలుసు. కానీ, ఆ ఛేదన స్వరూపం తెలియాలంటే కవిత్వ నిర్మాణంలోకి వెళ్ళాల్సిందే. ఇది ఇప్పటి అస్తిత్వ వాద ధోరణులకి ఇంకా ముఖ్యమయిన విషయం. కానీ, అస్తిత్వవాద సాహిత్య విమర్శ ఇంకా నిర్మాణం జోలికి వెళ్లడానికి సందేహిస్తూనే వుంది. అలాంటి సందేహాలు అక్కరలేదనే మందేశ్వర రావు గారి విమర్శ నేర్పే పాఠం. <br /> దురదృష్టవశాత్తూ మన లోకంలో ప్రాచీన, ఆధునిక సాహిత్యాలు శత్రు శిబిరాలుగా మారిపోయాయి. గతాన్ని వర్తమాన దర్పణం నించి చూసి, ప్రాచీన సాహిత్యాన్ని అవతల పెట్టే ధోరణి పెరుగుతోంది. ఆధునిక సాహిత్యం చదివే చాలా మంది ఇవాళ దృక్పథం పేరు చెప్పి ప్రాచీన సాహిత్యం జోలికి కూడా వెళ్ళడం లేదు. ఇంకో వైపు నించి ప్రాచీన సాహిత్య పాఠకులలోనూ ఇదే ధోరణి వుంది. సాహిత్య అనుభవానికి కాలం అడ్డు రావడం కొంత విచిత్రమే, సాహిత్య అనుభవానికి కాలంతో నిమిత్తం లేని రచన ముందు కేంద్రం కావాలి. ఆ రచన ప్రబంధం కావచ్చు, శతకం కావచ్చు, పద్యం కావచ్చు, వచనం కావచ్చు. అన్నిటికీ మించి ఇవాళ మనం విస్మరిస్తున్న మౌఖిక కథనం కావచ్చు. <br /> ఈ రకమయిన ప్రాచీన/ ఆధునిక వైషమ్యం. వైమనస్యం వల్ల మన ఆలోచనల పరిధే కుంచించుకు పోతుందన్న ఆత్మ శోధన కూడా ఇప్పుడు లోపిస్తోంది. కానీ, అప్పుడప్పుడూ మనకి ఆ రెండీటీ మధ్యా వారధి కట్టే వాళ్ళు వస్తున్నారు. చూస్తూండగానే వాళ్ళూ వెళ్లిపోతున్నారు. మొన్న సంపత్కుమార గారు, ఇవాళ మందేశ్వర రావు గారు. వాళ్ళ నించి నేర్చుకోవాల్సిన పాఠాలు అయినా మనం మిగుల్చుకోగలిగితే బాగుంటుందని అనిపిస్తోంది. ఈ ఇద్దరి కృషిలో వొక సామ్యం వుంది. ఇద్దరూ సాహిత్య విమర్శని వొక ప్రత్యేక రంగంగా భావించి, ఆ రంగంలో చివరి దాకా పనిచేసిన వాళ్ళే. తక్షణ ప్రయోజనం అనేది తప్పనిసరి కాంక్ష అయిన ఈ కాలంలో సాహిత్య విమర్శ క్రమంగా వొక thankless job గానే మిగిలిపోతున్న మాట నిజం. ఆ రంగంలో నిలకడగా వుండాలని అనుకుంటున్న వాళ్ళ సంఖ్య వేళ్ళ మీద కూడా లేదు. కానీ, దానిని వొక రంగంగా భావించి, గౌరవించి, గౌరవించబడిన వాళ్ళు కూడా వొక్కొక్కరే వెళ్లిపోవడం విషాదం. <br />(ఆంధ్ర జ్యోతి నుంచి)<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-7706927257022540575?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com3tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-31258845019135874432011-02-13T07:23:00.000-08:002011-02-13T07:25:02.566-08:00<strong>(ఓ పాత కవిత...కొత్త సందర్భంలో...)</strong><br />1<br /><br /> <br /><br />వొక ఆకలి మెతుకూ వొక అదనపు లాభం క్రాస్ రోడ్డు మీద నిలబడి పోట్లాడుకుంటున్నాయ్. ఆకలి మెతుకులు లక్షన్నర. అదనపు లాభాలు పది. అయినా సరే, పది గదమాయిస్తుంది, దబాయిస్తుంది, ఘరానా చేస్తుంది. చరిత్రని వ్యాపారం చేస్తుంది. వ్యాపారాన్ని చరిత్ర చేస్తుంది.<br />ఆకలి మెతుకు<br /><br />వొక తల్వార్ లాగా మెరిసి వొక నెత్తుటి చార కసిగా ఆక్రోశిస్తుంది.<br /><br />నీకు అసందర్భంగా కనిపిస్తుందా, కవీ?! <br /><br />2<br /><br /> <br /><br />నాలుగు సగం చిక్కిపోయిన వూళ్ళు ఆరిపోతున్న చలి నెగడు ముందు కూర్చొని, కట్టెపుల్లల చేతుల్ని నిప్పుల మీదికి తోస్తున్నాయి, చెయ్యి కాల్తుందన్న భయం లేకుండా.<br /><br />“ఎక్కడున్నాయి ఈ కాసిని కట్టెలయినా? పోనీ, ఈ నాలుగు చేతులయినా?” వొక ముసలి చెయ్యి నిట్టూరుస్తోంది, సగం ఖాళీ అయిన వూరు వైపు బలహీనంగా చూపు చాపి.<br /><br />“వూరు సగం ఇళ్ళు, సగం వల్లకాడు. బతికి వున్న వాళ్ళు సగం శవాలు” ఇంకో గొంతు పిడచకట్టిన స్వరంతో మూల్గింది.<br /><br />ఆ మూలుగు వినపడ్డదా, నగర కథకుడా! అద్భుత మాంత్రికుడా!<br /><br />3<br /><br /> <br /><br />నా అక్షరాలు ఇసుకలో దూదుం పుల్లలు. చొక్కాలు రాల్చుకున్న పిల్లలు. నిద్రలో ఆకలి కేకలు. వొక వూరి నించి ఇంకో వూరికి పారుతున్న ఎండు కడుపులు. వొట్టిపోయిన నదులు. పక్క నించే బల్లెంలా దూసుకుపోయే పరాయి నీటి ధారలు. ఇంకేం లెక్కలు తీస్తావ్, నా ఎండు డొక్కల స్కేళ్ళ మీద.<br /><br />చడ్డీ నించీ చుక్కల లెక్క నాది. ఇంకేం చెప్పమంటావ్, అధునాతన లెక్కల బుర్ర కథకుడా?!<br /><br />4<br /><br /> <br /><br />నువ్వు చెప్పు, నేను వింటా, నీ బాంచ! వినీ వినీ నా చెవుల్లో పుట్టలు మొలిచినయిలే! నువ్వు గొంతు సవరించుకునే లోగా నా వొళ్ళు వొంగి దండమయిపోయిందిలే! ఇన్నాళ్ళూ. నిన్ను పీరీలాగా మోశానా, ఇప్పుడు నా కడుపు కర్బలా అయిపోయిందిలే!<br /><br />చరిత్ర చొక్కాని తిరగేసి తొడుక్కుంటున్నా, నన్ను దాచేసిన చిరుగు కంతల్లోంచి సూర్యుణ్ణి కంటున్నా. <br /><br />కలల కళల మాయా దర్పణమా, కాసేపు పగిలిపో!<br /><br />5<br /><br />రోజ్ రోటీ నా అద్దం. దాంట్లోంచి రాస్తున్నా కొత్త చరిత్ర.<br /><br />*<br /><br />(డల్లస్-టెక్సస్ తెలంగాణా సదస్సులో కొన్ని పల్లె బతుకు కథనాలు విన్నాక)<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/1996044753066800652-3125884501913587443?l=afsartelugu.blogspot.com' alt='' /></div>Afsarhttp://www.blogger.com/profile/09637143469979636142noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-1996044753066800652.post-10554285102120939922011-02-09T09:57:00.000-08:002011-02-09T10:03:07.905-08:00<strong>వంశీక్రిష్ణ లేఖా సాహిత్యం "విదేహ"కి రాసిన ముందు మాట ఇది. </strong><br /><br />ఎప్పుడో వొక కవితలో రాసినట్టు గుర్తు – వుత్తరాలు దూరాల్ని కలిపే దారాలు – అని! <br /><br />ఇవాళ వొకే వొక్క సారిగా నీ వుత్తరాలన్నీ చదివాక అనిపించింది, వుత్తరాలు దూరాల్ని కలిపే దారాలే కాదు, తరాల్ని కలిపే, అంతరాల్ని చెరిపే సఖ్యరాగాలు అని! <br />అవును, సఖ్యత, సహనం ఇవీ ఇవాళ మనకి అత్య్గవసరంగా కావలసిన నిత్యావసర వస్తువులు. నిజానికి ఇక్కడ నేను వస్తువులకి బదులు ‘భావనలు’ అనే పదం వాడాలి. కాని, వుద్దేశపూర్వకంగానే వస్తువు అనే పదం వాడాను. ఎందుకంటే, చూస్తూ చూస్తూ వుండగానే మనం భావనలకి దూరమయి, వస్తువులకి దగ్గిరయ్యాం. ఏదయినా వస్తువుకున్న గౌరవం, విలువా భావనకి లేదు. ఇంట్లో ఫ్రిజ్ కి వున్న విలువ చల్లని మనసుకి లేదు. ప్లాస్మా టివీకి వున్న విలువ మన మధ్య కబుర్లకి లేదు. అందమయిన ఫర్నీచర్ కి వున్న విలువ ఆతిధ్యంలోని ఆత్మీయతకి లేదు. <br /><br />మనసులు ఇరుకు అయినా పర్లేదు, కాని, ఇల్లు రాజసౌధంలా వుండాలి. మరేమీ ముఖ్యం కాదు, ఇంట్లో వస్తువులు తప్ప. అలాంటి వస్తువుల్ని వుత్పత్తి చేసే శక్తి మాత్రమే గొప్ప శక్తి. ఇతర శక్తులు అసమర్ధుల భావనలు. డబ్బు సంపాదించలేని వాళ్ల సాకులు. చుట్టూ ఏం జరుగుతున్నా సరే, మన ఇల్లు విలాస వస్తువులతో నింపుకుంటే చాలు. వీధులు రక్తసిక్తమవుతుంటాయి. ఈ పూటకి కడుపు ఎలా నింపుకోవాలా అని సగానికి సగం జనం పొట్ట పట్టుకుని, చౌరస్తాల్లో శరీరాలే పనిముట్లుగా అడ్డాలలో నిలబడి వుంటారు. అయిననూ, మన గది భద్రంగా వుంటే చాలు. మన లాభాలు ఎడతెగక పారితే చాలు. మన పాచికలు విజయవిహారాలు చేస్తే చాలు. <br /><br />ఇలాంటి వస్తు భావనలు మస్తుగా వున్న ఈ కాలంలో – వంశీ, నీ ఆలోచనలు, నీ అనుభూతులు వొకింత విచిత్రంగా వుండక మానవు. ఈ వుత్తరాలు చదువుతున్నప్పుడు చాలా మందికి ఇవి ఎదో చిత్రమయిన లిపిలో కనిపించి, కాసేపు వుక్కిరిబిక్కిరి అవ్వక మానరు. చాలా కాలం క్రితం నా లోపల కవిత్వమనే వొక పురుగు మసిలి సతమతం చేస్తున్న తొలి రోజుల్లో బెజవాడలో మోహన రాం ప్రసాద్ అనే మిత్రుడు – వాక్యం అంటే disturb చెయ్యాలి. వాక్యం అంటే పునాదిమట్టంగా destruct చెయ్యాలి- అని రాసి చూపించాడు వొక చిత్తు కాగితమ్మీద. ఇది తన కవిత్వ motto అని ప్రకటించుకున్నాడు. నిజానికి అది గొప్ప కవిత్వ వాక్యం అని నేనేమీ చెప్పను కాని… ఆ సమయంలో అది వొక మాని ఫెస్టొ లాంటి వాక్యం లాగా అనిపించింది. ఇవాళ వంశీ వుత్తరాలు చదువుతున్నప్పుడు అలాంటి ఆవేశమే కాసేపు పట్టి కుదిపింది. ఈ వుత్తరాల్లోని చాలా వాక్యాలకు వొక కవిత్వ వాక్యానికి వుండాల్సినంత పొగరూ, విగరూ, వగరూ వున్నాయి. <br /><br />వంశీ మంచి కవి/ కథకుడు/విమర్శకుడు. అతని మనహ్ కార్మికశాల అనేక భావనల కొలిమి. నిజమయిన వూపిరితో, స్వచ్చమయిన మనసుతో వూదీ, వూదీ నిప్పు కణికల్ని మన కళ్ల ముందు మెరిపించే వచనశిల్పి వంశీ. మనకి మంచి వచనం రాసే వాళ్ళు లేరన్నది వాస్తవం. చాలా మంది వచనం పేరుతో మన కళ్ల ముందు పేర్చేది తడి కట్టెలు. అవి చితి పేర్చుకోడానికి కూడా పనికి రావు. వచనం పే రుతో వొట్టి దగా. పోనీ అది కవిత్వమూ కాదు. కవిత్వం పేరుతో ఆత్మ/ పర వంచన. ఎక్కడో ఇంగ్లీషులో చదివిన వాక్యాల్ని తెలుగులో కక్కి మన మనసుల్ని మురికి చేసే ప్రక్రియ. అలాంటి వచన వంచనలకూ, కవిత్వ నేరాలకూ వంశీ మొదటినించీ దూరం. గత రెండు పదులుగా వంశీ రాస్తూ వస్తున్న కవిత్వ, కథా, విమర్శ రచనల్లో ఇది కనిపిస్తున్న సత్యమే. ఇవాళ నేను ప్రత్యేకించి చెప్పక్కరలేదు. <br /><br /> <br /><br />ఈ వుత్తరాల్లో వంశీ ఇంకాస్త బాగా అర్ధం అవుతాడు. ఇన్నాళ్లుగా అతని రచనల అంతరంగంలోని మాటని ఈ వుత్తరాలు ఎలాంటి దాపరికమూ లేకుండా విప్పి చెబుతాయి, రెండు కారణాల వల్ల – వొకటి, వంశీ తనలోకి తాను తొంగి చూసుకునే ఆంతరంగిక వేళ ఇవి రాశాడు. తనలోకి తాను తొంగి చూసుకున్నప్పుడు తనని తానుగా అన్ని బలహీనతలతో, అశక్తులతో, సంశయాలతో , సంకోచాలతో అందుకునే వ్యక్తి కోసం రాశాడు. చాలా సందర్భాలలో ఈ వుత్తరాలు చదువుతున్నప్పుడు నాకు బుచ్చిబాబు ‘అంతరంగ కధనం’ గుర్తుకి వచ్చింది. వంశీ చాలా సార్లు ఈ వుత్తరాల మధ్య చలాన్ని ప్రస్తావిస్తాడు కాని, నిజానికి బుచ్చిబాబులోని ఆ ప్రచండమయిన అంతరంగ తీవ్రతే వంశీలో వుంది. చలం వుప్పెన లాంటి వాడు. వొక్క క్షణం ఆలోచించే వ్యవధి ఇవ్వడు. బుచ్చిబాబు సెలయే రు, తెలియని ఆ వేగంలో, తీవ్రతలో ఆలోచించుకునే నిబ్బరం కాస్త వుంది. వంశీలోనూ ఈ గుణం వుంది, వ్యక్తిగా, రచయితగా. <br /><br />వంశీ, నేనూ ఇరుగుపొరుగు వూళ్లలో పెరిగాం. ఇరుగుపొరుగు వీధుల్లో చదువుకున్నాం. వొకే చోట కలిసి పని చేశాం. అన్నిటికీ మించి చాలా పుస్తకాలు కలిసి చదివాం, చాలా ఆలోచనలు కలిసి చేశాం. అలా కలిసి పెరగడంలో కొన్ని సంతోషాలూ, కొన్ని దుఖ్ఖాలూ వున్నాయి. ఎవరినించి ఏం తీసుకున్నామో తెలియదు. అలా తీసుకుంటొ, తీసుకుంటొ వొక దశలో అహాలు పెరిగి, వొకళ్లనొకళ్లం క్షమించుకోవడం మానేస్తాం. చుట్టు వున్న వ్యాపార సూత్రాలు అవతలి వ్యక్తి లోని గొప్పతనాన్ని వొప్పుకోనివ్వవు. ఇంతా చేస్తే, మనం వున్నది వస్తుగతమయిన వ్యాపార లోకమే! మిత్రులు శత్రువులవుతారు. లేదా, మిత్రత్వపు ముఖం కింద శత్రుపార్శాన్ని దాచుకుని, నటించడం మొధలు పెడతారు. అలాంటి వ్యాపార వస్తు వంచనత్వం వంశీకి పట్టుబడలేదు. <br /><br />అంతటా వ్యాపార వ్యామోహమే జీవన శాసనం అయ్యినప్పుడు….అప్పుడేం చెయ్యాలి? ఎవరికయినా మనసు విప్పి వొక వుత్తరం రాయాలి, ఈ మెయిల్స్ , సెల్ ఫోన్స్ , ఫోన్స్ పక్కన పడేసి, పొస్టాఫిస్ కి వెళ్లి, వొక నీలి కవరు కొనుక్కొచ్చి, ఎగశ్వాస, దిగశ్వాస వినపడేట్టు- కొన్ని అక్షరాలు సిరాలోంచి కాగితమ్మీదికి ఎలాంటి పూచీకత్తు లేకుండా రాలాలి. <br /><br />అలాంటి అనుభూతి కలగలేదనుకోండి. <br /><br />అప్పుడు – ఈ వంశీ వుత్తరాలు చదవండి. వాటిల్లో మనసుని తేలిక చేసే చిక్కని ఇరానీ చాయ్ గమ్మత్తు వుంది. చదివాక – ఎంత కాదన్నా కాస్త మనసు తడుస్తుంది. <br /><br />అప్పటికీ మనసు రాలేదనుకొండి. <br /><br />అప్పుడు -<br /><br />ఈ నానా వస్తువ్యాపార పట్టణ మహమ్మారిని వదిలించుకొని – వొక ఆకుపచ్చని దారి గుండా వొక చిన్న వూరికి కాలి నడకన వెళ్ళండి. <br /><br />ఖమ్మం నించి మధిరకి పాసింజరు బండిలో ఎక్కి, పందిళ్లపల్లి అనే చిన్న వూరి దగ్గిర దిగండి. ఆ వూళ్లో చెట్లకి , ఆ వూరి మధ్య నాటకాల ఆరుబయలుకి ముప్పయ్యేళ్ళ కింద సత్యం అనే పిల్లగాడు తెలుసు. అతని తండ్రికి బడి పిల్లలన్నా, నాటకాలన్నా ప్ర్రాణం కాబట్టీ , ఆ పంతులు గారి అబ్బాయి అని చెప్పండి వివరం కోసం. <br /><br />ఆ వూరికి నాటకాల కోసం నేను చింతకాని నించి నడుచుకుంటూ వెళ్లిన చిన్నతనంలో ఆ పంతులు గారి అబ్బాయిని మిస్సయ్యాను. చాలా కాలం తర్వాత కలిసినప్పుడు ‘మనం ఇద్దరం వొక వూరి గాలి కలిసి పీల్చాం, వొక వూరి నీళ్లు కలిసి తాగాం. వొక వూరి ఆరుబయలులొ కలిసే ఆ నాటకాలు చూసి వుంటాం,’ అన్నాను. అది అంటున్నప్పుడు కూడా వంశీ ఎవరో నాకు పెద్దగా తెలియదు, ఈ వుత్తరాలు చదివాక తెలిసినంతయినా. <br /><br />కాని, అది వూహ తెలియని లోకం. బహుశా ఇంకా మనకి వూహ తెలియలేదనే అనుకుంటాను. అప్పుడప్పుడూ ఇలాంటి వుత్తరాలు చదువుతున్నప్పుడు కొన్ని వూహలు తెలుస్తాయి. ఆ పల్లెటూరి ఆకుపచ్చ దారి లా అవి తెరుచుకొంటాయి. కాసేపు పసితనంలోకి వెళ్లి , వూహల స్కేలు మీద వాటి తీవ్రతల్ని ఆనవాలు పడతాం. <br /><br />అలాంటి వుత్తరాల వూహల ఆనవాళ్లని కానుక చేస్తున్న వంశీకి<br /><br /> …… ప్రేమ�